Όχι μόνο θα απαγορεύεται η είσοδος ρυπογόνων οχημάτων σε καθορισμένους δρόμους, αλλά θα υπάρχουν και περιοχές στις οποίες θα επιτρέπεται μεν η είσοδος αλλά ο χρήστης του οχήματος θα υποχρεούται να πληρώνει ειδικό τέλος στην οικεία τοπική Αρχή.
Αυτό τουλάχιστον προβλέπεται σε νομοσχέδιο στο οποίο αναφέρεται ότι θα καθορίζονται περιοχές ή οδοί, «η χρήση των οποίων θα γίνεται μόνο μετά από χρέωση που θα εισπράττεται από την οικεία τοπική Αρχή, ανάλογα με τις προδιαγραφές αντιρρυπαντικής τεχνολογίας ή/και τα όρια εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα (CO2) του οχήματος με το οποίο γίνεται η χρήση, όπως θα καθορίζεται από τον υπουργό Μεταφορών, με Διάταγμα του που δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας».
Με βάση το νομοσχέδιο, του οποίου η συζήτηση αρχίζει σήμερα ενώπιον της κοινοβουλευτικής επιτροπής Μεταφορών, ο υπουργός Μεταφορών θα αποκτήσει εξουσία να καθορίζει ημερομηνία πέραν της οποίας δεν θα επιτρέπεται η εγγραφή ρυπογόνων οχημάτων, όπως είναι τα πετρελαιοκίνητα παλαιών προδιαγραφών. Στην ίδια νομοθεσία προβλέπεται η έκδοση Κανονισμών με βάση τους οποίους οι κάμερες θα «αποφασίζουν» για τις τροχαίες παραβάσεις στις οποίες θα υποπίπτουν οι οδηγοί.
Συγκεκριμένα, προβλέπεται ότι «εκδίδονται Κανονισμοί με τους οποίους θα καθορίζονται οι παραβάσεις που θα καταγράφονται μέσω συσκευών φωτοεπισήμανσης». Με τους ίδιους Κανονισμούς καθορίζεται και η διαδικασία που θα ακολουθείται για σκοπούς εξώδικης ρύθμισης των εν λόγω παραβάσεων. Σύμφωνα με την κυβέρνηση, με αυτό τον τρόπο θα επιλυθούν θέματα αστυνόμευσης των μέτρων αυτών, κάτι το οποίο αποτελούσε απαίτηση αρκετών δήμων στην Κύπρο, όπως ο Δήμος Λευκωσίας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Κόκκινη κάρτα σε ρυπογόνα οχήματα – Νόμος βούρδουλας
Τα πιο πάνω περιλαμβάνονται στο νομοσχέδιο υπό τον τίτλο «Ο περί του Καθορισμού Ειδικών Μέτρων για Μείωση των Ατμοσφαιρικών Ρύπων και Αερίων του Θερμοκηπίου που προέρχονται από τις Οδικές Μεταφορές Νόμος του 2023». Σε συνοδευτικό κείμενο αναφέρεται, πως οι οδικές μεταφορές στην Κύπρο είναι υπεύθυνες περίπου για το 50% των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου (κυρίως CO2) σε σχέση με τις δραστηριότητες που δεν εντάσσονται στο Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (γνωστό ως «ETS»). Αυτό μεταφράζεται σε περίπου δύο εκατομμύρια τόνους ανά έτος. Στόχος της Κύπρου είναι η μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, στο 24% μέχρι το έτος 2030 (σε σύγκριση με το έτος 2005), το οποίο θα αυξηθεί στο πλαίσιο της συζήτησης του πακέτου «Fit for 55%», μέχρι ενδεχομένως και στο 32%.
Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσονται και τα δύο σχέδια επιχορήγησης για την αγορά ηλεκτροκίνητων οχημάτων και το σχέδιο απόσυρσης ρυπογόνων οχημάτων. Και τα δύο εντάσσονται στο πλαίσιο του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Κύπρου του αύριο.
