Με τις ευλογίες των αρμοδίων κυβερνητικών Υπηρεσιών επιτρέπεται σε τυροκομεία τα οποία ούτε καν έχουν ενταχθεί στο σύστημα ελέγχου και πιστοποίησης για την παραγωγή χαλλουμιού Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης (ΠΟΠ), να διακινούν σε χώρες κράτη–μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και να εξάγουν προϊόντα που φέρουν την ονομασία «χαλλούμι», χωρίς ταυτόχρονα να φέρουν την επίσημη σφραγίδα της ευρωπαϊκής πιστοποίησης. Αποτελεί σχήμα οξύμωρο γιατί την ώρα που απουσιάζουν οι έλεγχοι στο ποια προϊόντα τελικά παρουσιάζονται στο διεθνές εμπόριο ως «χαλλούμι», στην κυπριακή αγορά, όσα προϊόντα φέρουν την ονομασία «χαλλούμι» φέρουν τη σφραγίδα ΠΟΠ και μάλιστα η τιμή τους παρουσιάζει αύξηση κατά 20%.
Σημειώνεται ότι προϊόντα που έφεραν προηγουμένως την ονομασία «χαλλούμι» αλλά δεν πληρούσαν τις προδιαγραφές, στην κυπριακή αγορά, πωλούνται με την ένδειξη «κυπριακό λευκό τυρί σχάρας», ενώ στο εξωτερικό εξακολουθούν να φέρουν την ονομασία «χαλλούμι». Όλα αυτά ενώ έχουν εκπνεύσει τα χρονικά περιθώρια που έχουν δοθεί ώστε να τύχουν διαχείρισης όλα τα προϊόντα που φέρουν την ονομασία «χαλλούμι» και δεν πέρασαν από τις διαδικασίες που προβλέπει ο κανονισμός ΠΟΠ.
Τα πιο πάνω γίνονται κατά παράβαση του πλαισίου συμφωνίας από όλους τους εμπλεκόμενους στην παραγωγή χαλλουμιού (αγελαδοτρόφους, αιγοπροβατοτρόφους και τυροκόμους), για πιστή εφαρμογή της νομοθεσίας και του ευρωπαϊκού κανονισμού που κατοχυρώνει το χαλλούμι ως προϊόν ΠΟΠ.
Και μπορεί να μην έχουν υλοποιηθεί τα όσα δεσμεύτηκαν με βάση τη συμφωνία, ωστόσο η κυβέρνηση επιτρέπει να εξάγονται προϊόντα που φέρουν την ονομασία «χαλλούμι» σε διάφορα σχήματα.
Περαιτέρω, με βάση τη συμφωνία για την παρασκευή χαλλουμιού ΠΟΠ, έχει εκδοθεί διάταγμα από την υπουργό Εμπορίου, Ενέργειας και Βιομηχανίας στις 23 Σεπτεμβρίου 2022 που καθορίζει ότι η ελάχιστη ποσοστιαία συμμετοχή του αιγοπρόβειου γάλακτος στο μείγμα χαλλουμιού, από 1η Σεπτεμβρίου 2022 μέχρι 31 Ιανουάριο 2023 θα είναι 10% και για την περίοδο 1η Φεβρουαρίου μέχρι 31 Αυγούστου 2023 η ελάχιστη ποσοστιαία συμμετοχή του αιγοπρόβειου γάλακτος θα είναι 25%. Από την 1η Σεπτεμβρίου 2023 μέχρι την 31η Ιανουαρίου 2024, η ποσοστιαία συμμετοχή του αιγοπρόβειου γάλακτος στο μείγμα χαλλουμιού θα καθορίζεται με βάση τη διαθεσιμότητα, με κατώτατο όριο το 10%. Από την 1η Φεβρουαρίου 2024 μέχρι την 30η Ιουνίου 2024 η ελάχιστη ποσοστιαία συμμετοχή του αιγοπρόβειου γάλακτος στο μείγμα χαλλουμιού θα είναι 25% και στη συνέχεια θα ισχύει η συμφωνία στην οποία θα καταλήξουν τα εμπλεκόμενα μέρη.
Το εν λόγω διάταγμα θα ισχύει μέχρι τη λήξη της δεκαετούς μεταβατικής περιόδου, δηλαδή τον Ιούλιο του 2024, οπόταν στις πρώτες ύλες που χρησιμοποιούνται για την παρασκευή του χαλλουμιού το αιγινό ή πρόβειο γάλα ή μείγμα αυτών πρέπει να υπερέχει του αγελαδινού γάλακτος. Σημειώνεται ότι στη συμφωνία όλων των εμπλεκομένων μερών υπάρχει σχετική πρόνοια ότι το κράτος θα καταβάλει προσπάθεια για διαφοροποίηση του σχετικού ευρωπαϊκού κανονισμού, ώστε να παρέχεται η δυνατότητα επέκτασης της μεταβατικής περιόδου για ακόμα πέντε χρόνια.
Στο μεταξύ, κατά τη σημερινή συνεδρία της κοινοβουλευτικής Επιτροπής Γεωργίας, οι γενικοί διευθυντές των υπουργείων Γεωργίας και Εμπορίου θα ενημερώσουν τα μέλη της Επιτροπής, αλλά και τους άμεσα επηρεαζόμενους, για τα προβλήματα τα οποία προκύπτουν σε σχέση με την εμπορία του χαλλουμιού ως προϊόντος ΠΟΠ και τα μέτρα στήριξης των παραγωγών.