Είναι διαφορετικό, πιστεύετε, να βρίσκεστε ως γυναίκα στην κορυφή της ηγετικής πυραμίδας ενός εκδοτικού ομίλου; Είναι αλλιώς οι συνθήκες για έναν άντρα στη θέση σας;

Παρά το γεγονός ότι έχουν γίνει πολύ μικρά βήματα μπροστά σε ό,τι αφορά την παρουσία των γυναικών σε κορυφαίες θέσεις του κυπριακού επιχειρείν, εντούτοις ακόμη φαίνεται πως δεν έχει σπάσει η «γυάλινη οροφή». Δεν θα έπρεπε ακόμη να συζητάμε αν οι γυναίκες μπορούν να βρίσκονται σε ηγετικές θέσεις. Μπορούν και ισότιμα και ισάξια και αποδεδειγμένα να αναλάβουν διοικητικές θέσεις. Άλλωστε το πείσμα και η αποφασιστικότητα μιας γυναίκας μπορεί να κινήσει ακόμη και βουνά, να φέρει τα πάνω κάτω και να δώσει λύσεις και στις πιο δύσκολες συνθήκες. Αρκεί να της δοθούν οι ευκαιρίες την κατάλληλη στιγμή.

Αυτό που θεωρώ εξίσου σημαντικό είναι η αλλαγή κουλτούρας κόντρα σε οποιαδήποτε στερεότυπα που θέλουν τις γυναίκες να πρέπει πρώτα να καταφέρουν να ισορροπήσουν μεταξύ προσωπικής και οικογενειακής ζωής αλλά και επαγγελματικής καριέρας, για να αποδείξουν ότι μπορούν να τα καταφέρουν.

Στη δική μου περίπτωση, οφείλω να ομολογήσω ότι δεν βρέθηκα ξαφνικά στην κορυφή της ηγετικής πυραμίδας του Ομίλου λόγω των οικογενειακών δεσμών. Αν γυρίσουμε πίσω το χρόνο στον Σεπτέμβριο του 1987 μετά το πέρας των σπουδών μου, υπήρξα η πρώτη γυναίκα στο τμήμα σύνταξης του «Φιλελεύθερου». Σε μια εποχή που τόσο ο οργανισμός, όσο και ο χώρος των Μέσων Ενημέρωσης ήταν αυστηρά ανδροκρατούμενος.

Παρά τις σπουδές μου στα Οικονομικά και Διοίκηση Επιχειρήσεων στη Βοστώνη και με μεταπτυχιακά στον κλάδο της Δημοσιογραφίας στο Λονδίνο, μου ανατέθηκε ο ρόλος του απλού δημοσιογράφου στο ελεύθερο ρεπορτάζ. Δύσκολα θα εμπιστευόταν κανείς τότε μια γυναίκα σε οτιδήποτε άλλο. Από τις πρώτες κιόλας μέρες βρέθηκα έξω στο ρεπορτάζ, «οργώνοντας» την Κύπρο από τη μια άκρη ως την άλλη.

Τρία χρόνια αργότερα και με σκληρή δουλειά και πείσμα έγινε κατορθωτή η εμπλοκή μου στο οικονομικό ρεπορτάζ και μαζί με τον συνάδελφο Ιωσήφ Ιωσήφ, δημιουργήσαμε τον «Οικονομικό Φιλελεύθερο», όπου μέχρι και σήμερα αποτελεί ένα από τα παραρτήματα της Κυριακάτικης έκδοσης της εφημερίδας. Μετέπειτα πέρασα στην διευθυντική πυραμίδα του οργανισμού, όπου δηλώνω καθημερινά παρούσα μέχρι σήμερα.

Θεωρώ ότι τα πράγματα θα ήταν διαφορετικά αν ήμουν άντρας αφού αυτό που έζησα όλα αυτά τα χρόνια ήταν η προσωπική μου προσπάθεια και οι διπλές απαιτήσεις ν΄ αποδείξω ότι οι γυναίκες έχουμε και θα πρέπει να έχουμε θέση στην κορυφή των επιχειρήσεων.