Οι εξουσίες του υπουργού Μεταφορών
Με την έγκριση του νομοσχεδίου, ο υπουργός Μεταφορών, μετά από διαβούλευση με την οικεία Αρχή Τοπικής Αυτοδιοίκησης, θα μπορεί να καθορίζει μέτρα, όπως τα ακόλουθα:
>> Τον καθορισμό περιοχών ή οδών χαμηλών ή μηδενικών εκπομπών.
>> Την απαγόρευση, σε συγκεκριμένες περιοχές ή οδούς ή σε συγκεκριμένες μέρες και ώρες, της διακίνησης ρυπογόνων οχημάτων.
>> Τον καθορισμό ημερομηνίας πέραν της οποίας δεν θα επιτρέπεται η εγγραφή ρυπογόνων οχημάτων (π.χ. πετρελαιοκίνητων παλαιών προδιαγραφών).
>> Τον καθορισμό λεωφορειολωρίδων.
>> Τον καθορισμό μεταφορικών δραστηριοτήτων, οι οποίες θα διενεργούνται αποκλειστικά με ηλεκτρικά οχήματα, π.χ. της υπηρεσίας παράδοσης προϊόντων. (Ειδικά η συγκεκριμένη πρόνοια θα έχει κόστος στις εταιρείες παράδοσης εμπορικών προϊόντων, οι οποίες θα υποχρεωθούν να αντικαταστήσουν τουλάχιστον μέρος του στόλου του, ώστε να παραδίδουν τα προϊόντα τους).
>> Τον καθορισμό απαιτήσεων για συμπερίληψη, σε διαφημίσεις ή άλλους τρόπους προώθησης για την αγορά ή χρήση οχημάτων που κινούνται με συμβατικά καύσιμα, μηνυμάτων που προωθούν εναλλακτικούς τρόπους διακίνησης, όπως το περπάτημα, την ποδηλασία και τη χρήση δημόσιων επιβατικών μεταφορών.
Σημειώνεται, ότι οι διατάξεις των Διαταγμάτων που εκδίδονται με βάση τον προωθούμενο Νόμο, δεν ισχύουν για την Αστυνομία, τις Ένοπλες Δυνάμεις, την Πολιτική Άμυνα, την Πυροσβεστική Υπηρεσία, τα ασθενοφόρα οχήματα και τα υπηρεσιακά οχήματα της οικείας τοπικής Αρχής, όταν η διακίνηση πραγματοποιείται ως συνέπεια της αποστολής τους.
Οι οδηγοί, πέραν του ότι πρέπει να συμμορφώνονται με τα διατάγματα, πρέπει να υπακούνε και στους επόπτες που ορίζονται για την εφαρμογή της νομοθεσίας. Όπως αναφέρεται στο νομοσχέδιο, «πρόσωπο που ορίζεται ειδικά από τον υπουργό Μεταφορών, δύναται να σταματά οποιοδήποτε όχημα που βρίσκεται σε οδό και να εισέρχεται και επιθεωρεί το όχημα ή σταθμευμένο όχημα καθώς και οποιαδήποτε έγγραφα, άδειες, στοιχεία, βιβλία, φορτίο, εξοπλισμό ή συσκευή, που μεταφέρονται από το όχημα ή που βρίσκονται σε αυτό ή φυλάσσονται από τον οδηγό του οχήματος ή χρησιμοποιούνται από αυτόν».
Εξάλλου, «επόπτης ή πρόσωπο που ορίζεται ειδικά (με βάση τη νομοθεσία) ή οποιοσδήποτε αστυνομικός, εφόσον διαπιστώσει παράβαση των διατάξεων των Διαταγμάτων που εκδίδονται, ακινητοποιεί το όχημα, προβαίνει σε καταγγελία της διαπιστούμενης παράβασης και δίνει εντολή στον οδηγό του οχήματος να το οδηγήσει αμέσως σε σημείο ή περιοχή στην οποία η διακίνηση του οχήματος δεν συνεπάγεται παράβαση των Διαταγμάτων». Τα πιο πάνω αφορούν τους ελέγχους στη διακίνηση σε δρόμους στους οποίους απαγορεύεται η είσοδος ρυπογόνων οχημάτων.