Στο πλαίσιο της φετινής μελέτης της ΑνΑΔ διαπιστώνεται ότι οι ανάγκες που υπήρχαν σε επαγγέλματα το 2022 δεν άλλαξαν καθόλου τη φετινή χρονιά

Αποτελεί ίσως ένα από τα πολυτιμότερα εργαλεία της Αρχής Ανάπτυξης Ανθρώπινου Δυναμικού, καθώς με βάση αυτό προγραμματίζει και σχεδιάζει τα προγράμματα κατάρτισης που εξαγγέλλει. Ο λόγος, για τη Διερεύνηση Αναγκών Απασχόλησης και Κατάρτισης, μελέτη που γίνεται κάθε χρόνο.

Ο βασικός σκοπός της μελέτης είναι η παροχή εκτιμήσεων αναφορικά με τις ανάγκες σε άτομα κατά ειδικότητα, καθώς και των αναγκών κατά δεξιότητα για το 2022, ώστε να προωθηθούν και εφαρμοστούν προγράμματα αρχικής ή/και συνεχιζόμενης κατάρτισης για την ικανοποίηση των αναγκών της οικονομίας σε κατάλληλα καταρτισμένο ανθρώπινο δυναμικό.

Η μελέτη καταδεικνύει ταυτόχρονα και τις ανάγκες που επικρατούν στην αγορά, καθώς στοιχεία συλλέγονται και από επιχειρήσεις, ενώ μπορεί εύκολα στο πλαίσιο αυτό να δώσει κατεύθυνση σε όποιον και όποια ενδιαφέρονται για γρήγορη εργοδότηση.

Αυτό που ξεχωρίζει, πάντως, από τη φετινή μελέτη είναι πως στο σύνολό τους οι ειδικότητες και επαγγέλματα για τα οποία καταγράφονται ελλείψεις και ανάγκες κατάρτισης προσωπικού δεν έχουν αλλάξει, επιβεβαιώνοντας εν πολλοίς το πρόβλημα που συνεχίζει να καταγράφει η ξενοδοχειακή βιομηχανία και η επισιτιστικός κλάδος σε έλλειψη ανθρώπινου δυναμικού, καθότι αρκετά από τα επαγγέλματα αφορούν τους δύο συγκεκριμένους τομείς.

Όπως αναφέρει η ΑνΑΔ, η ετήσια διερεύνηση των αναγκών απασχόλησης και κατάρτισης γίνεται μέσα από τη συνεργασία με τους κοινωνικούς εταίρους και άλλους αρμόδιους φορείς και την εξασφάλιση των δικών τους εκτιμήσεων μέσα από τη συμπλήρωση ειδικού ερωτηματολογίου για τις ανάγκες της κυπριακής οικονομίας, σε ειδικότητες και δεξιότητες, για το 2023. Πρόσθετα, μέσα από τη συμπλήρωση ερωτηματολογίου από επιχειρήσεις που συνεργάζονται με την ΑνΑΔ, συγκεντρώθηκαν πληροφορίες για τις ανάγκες σε ειδικότητες και δεξιότητες που εκτιμούν ότι θα έχουν το 2023.

Τι χρειάζεται η αγορά

Με βάση τα αποτελέσματα της φετινής μελέτης, εκτιμάται ότι υπάρχουν ποσοτικές και ποιοτικές ανάγκες σε ειδικότητες και δεξιότητες στην αγορά εργασίας, οι οποίες δυνατό να αντιμετωπιστούν με την προώθηση και εφαρμογή κατάλληλων προγραμμάτων κατάρτισης, για τις ακόλουθες οκτώ ειδικότητες και επτά δεξιότητες. Οι ειδικότητες είναι οι εξής και όπως αναφέρθηκε δεν έχουν αλλάξει σε σχέση με πέρσι:  

· Υπάλληλοι υποδοχής ξενοδοχείων – Εισήγηση για εφαρμογή 2 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Τραπεζοκόμοι – Εισήγηση για εφαρμογή 6 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Μπάρμαν – Εισήγηση για εφαρμογή 2 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Καμαριέρες ξενοδοχείων – Εισήγηση για εφαρμογή 4 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Φροντιστές σε γηροκομεία, κοινωνικά ιδρύματα και οικίες – Εισήγηση για εφαρμογή 2 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Αρτοποιοί – Εισήγηση για εφαρμογή 4 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Κρεοπώλες και τεμαχιστές κρέατος – Εισήγηση για εφαρμογή 3 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Συγκολλητές – Εισήγηση για εφαρμογή 2 προγραμμάτων κατάρτισης.