Υπάρχουν ιδιαίτερες απαιτήσεις για μια γυναίκα στην ηγετική πυραμίδα ενός επιχειρηματικού ομίλου;

To 1995, μετά από οκτώ χρόνια δημοσιογραφικής πορείας, πέρασα στη διευθυντική πλευρά του οργανισμού αναλαμβάνοντας καθήκοντα Γενικού Διευθυντή, ενώ το 2007 πήρα τον τίτλο του Ανώτατου Εκτελεστικού Διευθυντή (CEO), θέση στην οποία βρίσκομαι μέχρι και σήμερα.

Ομολογώ ότι τα πρώτα βήματα δεν ήταν εύκολα, ούτε ο δρόμος ήταν στρωμένος για να βαδίσω χωρίς κακοτοπιές, ακόμα και όταν βρέθηκα στην ηγεσία. Δεν αρκεί να είσαι συνιδιοκτήτρια ενός οργανισμού.

Πρωτίστως πρέπει να καλλιεργήσεις την εμπιστοσύνη και τη συνεργασία όλων με την ηγεσία για να επιτύχεις τα επιθυμητά αποτελέσματα. Κλήθηκα να εργαστώ, ενδεχομένως διπλά πολλές φορές για να αποδείξω δυνάμεις και ικανότητες αλλά και να απαντήσω με πράξεις σε κάθε είδους αμφισβήτηση που αφορούσε το φύλο μου. Εικοσιοκτώ χρόνια μετά, στην κορυφή της ηγετικής πυραμίδας καθημερινά, έχοντας συνοδοιπόρο τον Νίκο Παττίχη, δεν θεωρώ ότι πλέον αξιολογούμαι ή έχω να αποδείξω ότι μπορώ να τα καταφέρω ως γυναίκα σε θέση ευθύνης.

Θεωρείτε ότι οι προκλήσεις και οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες είναι μεγαλύτερες σε ένα τομέα όπως αυτόν της δημοσιογραφίας; Διαπιστώνετε να υπάρχει βελτίωση στις συνθήκες απασχόλησης και ανέλιξης γυναικών;

Οι προκλήσεις πλέον είναι πολλαπλές σε όλα τα επίπεδα για μια γυναίκα για να σταθεί επαγγελματικά, θέτοντας προτεραιότητες και απαντώντας σε διλήμματα όπως καριέρα ή οικογένεια; Επιτέλους τέτοιου είδους διλήμματα δεν θα πρέπει να τίθενται εκβιαστικά το 2023, ούτε να παρατηρείται το φαινόμενο αξιόλογες γυναίκες να εγκαταλείπουν θέσεις καριέρας γιατί δεν μπορούν να συμβιβάσουν οικογένεια και εργασία. Γνωρίζω από πρώτο χέρι πως το καθήκον της δημοσιογράφου, πολλώ δε μάλλον σε θέση αρχισυνταξίας δεν είναι εύκολη υπόθεση.

Όταν μάλιστα καλείσαι να επιτελέσεις πολλαπλούς επαγγελματικούς ρόλους όπως για παράδειγμα να καθοδηγήσεις και να συντονίσεις μια δημοσιογραφική ομάδα, να παρακολουθείς τις τρέχουσες εξελίξεις και ταυτόχρονα να είσαι ενημερωμένη για τις τάσεις στο μιντιακό τοπίο της εποχής για να αναπροσαρμόσεις ανάλογα τη δική σου δουλειά, δεν είναι καθόλου απλό. Πόσο μάλλον σε αυτή την εξίσωση μια γυναίκα πρέπει να χωρέσει και την προσωπική και οικογενειακή ζωή, καθώς επίσης και την προσπάθεια να σταθεί ισάξια απέναντι στους άνδρες συναδέλφους της.

Σήμερα μια γυναίκα δημοσιογράφος δεν καλείται να αποδείξει μόνο τη δημοσιογραφική της αξία. Καλείται καθημερινά να κάνει ασκήσεις επί χάρτου να προλάβει όλες τις απαιτήσεις του καθημερινού της προγράμματος.

