Σε εκκρεμότητα παραμένει το πράσινο φως που αναμένει η ΑΗΚ από το Υπουργείο Ενέργειας για την αποδοχή ή απόρριψη των οικονομικών προτάσεων που έλαβε από κατασκευάστριες εταιρείες για τους δύο αεριοστρόβιλους που θέλει να εγκαταστήσει στον σταθμό της Δεκέλειας, για να ικανοποιείται με ασφάλεια η προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας στους καταναλωτές και να αντιμετωπιστούν οι φόβοι για την ισορροπία του συστήματος, λόγω της εξάρτησης από την παραγωγή στο Βασιλικό.

Ο «Φ» πληροφορείται ότι το Υπουργείο Ενέργειας δεν έχει τοποθετηθεί προς την ΑΗΚ, καθώς αναμένει με τη σειρά του την τοποθέτηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (Γενική Διεύθυνση Ενέργειας) κατά πόσο θα ήταν συμβατή με το κεκτημένο η χρηματοδότηση των δύο γεννητριών από όλους τους καταναλωτές ρεύματος (και όχι μόνο τους πελάτες της ΑΗΚ), μέσω της χρέωσης για τις Υπηρεσίες Δημόσιας Ωφέλειας (ΥΔΩ).

Το Υπουργείο Ενέργειας είχε κάποιες προκαταρκτικές επαφές με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με την τελευταία να εμφανίζεται επιφυλακτική για την επιβάρυνση όλων των καταναλωτών μέσω των ΥΔΩ. Προκειμένου το υπουργείο να έχει οριστική και επίσημη θέση από τη Γενική Διεύθυνση Ενέργειας της ΕΕ απέστειλε νέα επιστολή, μέσα από την οποία παραθέτει όλα τα δεδομένα, εξηγεί τη σημασία της αναβάθμισης των γεννητριών στη Δεκέλεια για την αύξηση της παραγωγής, της μείωσης του κόστους παραγωγής και την ευστάθεια του συστήματος και αναμένει τώρα την απάντηση από τις Βρυξέλλες.

Σε περίπτωση που επιβεβαιωθούν οι εκτιμήσεις ότι η ΕΕ δεν θα εγκρίνει τη χρηματοδότηση των δύο γεννητριών μέσω των Υπηρεσιών Δημόσιας Ωφέλειας (περίπου μισό με ένα σεντ ανά κιλοβατώρα), τότε είναι πιθανό να ζητηθεί από τον Διαχειριστή Συστήματος Μεταφοράς Κύπρου (ΔΣΜΚ) να προκηρύξει προσφορές ανάμεσα σε κάθε ενδιαφερόμενο παραγωγό, ώστε να επιλεγεί η φθηνότερη πρόταση για τις δύο γεννήτριες και να μην τεθεί θέμα κρατικής ενίσχυσης προς την ΑΗΚ.

Σε τέτοια περίπτωση, όμως, αναπόφευκτα θα προκληθεί νέα σημαντική καθυστέρηση και θα είναι αμφίβολο κατά πόσο θα υπάρξει ενδιαφέρον από ιδιώτες για εγκατάσταση γεννητριών για συμβατική παραγωγή με ντίζελ στο νοτιοανατολικό μέρος του συστήματος (όπου δεν προβλέπεται μεταφορά φυσικού αερίου τα επόμενα λίγα χρόνια τουλάχιστο), την ώρα που για αρκετούς μήνες του χρόνου υπάρχει υπερπαραγωγή ενέργειας (μεσημέρι και νωρίς το απόγευμα) και απόρριψη παραγωγής από φωτοβολταϊκά συστήματα.

Η αναμονή τελικής τοποθέτησης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η απροθυμία της ΑΗΚ να υποστεί η ίδια και οι πελάτες της το κόστος (περίπου 140 εκατ. ευρώ) για δύο γεννήτριες που θα λειτουργούν εφεδρικά – υποστηρικτικά σε περιόδους αιχμής και μεγάλης ζήτησης, με αγχώδη απόσβεση σε 25 χρόνια περίπου, διατηρούν ακέραιες τις ανησυχίες για προβλήματα επάρκειας ρεύματος το καλοκαίρι του 2025 αλλά και το 2026.

Ο υπουργός Ενέργειας με επιστολή του έχει ζητήσει από τη ΡΑΕΚ και τον Διαχειριστή Μεταφοράς να τον ενημερώσουν σύντομα για τις σημερινές προβλέψεις τους για τη ζήτηση ηλεκτρισμού το καλοκαίρι του 2025 και τα επόμενα 2-3 χρόνια και τις δυνατότητες της συμβατικής παραγωγής να καλύψει τη ζήτηση σε εποχές και ώρες αιχμής, δεδομένου ότι η έλευση φυσικού αερίου και η αξιοποίηση των νέων μονάδων στο Βασιλικό (6η μονάδα της ΑΗΚ και συνδυασμένος κύκλος της PEC) δεν θα μπορούν να αξιοποιούνται (400-420 μεγαβάτ ισχύς) αν δεν αρχίσει η επαναεριοποίηση φυσικού αερίου στο τερματικό.