Οι μικροί μαθητές της Α΄ τάξης Δημοτικού Σχολείου, τα γνωστά «πρωτάκια», κατάφεραν να πετύχουν βασικούς στόχους στα Ελληνικά και στα Μαθηματικά, αλλά και να δώσουν ενδιαφέροντα στοιχεία στους εκπαιδευτικούς τους για τα σημεία στα οποία παρουσιάζουν αδυναμίες, ούτως ώστε να τους ενισχύσουν.

Οι διαπιστώσεις αυτές προκύπτουν από το Πρόγραμμα Επίτευξης Μαθησιακών Αποτελεσμάτων «Δοκίμιο Α’ τάξης» που διεξάγει το Κέντρο Εκπαιδευτικής Έρευνας και Αξιολόγησης (ΚΕΕΑ) του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου και αφορούν την σχολική χρονιά 2023 – 2024.

Συγκεκριμένα, η ανάλυση των δεδομένων του δοκιμίου Ελληνικών κατέδειξε ότι η πλειονότητα των μαθητών πέτυχε τους στόχους Κατανόησης και Παραγωγής Γραπτού Λόγου σε ποσοστό μεγαλύτερο του 70%, με εξαίρεση τρεις στόχους:

– Συμπεραίνουν το γενικό θέμα του κειμένου (66,3%).

– Χρησιμοποιούν ορθά τελεία, θαυμαστικό και ερωτηματικό (54,6%).

-Αξιοποιούν ορθά καταλήξεις ρημάτων στον ενικό αριθμό (64,7%).

Αναφορικά με το δοκίμιο των Μαθηματικών, όλοι οι στόχοι που εξετάστηκαν επιτεύχθηκαν σε ποσοστό μεγαλύτερο του 80%, με εξαίρεση τρεις στόχους:

-Συμπληρώνουν αριθμητικά μοτίβα (71,2%).

-Υπολογίζουν τον μειωτέο/αφαιρετέο σε διαφορές μέχρι το 10 (69,3%).

-Επιλύουν λεκτικά προβλήματα ρουτίνας μιας πράξης αθροιστικής δομής, σχηματίζοντας κατάλληλη μαθηματική πρόταση (78,8%).

Όπως αναφέρεται από το ΚΕΕΑ, το δοκίμιο αξιολόγησης Ελληνικών αξιολόγησε 14 βασικούς στόχους σε σχέση με δύο άξονες: α) Κατανόηση Γραπτού Λόγου και β) Παραγωγή Γραπτού Λόγου.

Το δοκίμιο αξιολόγησης Μαθηματικών αξιολόγησε 17 βασικούς στόχους οι οποίοι αντιστοιχούσαν σε έξι θεματικές ενότητες: α) Αριθμοί μέχρι το 20, β) Πρόσθεση και αφαίρεση μέχρι το 20, γ) Αριθμοί μέχρι το 100, δ) Πρόσθεση και αφαίρεση μέχρι το 100, ε) Επίλυση προβλήματος προσθετικής δομής και στ) Γεωμετρία.

Η χορήγηση των δοκιμίων πραγματοποιήθηκε σε 292 δημόσια Δημοτικά σχολεία παγκύπρια.

Ο συνολικός αριθμός των μαθητών που συμμετείχαν ανήλθε στους 8307 για το δοκίμιο των Ελληνικών και στους 8653 για το δοκίμιο των Μαθηματικών.

Σκοπός του Προγράμματος είναι η διερεύνηση του βαθμού επίτευξης των βασικών στόχων του Αναλυτικού Προγράμματος στα Ελληνικά και τα Μαθηματικά από τους μαθητές της Α΄ τάξης Δημοτικού.

Ελληνικά για κορίτσια, Μαθηματικά για αγόρια

Πέραν από τα αποτελέσματα που προέκυψαν από το πρόγραμμα και τα οποία αφορούν το μαθησιακό κομμάτι, ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν και τα δημογραφικά στοιχεία των μαθητών καθώς εξετάστηκαν οι μεταβλητές «φύλο» και «υπηκοότητα».

Ως προς το φύλο, και αυτό το πρόγραμμα κατέδειξε αυτό που κατά καιρούς διαφαίνεται από διάφορες έρευνες: Ότι συνήθως τα κορίτσια ανταποκρίνονται καλύτερα στα Ελληνικά και τα αγόρια στα Μαθηματικά.

Συγκεκριμένα, στο δοκίμιο των Ελληνικών σε 13 από τους 14 στόχους που αξιολογήθηκαν, τα κορίτσια είχαν μεγαλύτερο ποσοστό επίτευξης από το αντίστοιχο των αγοριών με τις διαφορές να κυμαίνονται μεταξύ 0,6% (αξιοποιούν ορθά καταλήξεις ρημάτων στον ενικό αριθμό) και 8,8% (συντάσσουν προτάσεις με κεφαλαίο στην αρχή και τελεία στο τέλος) υπέρ των κοριτσιών.

