Τα τελευταία χρόνια το εκπαιδευτικό σύστημα της Κύπρου δέχεται όλο και περισσότερα παιδιά με μεταναστευτική βιογραφία, τα οποία φτάνουν στη χώρα μας είτε μαζί με τις οικογένειές τους, είτε ως ασυνόδευτα από διάφορες χώρες και για διάφορους λόγους, με τον κυριότερο να είναι οι πόλεμοι στις χώρες τους. Η ένταξη τους στα σχολεία δημιουργούσε για πάρα πολλά χρόνια προβλήματα και δυσκολίες καθώς όπως διαφάνηκε τα παιδιά αυτά δεν μπορούσαν εύκολα να παρακολουθήσουν μαθήματα καθώς όχι μόνο δεν γνώριζαν την ελληνική γλώσσα αλλά είχαν τεράστια κενά στην επικοινωνία.
Αυτό δημιουργούσε πρόβλημα στην εκπαιδευτική διαδικασία κι επομένως κενά στην εκπαίδευση των παιδιών αλλά παράλληλα, ήταν ένας σημαντικός παράγοντας που εγκυμονούσε τον κίνδυνο τα παιδιά αυτά είτε να γίνουν θύματα μπούλινγκ, είτε να εκδηλώνουν αντικοινωνικές συμπεριφορές σε βάρος άλλων παιδιών. Με αυτά τα δεδομένα κι έπειτα από πολλές συζητήσεις, πέραν από τις διάφορες πολιτικές που εφαρμόζει το υπουργείο Παιδείας για εκπαιδευτική ένταξη των μαθητών με μεταναστευτική βιογραφία, υλοποιήθηκαν και οι μεταβατικές τάξεις, ενώ δόθηκε ιδιαίτερη σημασία στην ενισχυτική διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας ως δεύτερης, ούτως ώστε τα παιδιά να μπορούν να πάρουν εφόδια που θα είναι σημαντικά, τόσο για την εκπαίδευση τους, όσο και για την ένταξη τους σε σχολείο και κοινωνία ευρύτερα.
Τα αριθμητικά στοιχεία της σχολικής χρονιάς 2022 – 2023, όπως έχουν επισημοποιηθεί από το υπουργείο Παιδείας, καταδεικνύουν σημαντικούς αριθμούς παιδιών που έχουν ενταχθεί στα προγράμματα ενίσχυσης.
Συγκεκριμένα, στη Δημοτική Εκπαίδευση, την πιο πάνω σχολική χρονιά, ο αριθμός των μαθητών που παρακολούθησαν το πρόγραμμα ενισχυτικής διδασκαλίας ήταν:
● 1ο έτος: 2.294 σύνολο
● 2ο έτος: 1.569 σύνολο
● 3ο έτος: 3.863 σύνολο
Ανά επαρχία τα δεδομένα είναι τα ακόλουθα:
● Λευκωσία: 1ο έτος 579 μαθητές, 2ο έτος 396 και 3ο έτος 975
● Λεμεσός: 1ο έτος 630 μαθητές, 2ο έτος 446 και 3ο έτος 1.076
● Λάρνακα – Αμμόχωστος: 1ο έτος 510 μαθητές, 2ο έτος 365 και 3ο έτος 875
● Πάφος: 1ο έτος 575 μαθητές, 2ο έτος 362 και 3ο έτος 937
Όσον αφορά στη Μέση Εκπαίδευση, κατά τη σχολική χρονιά 2022-2023, λειτούργησαν τέσσερα διαφορετικά προγράμματα εκμάθησης της Ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας, σε 44 σχολεία. Συνολικά παρακολούθησαν αυτά τα μαθήματα 952 μαθητές και μαθήτριες με μεταναστευτική βιογραφία.
Το πρόγραμμα των μεταβατικών τάξεων λειτουργεί σε 28 σχολεία παγκύπρια και εντάχθηκαν σε αυτό 782 μαθητές με μεταναστευτική βιογραφία (82% επί του συνόλου). Επιπρόσθετα, 39 μαθητές παρακολούθησαν το ολιγόωρο πρόγραμμα 131 μαθητές το πρόγραμμα για τους ασυνόδευτους ανηλίκους σε Λύκεια και Τεχνικές Σχολές.
Σημειώνεται επίσης, ότι για το 2022-2023, λειτούργησαν τμήματα Ασυνόδευτων Ανήλικων Αιτητών Ασύλου σε δύο Κρατικά Ινστιτούτα Επιμόρφωσης, ενώ τα τελευταία χρόνια λειτουργούν τμήματα Ασυνόδευτων Ανήλικων Αιτητών Ασύλου σε τέσσερα Λύκεια και σε δύο Τεχνικές και Επαγγελματικές Σχολές Εκπαίδευσης και Κατάρτισης και στο Απεήτειο Γυμνάσιο Αγρού/Ξενοδοχειακή Σχολή.
Η αξιολόγηση των παιδιών και τα αποτελέσματα
Αξίζει να σημειωθεί ότι η παρακολούθηση της μαθησιακής πορείας των παιδιών και η λήψη αποφάσεων για την παραχώρηση ωρών έγινε με την εφαρμογή του «Προγράμματος Ελληνομάθειας» από το Κέντρο Εκπαιδευτικής Έρευνας και Αξιολόγησης.
Τα αποτελέσματα του Προγράμματος Ελληνομάθειας (2022-2023) για την αρχική αξιολόγηση κατέδειξαν ότι η συντριπτική πλειοψηφία των μαθητών (95,2%) διαγνώστηκαν με επίπεδο ελληνομάθειας χαμηλότερο του Β1 και θα έπρεπε να ενταχθούν σε πρόγραμμα ενισχυτικής διδασκαλίας για την εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας κατά την επόμενη σχολική χρονιά.
Τα αποτελέσματα της τελικής αξιολόγησης κατέδειξαν ότι το 46,9% των μαθητών που ολοκλήρωσαν το πρόγραμμα ενισχυτικής διδασκαλίας για την εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας, κατέκτησαν το επίπεδο ελληνομάθειας Β1. Το ποσοστό επίτευξης του Β1 (46,9%) στην τελική αξιολόγηση είναι υψηλότερο σε σχέση με την προηγούμενη σχολική χρονιά (36,8%) κατά 10,1%.