Τι πρέπει να μάθει το προσωπικό

Οι δεξιότητες για τις οποίες γίνεται εισήγηση για προγράμματα κατάρτισης είναι οι εξής:

· Εξειδίκευση μαγείρων στην ιαπωνική και την κινέζικη κουζίνα – Εισήγηση για εφαρμογή 4 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Εγκατάσταση και συντήρηση φωτοβολταϊκών συστημάτων – Εισήγηση για εφαρμογή 2 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Επισκευή και συντήρηση υβριδικών – ηλεκτρικών οχημάτων – Εισήγηση για εφαρμογή 2 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Εγκατάσταση και συντήρηση κλιματιστικών και ψυκτικών συστημάτων – Εισήγηση για εφαρμογή 2 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Διαχείριση αποβλήτων και απορριμμάτων – Εισήγηση για εφαρμογή 2 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Βασικές ψηφιακές δεξιότητες – Εισήγηση για εφαρμογή 40 προγραμμάτων κατάρτισης.

· Εξειδικευμένες ψηφιακές δεξιότητες – Εισήγηση για εφαρμογή 20 προγραμμάτων κατάρτισης.

Σε σχέση με τις δεξιότητες, σημειώνουμε ότι πέρσι αντί επτά ήταν πέντε. Οι νέες δεξιότητες και οι εισηγήσεις για προγράμματα κατάρτισης που προστέθηκαν φέτος αφορούν την εγκατάσταση και συντήρηση κλιματιστικών και ψυκτικών συστημάτων και τις εξειδικευμένες ψηφιακές δεξιότητες.

Κατάρτιση για πλήρωση θέσεων

Όπως καταγράφει η ΑνΑΔ στην ίδια έρευνα, η πράσινη και ψηφιακή μετάβαση της οικονομίας, που υποστηρίζεται μέσα και από τα έργα που περιλαμβάνονται στο «Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας Κύπρου 2021-2026» (ΣΑΑ)3 και το Πρόγραμμα Πολιτικής Συνοχής «ΘΑλΕΙΑ» 2021-2027», η αυξανόμενη χρήση των νέων τεχνολογιών, η αυτοματοποίηση, οι νέες μορφές εργασίας και οι σημαντικές ελλείψεις εργατικού δυναμικού που παρατηρούνται στην αγορά εργασίας, δημιουργούν προοπτικές για την πλήρωση νέων θέσεων εργασίας μέσα από την εφαρμογή προγραμμάτων αρχικής κατάρτισης.

Επιτείνουν επίσης την ανάγκη για απόκτηση νέων ή/και αναβάθμιση υφιστάμενων γνώσεων και δεξιοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού της Κύπρου μέσα από την εφαρμογή προγραμμάτων συνεχιζόμενης κατάρτισης. Προς αυτή την κατεύθυνση, η ΑνΑΔ εφαρμόζει ποικιλόμορφες δράσεις κατάρτισης, οι οποίες απευθύνονται τόσο σε εργοδοτουμένους όσο και σε ανέργους.

Τα προγράμματα κατάρτισης που απευθύνονται σε ανέργους, υλοποιούνται κυρίως μέσα από το Σχέδιο της ΑνΑΔ «Προγράμματα Κατάρτισης Ανέργων». Συμπληρωματική δράση για την κατάρτιση των ανέργων στις προτεινόμενες ειδικότητες και δεξιότητες, αποτελεί και η συμμετοχή τους σε σχετικά προγράμματα κατάρτισης στο πλαίσιο του Σχεδίου της ΑνΑΔ «Πολυεπιχειρησιακά Προγράμματα Κατάρτισης-Συνήθη». Το εν λόγω σχέδιο στοχεύει στην ικανοποίηση των αναγκών της οικονομίας για άρτια καταρτισμένο προσωπικό, μέσω της ενεργοποίησης και της ορθής αξιοποίησης των Κέντρων Επαγγελματικής Κατάρτισης (στο εξής «ΚΕΚ»).