Αν και στους υπόλοιπους τομείς, γίνονται σημαντικά βήματα ως προς την παρουσία των γυναικών σε ηγετικές θέσεις, σε ότι αφορά τα ΜΜΕ, παρατηρείται μια δυστοκία τα τελευταία χρόνια ώστε οι γυναίκες να βρεθούν σε θέσεις – κλειδιά. Αρκεί να σας πω ότι πρόσφατα βρέθηκα σε πάνελ συνεδρίου που αφορούσε τα MME και διαπίστωσα κοιτώντας τους συνομιλητές μου ότι ακόμη παραμένω ίσως η μοναδική γυναίκα στην ηγεσία ενός δημοσιογραφικού οργανισμού στη χώρα μας, γεγονός που αποδεικνύει από μόνο του σαν εικόνα ότι προς το παρόν φαίνεται πως στον κλάδο, βηματίζουμε επί τόπου.

Χρειάζεται σαφώς και η στήριξη της πολιτείας για να δημιουργηθούν οι συνθήκες εκείνες που θα επιτρέπουν στις γυναίκες των ΜΜΕ να δώσουν ακόμη πιο δυναμικό παρόν.

Ο όμιλός σας ενθαρρύνει τις γυναίκες να αναλαμβάνουν υψηλόβαθμες θέσεις; Με ποιους τρόπους υποστηρίζει την εργασιακή τους ανέλιξη;

Σε όλη αυτή την ιστορική πορεία του οργανισμού «ο Φιλελεύθερος» πέρασαν πολλές αξιόλογες γυναίκες, οι οποίες βρέθηκαν σε οργανικές θέσεις με όλη την υποστήριξη που θα μπορούσαμε να παρέχουμε ως οργανισμός, προκειμένου ν’ αντεπεξέλθουν στα ιδιαίτερα απαιτητικά καθήκοντα τόσο της πολύωρης εργασίας τόσο στο δημοσιογραφικό τμήμα του οργανισμού, όσο και στα υπόλοιπα τμήματα. Μισθολογικά, ο οργανισμός δεν ξεχωρίζει τους άνδρες και τις γυναίκες. Αξιολογεί και ξεχωρίζει τις ικανότητες και τις δυνατότητες, ώστε οι εργαζόμενες/οι να αντεπεξέλθουν στα καθήκοντα που τους ανατίθενται. Και πάντα οι κεραίες μας είναι ανοιχτές για να εντοπίσουμε εκείνες που θα μπορούσαν να ενταχθούν και να προσφέρουν στην επίτευξη των στόχων μας.

Αρχής γενομένης από την Μαρίνα Σχίζα η οποία ήταν η πρώτη γυναικεία πρόσληψη στο δημοσιογραφικό τμήμα του Φιλελευθέρου, προκειμένου να στηθεί ένα υψηλού επιπέδου πολιτιστικό τμήμα, ακολούθησαν κι άλλες σε θέσεις αρχισυντακτριών, όπως η Ανδρούλα Ταραμουντά στον Κυριακάτικο Φιλελεύθερο, η Χρυστάλλα Χατζηδημητρίου στις Συνθέσεις, η Χλόη Ταπανίδου διευθύντρια του Τμήματος Ανθρωπίνου Δυναμικού, οι οποίες έδωσαν και δίνουν καθημερινές μάχες ώστε να βρισκόμαστε στη βαθμίδα του κορυφαίου εκδοτικού οργανισμού της χώρας μας και να καθιερωθούμε στη συνείδηση της κυπριακής κοινωνίας.

Ως Όμιλος, δεν μείναμε ανεπηρέαστοι από τις αλλεπάλληλες κρίσεις που βίωσε όλος κόσμος. Ας είμαστε ειλικρινείς, ο κλάδος βίωσε και βιώνει δύσκολες στιγμές από το 2013 και μετά ενώ το τοπίο ακόμη είναι ρευστό. Δεν είναι εύκολο για κανέναν να επιλέξει να εργαστεί στον χώρο των media, ανεξαρτήτως φύλου. Όμως το συνεχές κυνήγι της είδησης, της αποκλειστικότητας και της πάντα διαφορετικής καθημερινότητας που προβλέπει ο χώρος της δημοσιογραφίας είναι για όσες και όσους διατηρούν το ανάλογο αισθητήριο.

