Ισραηλινοί, Καταριανοί και Αμερικανοί διαπραγματευτές διεξάγουν σήμερα εντατικές συνομιλίες στο Κάιρο, με στόχο την υλοποίηση της δεύτερης φάσης της εκεχειρίας στη Λωρίδα της Γάζας, η οποία θεωρητικά ξεκινά την Κυριακή και θα μπορούσε να οδηγήσει στον τερματισμό του πολέμου. Ωστόσο, παραμένει αβέβαιο αν και πότε θα τεθεί σε ισχύ.
Η αιγυπτιακή κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι τα εμπλεκόμενα μέρη ξεκίνησαν «εντατικές διαπραγματεύσεις» για να καθορίσουν τα επόμενα βήματα της εκεχειρίας.
Πρόοδος και εμπόδια στις συνομιλίες
Το Ισραήλ έστειλε διαπραγματευτική ομάδα στο Κάιρο, έπειτα από την παράδοση των λειψάνων τεσσάρων ομήρων από τη Χαμάς, ως αντάλλαγμα για την αποφυλάκιση 643 Παλαιστινίων κρατουμένων. Αυτή η ανταλλαγή ήταν η τελευταία της πρώτης φάσης της συμφωνίας.
Από την έναρξη της κατάπαυσης του πυρός στις 19 Ιανουαρίου, 33 όμηροι έχουν επιστρέψει στο Ισραήλ – τέσσερις εκ των οποίων εντοπίστηκαν νεκροί. Σε αντάλλαγμα, το Ισραήλ έχει απελευθερώσει περίπου 1.700 Παλαιστινίους κρατούμενους από τους συνολικά 1.900 που προβλέπει η συμφωνία.
Σύμφωνα με τον ισραηλινό στρατό, από τους 251 ανθρώπους που απήχθησαν στις 7 Οκτωβρίου 2023, 58 εξακολουθούν να βρίσκονται στη Λωρίδα της Γάζας, εκ των οποίων 34 έχουν χάσει τη ζωή τους. Οι υπόλοιποι 24 είναι κυρίως άνδρες κάτω των 30 ετών.
Η δεύτερη φάση της εκεχειρίας, η οποία αναμένεται να διαρκέσει 42 ημέρες, προβλέπει την απελευθέρωση αυτών των ομήρων και την πλήρη απόσυρση των ισραηλινών δυνάμεων από τη Γάζα.
Η επόμενη μέρα της συμφωνίας
Η τρίτη φάση της συμφωνίας αφορά την ανοικοδόμηση της Γάζας – ένα εγχείρημα τεράστιας κλίμακας, με εκτιμώμενο κόστος τουλάχιστον 53 δισ. δολαρίων, σύμφωνα με τον ΟΗΕ.
Η Χαμάς θεωρεί ότι το Ισραήλ δεν έχει άλλη επιλογή από το να συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις, ενώ οι συνομιλίες είχαν διακοπεί στο παρελθόν λόγω εκατέρωθεν κατηγοριών για παραβίαση της εκεχειρίας.
Στις 22 Φεβρουαρίου, το Ισραήλ ανέστειλε την αποφυλάκιση 600 Παλαιστινίων κρατουμένων, επικαλούμενο τις «ταπεινωτικές τελετές» που διοργανώνει η Χαμάς κατά την απελευθέρωση των ομήρων.
Η Χαμάς έχει δηλώσει ότι είναι διατεθειμένη να επιστρέψει όλους τους εναπομείναντες ομήρους ταυτόχρονα, εφόσον ενεργοποιηθεί η δεύτερη φάση της εκεχειρίας. Ωστόσο, η εφαρμογή της παραμένει αβέβαιη, καθώς το Ισραήλ απαιτεί πλήρη αποστρατιωτικοποίηση της Γάζας και εξάλειψη της Χαμάς – κάτι που το παλαιστινιακό κίνημα απορρίπτει κατηγορηματικά.
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δέχεται πιέσεις από τα ακροδεξιά κόμματα της κυβέρνησής του, τα οποία αντιτίθενται στη λήξη του πολέμου.
Πολιτικές πιέσεις και διεθνείς αντιδράσεις
Ο πρόεδρος του Ισραήλ, Ισαάκ Χέρτσογκ, τόνισε ότι η κυβέρνηση έχει «ηθική υποχρέωση» να διασφαλίσει την επιστροφή όλων των ομήρων. Από την πλευρά του, ο Νετανιάχου δεσμεύτηκε να συνεχίσει τις προσπάθειες για την απελευθέρωσή τους.
Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ, σε κοινή συνέντευξη Τύπου με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε ότι η διεθνής κοινότητα πρέπει να διασφαλίσει τη διατήρηση της εκεχειρίας, την επιστροφή των ομήρων, την αποστολή ανθρωπιστικής βοήθειας και την αποκατάσταση της ζωής των Παλαιστινίων.
Η έναρξη της δεύτερης φάσης συμπίπτει με το Ραμαζάνι, μια περίοδο όπου οι εντάσεις στην περιοχή ενδέχεται να κλιμακωθούν, ειδικά στην Πλατεία των Τζαμιών στην Ανατολική Ιερουσαλήμ.
Το Ισραήλ ανακοίνωσε ότι θα εφαρμόσει τους «συνήθεις» περιορισμούς πρόσβασης στο σημείο, όπως είχε κάνει και το 2024, όταν απαγορεύτηκε η είσοδος σε άνδρες κάτω των 55 ετών, γυναίκες κάτω των 50 και παιδιά άνω των 10.
Οι απώλειες της σύγκρουσης
Η επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023 προκάλεσε τον θάνατο 1.218 ανθρώπων στο Ισραήλ, κυρίως αμάχων, σύμφωνα με επίσημα στοιχεία. Στον απολογισμό περιλαμβάνονται και όμηροι που πέθαναν στην αιχμαλωσία.
Οι ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Γάζα έχουν οδηγήσει στον θάνατο τουλάχιστον 48.319 ανθρώπων, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας της Χαμάς – αριθμός που ο ΟΗΕ θεωρεί αξιόπιστο. Ο παλαιστινιακός θύλακος βρίσκεται πλέον αντιμέτωπος με μια πρωτοφανή ανθρωπιστική κρίση.
ΑΠΕ – ΜΠΕ