Στο δοκίμιο Μαθηματικών σε 12 από τους 17 στόχους που αξιολογήθηκαν, τα αγόρια είχαν μεγαλύτερο ποσοστό επίτευξης από το αντίστοιχο των κοριτσιών.

Η μικρότερη διαφορά στο ποσοστό επίτευξης των στόχων μεταξύ των δύο φύλων ήταν 0,1% στους στόχους επιλύουν λεκτικά προβλήματα ρουτίνας μίας πράξης αθροιστικής δομής, σχηματίζοντας κατάλληλη μαθηματική πρόταση (υπέρ των αγοριών) και αναγνωρίζουν δισδιάστατα σχήματα (υπέρ των κοριτσιών).

Η μεγαλύτερη διαφορά στο ποσοστό επίτευξης των στόχων μεταξύ των δύο φύλων ήταν 6,9% στον στόχο Υπολογίζουν το άθροισμα αριθμών πολλαπλάσιων του 10 μέχρι το 100 (υπέρ των αγοριών).

Ως προς την υπηκοότητα, στο δοκίμιο των Ελληνικών οι μαθητές με κυπριακή υπηκοότητα είχαν μεγαλύτερα ποσοστά επίτευξης από ότι οι μαθητές με μη κυπριακή υπηκοότητα σε όλους τους στόχους και στους δύο άξονες.

Όπως αναφέρεται στα αποτελέσματα του ΚΕΕΑ, η διαφορά στα ποσοστά επίτευξης των στόχων ανάμεσα στους μαθητές ως προς τη μεταβλητή αυτή, κυμάνθηκε στον άξονα «Κατανόηση Γραπτού Λόγου» μεταξύ 4,8% και 21,5%, ενώ στον άξονα «Παραγωγή γραπτού λόγου» μεταξύ 11,2% και 20,5%.

Οι διαφορές στα ποσοστά επίτευξης σε 8 από τους 14 στόχους, ανάμεσα στα παιδιά με κυπριακή και μη κυπριακή υπηκοότητα, ήταν μεγαλύτερες του 15%.

Σε όλους τους στόχους του δοκιμίου των Μαθηματικών, όπως και στο δοκίμιο των Ελληνικών, οι μαθητές με μη κυπριακή υπηκοότητα είχαν χαμηλότερα ποσοστά επίτευξης από τους μαθητές με κυπριακή υπηκοότητα.

Οι διαφορές στα ποσοστά επίτευξης, ανάμεσα στα παιδιά με κυπριακή και μη κυπριακή υπηκοότητα στην πλειοψηφία των στόχων ήταν μικρότερες του 10%.

Μεγαλύτερη διαφοροποίηση, στο ποσοστό επίτευξης ως προς τη μεταβλητή υπηκοότητα, εντοπίστηκε στους στόχους συμπληρώνουν αριθμητικά μοτίβα (12,3%) και επιλύουν λεκτικά προβλήματα ρουτίνας μιας πράξης αθροιστικής δομής, σχηματίζοντας κατάλληλη μαθηματική πρόταση (19,3%).

Διερευνήθηκαν και οι στάσεις εκπαιδευτικών

Εξάλλου, όπως επισημαίνεται τη σχολική χρονιά 2023-2024 χορηγήθηκε για πρώτη φορά ερωτηματολόγιο χορηγητή, με σκοπό τη διερεύνηση των στάσεων των εκπαιδευτικών που χορήγησαν τα δοκίμια απέναντι στο Πρόγραμμα, τη διαδικασία χορήγησης και το περιεχόμενο των δοκιμίων. Φάνηκε ότι οι στάσεις της πλειονότητας των εκπαιδευτικών που χορήγησαν τα δοκίμια Ελληνικών και Μαθηματικών στην Α΄ τάξη Δημοτικού ήταν θετικές απέναντι στο Πρόγραμμα.

Συγκεκριμένα, συμφώνησαν ότι το συγκεκριμένο Πρόγραμμα, καθώς και τα αποτελέσματά του, είναι χρήσιμα για τους εκπαιδευτικούς, το σχολείο και το εκπαιδευτικό σύστημα γενικότερα. Η πλειονότητα των εκπαιδευτικών δήλωσε, επίσης, ότι τα αποτελέσματα του Προγράμματος επιβεβαιώνουν τις πληροφορίες που ήδη γνωρίζουν για τους μαθητές τους.

Περαιτέρω, οι εκπαιδευτικοί συμφώνησαν σε υψηλά ποσοστά (>70%) ότι, τόσο το δοκίμιο των Ελληνικών όσο και των Μαθηματικών, ανταποκρίνονταν στον στόχο τους και ήταν κατάλληλα για τη συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα, καταθέτοντας παράλληλα και κάποια σχόλια και εισηγήσεις για το περιεχόμενο των δοκιμίων.