Η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας Κύπρου (ΡΑΕΚ) έδωσε την Παρασκευή το προκαταρκτικό σύνθημα στην ΑΗΚ να εμπλακεί δυναμικά πλέον στην εγκατάσταση και λειτουργία πάρκων αξιοποίησης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ), με δυνατότητα σε εννέα χρόνια από σήμερα να έχει σε λειτουργία συστήματα ΑΠΕ με συνολική ισχύ μέχρι 600 μεγαβάτ.
Για την ώρα, πρόκειται για προσχέδιο ρυθμιστικής απόφασης, η οποία τίθεται σε δημόσια διαβούλευση και σε επόμενο στάδιο, αφού ληφθούν και αξιολογηθούν από τη ΡΑΕΚ οι παρατηρήσεις, εισηγήσεις, διαφωνίες άλλων εμπλεκόμενων φορέων στην παραγωγή ηλεκτρισμού, θα οριστικοποιηθεί η απόφαση και θα τεθεί σε ισχύ.
Το μεγάλο στοίχημα για την ΑΗΚ είναι πλέον κατά πόσο είναι σε θέση να αξιοποιήσει πλήρως την απόφαση της ΡΑΕΚ και να εκτοξεύσει τα επόμενα λίγα χρόνια τα φωτοβολταϊκά της πάρκα. Πέραν των προβλημάτων που σχετίζονται με την εξασφάλιση γης, τη λήψη όλων των άλλων αδειών που απαιτούνται και την εξεύρεση των πόρων για την αναγκαία επένδυση εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ, η ΑΗΚ θα έχει να αντιμετωπίσει και το σοβαρό πρόβλημα προσωρινού, ελπίζουμε, κορεσμού (και με δική της ευθύνη) του δικτύου μεταφοράς και διανομής και ευρύτερα της αγοράς ηλεκτρισμού και του ηλεκτρικού συστήματος, καθώς ήδη, λόγω έλλειψης συστημάτων αποθήκευσης πράσινης ενέργειας και διασύνδεσης με άλλα δίκτυα (με ευθύνη του κράτους), η αξιοποίηση ηλεκτρισμού από φωτοβολταϊκά και αιολικά πάρκα είναι περιορισμένη (περίπου στο 1/3 της εγκατεστημένης πράσινης ισχύος) για κάποιους μήνες που η κατανάλωση ρεύματος είναι μικρή. Είναι προφανές ότι οι ιδιώτες φορείς έχουν αποκτήσει προβάδισμα και πλεονέκτημα έναντι της ΑΗΚ στη διείσδυση στην αξιοποίηση των ΑΠΕ, σε μια προσπάθεια να δοθεί χώρος στον ανταγωνισμό, νοουμένου ότι η ΑΗΚ διατηρεί δεσπόζουσα θέση στη συνολική παραγωγή και προμήθεια ηλεκτρισμού, παρότι στις ΑΠΕ η σημερινή της παραγωγή είναι μόλις 3 μεγαβάτ (πάρκο Τσερίου).
Η απόφαση της ΡΑΕΚ, που δημοσιεύτηκε την Παρασκευή στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, τροποποιεί προηγούμενο προσχέδιο ρυθμιστικής απόφασης, με το οποίο η ΡΑΕΚ πάγωσε την έγκριση νέων αδειών εγκατάστασης φωτοβολταϊκών από την ΑΗΚ, μέχρι ο οργανισμός να καταθέσει συγκεκριμένο πλάνο για την επιθυμητή διείσδυσή της στην αξιοποίηση των ΑΠΕ τα επόμενα χρόνια, καθώς σήμερα θεωρείται ότι κατέχει δεσπόζουσα θέση στην αγορά ηλεκτρισμού (με παραγωγή από ορυκτά καύσιμα) και τελεί υπό την περιοριστική ρύθμιση της ΡΑΕΚ.
Η ΑΗΚ ανταποκρίθηκε στο αίτημα της ΡΑΕΚ και κατέθεσε το πλάνο σταδιακής αύξησης της συμμετοχής της στην παραγωγή πράσινης ενέργειας και ο Ρυθμιστής προτείνει σήμερα τη μετατροπή της Αρχής σε δυναμικό στέλεχος της αγοράς πράσινου ηλεκτρισμού.
Η προκαταρκτική απόφαση της ΡΑΕΚ προβλέπει σταδιακή αύξηση της ισχύος που θα μπορεί να έχει η ΑΗΚ από την εκμετάλλευση φωτοβολταϊκών, κατά κύριο λόγο.
Συγκεκριμένα, για το 2023 η ΑΗΚ μπορεί να έχει μέγιστη συσσωρευτική ισχύ από ΑΠΕ (σε λειτουργία) 30 μεγαβάτ. Και από εκεί και πέρα: *50 MW το 2024, *100MW το 2025, *150MW το 2026, *200MW το 2027, *280MW το 2028, *360MW το 2029, *440MW το 2030, *520MW το 2031 και 600MW το 2032.
– Ο ιδιωτικός τομέας διατηρεί σήμερα περίπου 600-700 μεγαβάτ εγκατεστημένη ισχύ (η πραγματική παραγωγή της όμως, ακόμα και σε μέρες ψηλών θερμοκρασιών, δεν ξεπερνά σε ισχύ τα 350-400 μεγαβάτ), αλλά υπάρχουν άδειες για σημαντική αύξηση αυτής της ισχύος, με φωτοβολταϊκά πάρκα που ήταν περιμένουν την ολοκλήρωση της κατασκευής ή τη σύνδεσή τους με το δίκτυο ή τις άδειες από κυβερνητικά τμήματα για να προχωρήσουν στα επόμενα βήματα.