Ως γυναίκα επιχειρηματίας νιώθετε ότι υπάρχει χρυσή τομή μεταξύ προσωπικής ζωής και καριέρας; Βιώσατε προσωπικό κόστος προσπαθώντας να είστε όσο θέλατε αποδοτική στην επαγγελματική σας καριέρα;

Είναι θεωρώ κοινή παραδοχή πως όλες οι γυναίκες είτε βρίσκονται σε ηγετικές θέσεις είτε όχι καλούνται να αναλάβουν τις περισσότερες ευθύνες σε όλα τα επίπεδα. Δεν νομίζω ότι αποτελώ κάποια εξαίρεση ανάμεσα στις υπόλοιπες γυναίκες επιχειρηματίες που ηγούνται επιχειρήσεων. Το απαιτητικό πρόγραμμα μιας τέτοιας θέσης απαιτεί πολλές ώρες εργασίας που αναμφίβολα το προσωπικό κόστος είναι μεγάλο.

Δεν υπάρχει ούτε μαγική λύση, ούτε μαγικό ραβδί, ούτε χρυσή τομή. Κάθε μέρα είναι διαφορετική και κάθε μέρα καλείσαι κάτι να κερδίσεις επαγγελματικά και ταυτόχρονα να χωρέσεις και τις προσωπικές και τις οικογενειακές στιγμές. Συνήθως όταν κάνεις το λογαριασμό χάνεις ορισμένες ωραίες οικογενειακές στιγμές που θα ήθελες να ήσουν 100% εκεί.

Ποιοι είναι οι προσωπικοί στόχοι που έχετε θέσει για εσάς και τον εκδοτικό σας όμιλο;

Όταν αναλάβαμε τη διοίκηση του Φιλελεύθερου με τον Νίκο, από μία εφημερίδα 12 σελίδων, εξελιχθήκαμε στον μεγαλύτερο Δημοσιογραφικό και Εκδοτικό Οίκο της χώρας.

Έχουμε στο ενεργητικό μας τις δύο κορυφαίες σε κυκλοφορία εφημερίδες, τον Φιλελεύθερο και την Goal, οχτώ τίτλους περιοδικών, μεταξύ των οποίων το Forbes, Insider, Down Town, Omikron, Συνθέσεις, TV Mania, Taste, Χρυσές Συνταγές (υπήρξαν πολύ περισσότεροι), δέκα ιστοσελίδες μεταξύ των οποίων Philenews.com, Goal.com.cy, Like.com.cy, In-Cyprus.com, Κariera.com.cy, Incyprusproperty.com, xrysessyntages.com, τρεις ραδιοφωνικούς σταθμούς (Sfera, Kiss, Active), σειρά εξειδικευμένων εκδόσεων για τον Πολιτισμό, την Παιδεία και την Ιστορία της Κύπρου και συμμετοχή στην μεγαλύτερη εκτυπωτική μονάδα της Κύπρου, την PROTEAS PRESS.

Παρά τις δυσκολίες που βιώσαμε, συνεχίζουμε ανοδικά την πορεία μας ολοταχώς προς τη νέα εποχή και τη μετατόπιση του βάρους της δημοσιογραφικής μας δουλειάς προς τα ψηφιακά μέσα του Οργανισμού. Ασφαλώς, αυτή η κίνηση δεν καταργεί την έντυπη έκδοση της εφημερίδας διότι ακόμα υπάρχει η ανάγκη των παραδοσιακών μέσων ενημέρωσης με σοβαρότητα εγκυρότητα και αναλυτική ματιά.

Όμως είναι και προσωπικό μου στοίχημα και στοίχημα ολόκληρου του Οργανισμού η στροφή στην ψηφιακή εποχή σε μια γιγαντιαία προσπάθεια που καταβάλλεται το τελευταίο διάστημα για μεγαλύτερη εδραίωση των ψηφιακών καναλιών μας στην συνείδηση των αναγνωστών μας.

Η τεχνολογία τρέχει, τα κυπριακά μέσα μαζικής ενημέρωσης είναι έτοιμα να ακολουθήσουν; Θα δούμε και άλλες καινοτομίες από τον «Φιλελεύθερο»;

Η ανανέωση της ναυαρχίδας των ιστοσελίδων του οργανισμού, του philenews.com ήταν μόνο η Αρχή. Το διευθυντικό, δημοσιογραφικό και τεχνικό δυναμικό του Οργανισμού μας βρίσκεται σε πλήρη διάταξη μάχης και δηλώνει ετοιμότητα να φέρει κι άλλες καινοτομίες στο αναγνωστικό κοινό. Πάντα με την ίδια σοβαρότητα και υπευθυνότητα που χαρακτηρίζει τον Οργανισμό μας.