Σημειώνεται ότι επιτρέπεται η έκδοση από τη Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης δύο παραπεμπτικών ανά ημερολογιακό έτος για κάθε άνεργο για συμμετοχή του στα εν λόγω προγράμματα κατάρτισης. Οι ανάγκες σε ειδικότητες και δεξιότητες που έχουν εντοπιστεί στο πλαίσιο της μελέτης μπορούν, επίσης, να ικανοποιηθούν και μέσω της συμμετοχής εργοδοτουμένων επιχειρήσεων/ οργανισμών σε άλλα Σχέδια της ΑνΑΔ. Περισσότερα για τις δράσεις και τα σχέδια κατάρτσης της ΑνΑΔ μπορούν να βρεθούν στην ιστοσελίδα της: anad.org.cy.

Πέραν της αξιοποίησης των υφιστάμενων Σχεδίων της ΑνΑΔ, για την ικανοποίηση των αναγκών που εντοπίστηκαν σε ειδικότητες και δεξιότητες, οι άνεργοι και οι απασχολούμενοι μπορούν να συμμετάσχουν και στα νέα έργα, τα οποία έχουν περιληφθεί στο ΣΑΑ και στο Πρόγραμμα Πολιτικής Συνοχής «ΘΑλΕΙΑ» 2021-2027.

Τα τέσσερα νέα έργα που έχουν περιληφθεί στο ΣΑΑ, είναι τα εξής: 1)Προγράμματα κατάρτισης για απόκτηση ψηφιακών δεξιοτήτων (για απασχολουμένους και ανέργους), 2) Προγράμματα κατάρτισης για απόκτηση γνώσεων και δεξιοτήτων που σχετίζονται με την πράσινη οικονομία (για απασχολουμένους και ανέργους), 3) Προγράμματα κατάρτισης για απόκτηση γνώσεων και δεξιοτήτων που σχετίζονται με τη γαλάζια οικονομία (για απασχολουμένους και ανέργους) και προγράμματα κατάρτισης για απόκτηση γνώσεων και δεξιοτήτων επιχειρηματικότητας (για ανέργους).  

Κατάρτιση νεαρών εκτός εκπαίδευσης ή απασχόλησης

Τα νέα έργα της ΑνΑΔ που έχουν περιληφθεί στο Πρόγραμμα «ΘΑλΕΙΑ» 2021-2027 αφορούν στα Προγράμματα κατάρτισης για νέους ηλικίας 15-29 ετών που βρίσκονται εκτός εκπαίδευσης, απασχόλησης ή κατάρτισης (ΝΕΕΤs) για απόκτηση βασικών γνώσεων και δεξιοτήτων και την πιλοτική εφαρμογή του έργου των Ατομικών Λογαριασμών Μάθησης (ΑΛΜ).

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: ΑνΑΔ: Οι ποσοτικές και ποιοτικές ανάγκες σε ειδικότητες και δεξιότητες

Με την ολοκλήρωση των προγραμμάτων κατάρτισης, τα άτομα μπορούν, όπου εφαρμόζεται, να αξιολογηθούν και να πιστοποιηθούν για τις γνώσεις, δεξιότητες και ικανότητες που απέκτησαν μέσω του Συστήματος Επαγγελματικών Προσόντων (ΣΕΠ)7.

Η πιστοποίηση των επαγγελματικών προσόντων των ατόμων διευκολύνει την εξασφάλιση εργασίας από τους ανέργους και αδρανείς και την ανέλιξη των εργοδοτουμένων και συνεισφέρει στην αύξηση της παραγωγικότητας και της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων που εργοδοτούν τα άτομα αυτά.