Έχουν πιάσει δουλειά τα επιτελεία της Τράπεζας Κύπρου και της Ελληνικής, με στόχο να βρουν τρόπο να παρουσιάσουν προτάσεις για μέτρα και πολιτικές προς όφελος των πελατών τους, με επίκεντρο της προσπάθειας την ελάφρυνση των επιτοκίων, τη μείωση των χρεώσεων για ορισμένες υπηρεσίες -ή ακόμη και την κατάργηση τους- και τη βελτίωση της εξυπηρέτησης των πελατών, κυρίως στις ορεινές περιοχές, μέσω της προσθήκης ATMs.

Η κινητικότητα που επικρατεί από χθες στις διευθυντικές ομάδες των δυο συστημικών τραπεζών είναι το αποτέλεσμα της χθεσινής πρωινής συνάντησης του Προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλιδη με τους δύο διευθύνοντες συμβούλους των συστηματικών τραπεζών, Πανίκο Νικολάου (Κύπρου) και Μιχάλη Λούη (Ελληνικής), ο οποίος άσκησε με το γάντι πολιτική πίεση στις ανώτατες διευθύνσεις για εξαγγελίες μέτρων, κυρίως τιμολογιακής πολιτικής, υπό το κράτος της δυσφορίας μεγάλου μέρους της κοινής γνώμης για την απόφαση της Ολομέλειας της Βουλής -με την στήριξη της Κυβέρνησης και του προέδρου Χριστοδουλίδη- να μην επιβάλει έκτκατο φόρο για τα απρόσμενα κέρδη τραπεζών την τελευταία τριετία.

Το ραντεβού ανανεώθηκε για την Τετάρτη το πρωί, παρουσία και του Υπουργού Οικονομικών Μάκη Κεραυνού και θα πρέπει οι δυο συστημικές τράπεζες μέχρι αύριο να έχουν αξιολογήσει κάποια μέτρα, να τα έχουν κοστολογήσει και να τα παρουσιάσουν στον πρόεδρο και τον υπουργό Οικονομικών, με στόχο να κατευνάσουν οι αντιδράσεις στον απόηχο της συνεδρίασης της Ολομέλειας της Βουλής την περασμένη Πέμπτη.

Απ’ αυτά που δεν έχασαν

Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είχε υποστηρίξει ανοιχτά την Πέμπτη ότι ήταν εναντίον της φορολόγησης των απροσδόκητων τραπεζικών κερδών, προτάσσοντας κυρίως ως επιχείρημα την αξιοπιστία της χώρας και τη διατήρηση της φορολογικής σταθερότητας. Ουσιαστικά με τις δηλώσεις του είχε δώσει το μήνυμα στα συγκυβερνώντα κόμματα ΔΗΚΟ, ΕΔΕΚ και ΔΗΠΑ, ότι δεν θα πρέπει να ψηφίσουν την πρόταση του ΑΚΕΛ, αλλά υπό το βάρος των αντιδράσεων της κοινής γνώμης και των πολιτικών πιέσεων είχε πάρει διαβεβαιώσεις από τις τράπεζες ότι θα προωθήσουν μέτρα μετά την καταψήφιση της πρότασης νόμου του ΑΚΕΛ.

Τώρα φαίνεται ότι ήρθε η ώρα οι τράπεζες να δώσουν κάτι στους πελάτες τους, τόσο στην πλευρά των δανειοληπτών, όσο και των καταθετών. Από την αξία -για τους καταναλωτές- των μέτρων που ίσως ανακοινώσουν αύριο ή τις επόμενες μέρες οι τράπεζες θα επηρεαστεί αντίστοιχα και η εικόνα του Προέδρου Χριστοδουλίδη στη δημόσια σφαίρα. Αν οι αποφάσεις των τραπεζών ικανοποιήσουν μεγάλο μέρος της κοινής γνώμης, θα λάβει εύσημα και ο Πρόεδρος. Αν όχι, πιθανότατα θα έχει πολιτικό κόστος.

