Ερώτηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σχετικά με τη διαρροή χιλιάδων τόνων πετρελαίου στις θάλασσες κατέθεσε ο Ευρωβουλευτής, Δημήτρης Παπαδάκης, διερωτώμενος για τις κινήσεις που κάνει η Ε.Ε. όσον αφορά στην αντιμετώπιση τέτοιων περιστατικών.
Συγκεκριμένα, όπως αναφέρει ο Ευρωβουλευτής, «περίπου 12.000 λίτρα μίγματος νερού και πετρελαίου υπολογίζεται ότι διέρρευσαν στον βόρειο Ατλαντικό Ωκεανό, την Τετάρτη 17 Ιουλίου, λόγω ατυχήματος σε εξέδρα αντλήσεως πετρελαίου στα ανοικτά της καναδικής νήσου Νιουφάουντλαντ (Νέα Γη). Βάσει εκτιμήσεως-παρατήρησης από αέρος της κηλίδας που έχει σχηματιστεί, φαίνεται να καλύπτει πλέον μια ακτίνα περίπου τριών ναυτικών μιλιών, ή 5,8 χιλιομέτρων, στην επιφάνεια της θάλασσας – πλάτους περίπου είκοσι μέτρων και μήκους 900 μέτρων».
Εξηγεί παράλληλα πως σε αυτή την περιοχή του βόρειου Ατλαντικού παρατηρείται πλούσια θαλάσσια πανίδα, με πολλά απειλούμενα είδη φάλαινας να ζουν εκεί.
«Η θαλάσσια ρύπανση δεν γνωρίζει σύνορα και αντίστοιχα φαινόμενα κάνουν την εμφάνιση τους όλο και πιο συχνά και στη Μεσόγειο Θάλασσα», προσθέτει ο κ. Παπαδάκης, καταθέτοντας τα πιο κάτω ερωτήματα:
- Έχει προβεί σε αξιολόγηση του κινδύνου και των συνέπειων που μπορεί να έχει το φαινόμενο της αυξανόμενης θαλάσσιας ρύπανσης;
- Υπάρχει στρατηγικός σχεδιασμός αντιμετώπισης τέτοιων περιστατικών στα κράτη μέλη της ΕΕ;
Σε απάντησή της η κ. Bulc, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αναφέρει αναλυτικά πως:
Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος δημοσίευσε πρόσφατα εκτίμηση για τη χαρτογράφηση της ρύπανσης στις περιφερειακές θάλασσες της Ευρώπης και για τον έλεγχο των τάσεων όσων αφορά τις από μακρού χαρακτηρισμένες ως επικίνδυνες ουσίες. Η εκτίμηση βασίστηκε σε δημοσίως διαθέσιμα στοιχεία, τα οποία συγκεντρώθηκαν κυρίως σε συνάρτηση με την οδηγία-πλαίσιο για τα ύδατα και την οδηγία-πλαίσιο για τη θαλάσσια στρατηγική . Καταδεικνύει ότι, παρόλο που υπάρχει μείωση της ρύπανσης, και οι τέσσερις περιφερειακές θάλασσες της Ευρώπης αντιμετωπίζουν πρόβλημα ρύπανσης μεγάλης κλίμακας.
Η οδηγία για την ασφάλεια των υπεράκτιων εργασιών ορίζει τα ελάχιστα πρότυπα ασφάλειας και προστασίας του περιβάλλοντος στις υπεράκτιες εργασίες εκμετάλλευσης πετρελαίου και φυσικού αερίου όσον αφορά την αδειοδότηση και την εκτέλεση των εργασιών, καθώς και την πρόληψη και την αποκατάσταση της περιβαλλοντικής ρύπανσης από συμβάντα και ατυχήματα που σχετίζονται με τις εν λόγω δραστηριότητες. Η οδηγία απαιτεί τη θέσπιση σχεδίων αντιμετώπισης καταστάσεων έκτακτης ανάγκης σε επίπεδο φορέα, κράτους μέλους και περιφέρειας. Προβλέπει επίσης ειδικά μέτρα για τις περιβαλλοντικά ευαίσθητες περιοχές.
Η οδηγία θεσπίζει επίσης ένα καθεστώς το οποίο βασίζεται σε στόχους και απαιτεί από τους φορείς εκμετάλλευσης να ενισχύουν συνεχώς τα μέτρα ασφαλείας τους ώστε να ελαττώνεται ο κίνδυνος ατυχημάτων. Επίσης, καθιερώνει υποχρεωτική ανεξάρτητη επαλήθευση των κρίσιμων για την ασφάλεια και το περιβάλλον στοιχείων των εγκαταστάσεων.
Επιπλέον, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός για την Ασφάλεια στη Θάλασσα προσφέρει μια σειρά από υπηρεσίες για να βοηθήσει τα παράκτια κράτη σε όλη την Ευρώπη να αντιδρούν γρήγορα, αποτελεσματικά και αποδοτικά. Οι υπηρεσίες αυτές περιλαμβάνουν σκάφη επιφυλακής για την αντιμετώπιση πετρελαιοκηλίδων και εξοπλισμό αντιμετώπισης της πετρελαϊκής ρύπανσης, καθώς και την υπηρεσία δορυφορικής παρακολούθησης πετρελαιοκηλίδων CleanSeaNet. Οι εν λόγω υπηρεσίες συμπληρώνουν τους υφιστάμενους πόρους αντιμετώπισης καταστάσεων εκτάκτου ανάγκης σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο.
Επιπλέον, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός για την Ασφάλεια στη Θάλασσα προσφέρει μια σειρά από υπηρεσίες για να βοηθήσει τα παράκτια κράτη σε όλη την Ευρώπη να αντιδρούν γρήγορα, αποτελεσματικά και αποδοτικά. Οι υπηρεσίες αυτές περιλαμβάνουν σκάφη επιφυλακής για την αντιμετώπιση πετρελαιοκηλίδων και εξοπλισμό αντιμετώπισης της πετρελαϊκής ρύπανσης, καθώς και την υπηρεσία δορυφορικής παρακολούθησης πετρελαιοκηλίδων CleanSeaNet. Οι εν λόγω υπηρεσίες συμπληρώνουν τους υφιστάμενους πόρους αντιμετώπισης καταστάσεων εκτάκτου ανάγκης σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο.
Της Ζήνας Χριστοφή
Επιμέλεια: Γιώργος Αγκαστινιώτης