Με δυσκολία κατεβαίνει το κόστος δανεισμού στην Κύπρο, ενώ υπάρχει και δυστοκία να αυξηθούν τα επιτόκια για τις καταθέσεις, σύμφωνα με τα νέα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα από την ΕΚΤ και την Κεντρική Τράπεζα.

Η παραδοξότητα στον χώρο των επιτοκίων σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρωζώνη έχει επισημανθεί αρκετές φορές από τον πολιτικό κόσμο και οι δυο χώρες που ξεχωρίζουν με την επιτοκιακή πολιτική που ακολουθούν είναι η Κύπρος και η Ελλάδα. Η ψαλίδα που υπάρχει μεταξύ των επιτοκίων καταθέσεων και δανείων έχει ως αποτέλεσμα να αυξάνονται τα κέρδη των τραπεζών, κυρίως λόγω της αύξησης των εσόδων από τόκους.

Χαμηλή απόδοση

Για τις καταθέσεις, η Κύπρος συγκαταλέγεται στις χώρες με τις μικρότερες αποδόσεις από την έναρξη της νομισματικής σύσφιξης έως σήμερα. καθώς δεν μετακυλίστηκαν στους καταθέτες οι αυξήσεις των επιτοκίων από την ΕΚΤ.

Η πρωτοφανής ρευστότητα που υπάρχει στις τράπεζες δεν αποτελεί κίνητρο για προσέλκυση καταθέσεων, γεγονός που αντανακλάται στις αποδόσεις που προσφέρουν στα καταθετικά προϊόντα. Το επιτόκιο για καταθέσεις προθεσμίας έως ενός έτους από νοικοκυριά σημείωσε τον Οκτώβριο μείωση στο 1,76%, σε σύγκριση με 1,98% τον προηγούμενο μήνα. Το αντίστοιχο επιτόκιο για καταθέσεις από μη χρηματοδοτικές εταιρείες παρουσίασε αύξηση τον Οκτώβριο στο 2,19%, σε σύγκριση με 2,14% τον προηγούμενο μήνα. Ωστόσο μπορεί να σημειώθηκε οριακή άνοδος αλλά το επιτόκιο είναι χαμηλότερο σε σχέση με την Ευρωζώνη, όπου ο μέσος όρος είναι 3,06%.

Οι καταθέτες – νοικοκυριά στην Κύπρο έχουν τη δεύτερη χαμηλότερη απόδοση (1,76%) στα χρήματά τους. Το τραπεζικό σύστημα στην Ελλάδα προσφέρει μέση απόδοση 1,86%. Στην Ευρωζώνη ο μέσος όρος των επιτοκίων για καταθέσεις νοικοκυριών είναι στο 2,74% και το ψηλότερο 3,69% προσφέρεται από το τραπεζικό σύστημα της Ιταλίας. Ακολουθούν η Εσθονία με μέσο επιτόκιο 3,42% και η Φιλανδία με 3,15%.

Τα επιτόκια καταθέσεων που υπάρχουν στην Κύπρο σχολιάστηκαν πρόσφατα και από τον Διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας Χριστόδουλο Πατσαλίδη, στην κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών. Απέδωσε τις μικρές αποδόσεις στο μικρό μέγεθος της κυπριακής οικονομίας αλλά και στην πλεονασματική ρευστότητα του τραπεζικού τομέα, που συμβάλλουν στην προσαρμογή των επιτοκίων με πιο αργούς ρυθμούς απ’ ότι σε μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρωζώνης.

Ο ρυθμός προσαρμογής επιβραδύνεται περαιτέρω από την ιδιαίτερα πλεονασματική ρευστότητα του κυπριακού τραπεζικού τομέα – ο λόγος δανείων προς καταθέσεις βρίσκεται στο 49,3% σε σύγκριση με 106,5% στην ΕΕ, ανέφερε ο κ. Πατσαλίδης.

Μικρή αύξηση στο στεγαστικό

Η εικόνα είναι λίγο περίεργη στα επιτόκια δανεισμού. Για παράδειγμα, το επιτόκιο που αφορά νέα δάνεια για αγορά κατοικίας αυξήθηκε στο 4,62%, στα ίδια επίπεδα με πέρυσι, ενώ τον προηγούμενο μήνα ήταν στο 4,53%. Στην Ευρωζώνη ο μέσος όρος είναι 4,37%. Το χαμηλότερο επιτόκιο για αγορά κατοικίας έχει η Μάλτα στο 2,25% και η Κροατία 3,20%. Σε προνομιακή θέση βρίσκονται και οι Φινλανδοί, που πληρώνουν μέσο επιτόκιο 3,46% για αγορά κατοικίας, όπως και οι Ισπανοί με 3,79%.

Το ακριβότερο μέσο στεγαστικό επιτόκιο (5,15%) παρατηρείται στη Σλοβενία και ακολουθεί η Ολλανδία με 5,06%. Στην Ελλάδα το μέσο στεγαστικό επιτόκιο είναι στο 4%, κάτω από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης.

Η εν λόγω τιμολογιακή πολιτική αφορά στα νέα δάνεια και όχι στα υφιστάμενα, που ούτως ή άλλως φέρουν επιτόκιο συνδεδεμένο με αυτό της ΕΚΤ, είτε είναι σε συνάρτηση με το Euribor (στα δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου). Το επιτόκιο που αφορά δάνεια προς μη χρηματοδοτικές εταιρείες για ποσά μέχρι €1 εκατ. παρουσίασε τον Οκτώβριο μείωση στο 5,45%, σε σύγκριση με 5,59% τον προηγούμενο μήνα. Το επιτόκιο που αφορά δάνεια προς μη χρηματοδοτικές εταιρείες για ποσά άνω του €1 εκατ. κατέγραψε μείωση στο 4,72%, σε σύγκριση με 5,26% τον προηγούμενο μήνα.