Αν περνούσε η πρόταση του ΑΚΕΛ (το αποτέλσμα ήταν 25 – 25 ψήφοι) οι τράπεζες θα έχαναν περίπου €100 εκατ. από την αναμενόμενη απρόσμενη κερδοφορία τους και υπό το βάρος των πολιτικών πιέσεων καλούνται να βρουν τρόπους να εξαγγείλουν μέτρα με τα οποία ένα σεβαστό μέρος αυτού του ποσού να καταλήξει στους καταναλωτές.
Όλα αυτά «τρέχουν» σε μια περίοδο που το κόστος δανεισμού μειώνεται από την ΕΚΤ. Τουλάχιστον μέχρι χθες το απόγευμα, οι δυο συστημικές τράπεζες απέφευγαν να δώσουν λεπτομέρειες για τα μέτρα που εξετάζουν, είτε αφορούν νέα στεγαστικά δάνεια (η κυβέρνηση λίγα 24ωρα πριν τη συζήτηση της πρότασης ΑΚΕΛ στην Ολομέλεια ανακοίνωσε σχέδιο επιδότησης επιτοκίου), είτε χρεώσεις για υπηρεσίες που προσφέρουν, είτε αύξηση των επιτοκίων καταθέσεων.

Πίεση από Μητσοτάκη

Η χθεσινή συνάντηση, που κλείστηκε σύμφωνα με πληροφορίες του «Φ» μια μέρα πριν, έγινε και στη σκιά των μέτρων που ανακοίνωσε το βράδυ της Κυριακής ο Έλληνας Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, από το βήμα της Βουλής των Ελλήνων, στη διάρκεια της συζήτησης για τον κρατικό προϋπολογισμό του 2025.

Mεταξύ των μέτρων που ανακοίνωσε ο Έλληνας πρωθυπουργός ήταν τα νέα όρια στις προμήθειες των τραπεζών ανά έμβασμα. Στην Κύπρο αυτό το μέτρο εφαρμόζεται από κάθε τράπεζα με διαφορετικό όριο. Για παράδειγμα, στην Ελληνική Τράπεζα η μεταφορά χρημάτων μέχρι €5.000 είναι δωρεάν, ενώ στην Τράπεζα Κύπρου είναι δωρεάν μέχρι €1.000.
Στην Ελλάδα ανακοινώθηκε μηδενική χρέωση για πληρωμή λογαριασμών και οφειλών προς το δημόσιο, ασφαλιστικά ταμεία, εταιρίες ενέργειας, ύδρευσης, τηλεπικοινωνιών και ασφαλιστικές εταιρίες, μέσω ψηφιακών δικτύων (web-banking/mobile-banking – από 0,6 ευρώ που κοστίζει σήμερα στις περισσότερες περιπτώσεις).

Στην Κύπρο, οι δυο συστημικές τράπεζες παρέχουν δωρεάν πληρωμές στους πελάτες τους μέσω του ebanking.
Επίσης, ανακοινώθηκε στην Ελλάδα μηδενική χρέωση για ανάληψη μετρητών από ΑΤΜ άλλης τράπεζας από αυτή στην οποία τηρείται ο λογαριασμός σε απομακρυσμένες και νησιωτικές περιοχές όπου υπάρχει ATM μόνο μίας τράπεζας.

Και πρόσθετος φόρος στις τράπεζες

Ο Έλληνας πρωθυπουργός ανακοίνωσε την Κυριακή και επιβολή πρόσθετης φορολογίας στις τράπεζες. Συγκεκριμένα, ανακοίνωσε ότι διπλασιάζεται από το 2026 ο ΕΝΦΙΑ (φόρος στα ακίνητα), μόνο για τα ακίνητα τα οποία διαχειρίζονται τράπεζες και servicers. Στόχος είναι να απελευθερωθούν (λόγω αυξημένης φορολογίας) περίπου 25.000 κατοικίες και να βγουν ξανά στην αγορά, περιορίζοντας το ύψος των ενοικίων.

Ανακοινώθηκε επίσης ότι θα μεταφερθούν 100 εκατομμύρια ευρώ από το χρηματοπιστωτικό σύστημα για να διατεθούν είτε για την ανακαίνιση υφισταμένων, είτε για το χτίσιμο νέων σχολικών κτηρίων.
Αποφασίστηκε επίσης τα επιτόκια καταθέσεων, πιστώσεων και οι χρεώσεις, προμήθειες και τέλη να δημοσιεύονται στην Τράπεζα της Ελλάδος για να μπορούν οι καταναλωτές να κάνουν με ευκολία συγκρίσεις και επιλογές. Στην Κύπρο η δημοσίευση επιτοκίων δανείων και καταθέσεων -συγκεντρωτικά και συγκριτικά- γίνεται από την Κεντρική Τράπεζα (υπό τον νέο Διοικητή).