Εντατικούς ελέγχους πραγματοποίησαν κατά το προηγούμενο διάστημα εξουσιοδοτημένοι λειτουργοί της Υγειονομικής Υπηρεσίας του Υπουργείου Υγείας σε διάφορους χώρους και υποστατικά, στο πλαίσιο εφαρμογής του ετήσιου προγράμματος ελέγχου τροφίμων.
Ανάμεσα στα τρόφιμα που ελέγχθηκαν ήταν και σκευάσματα που έφεραν την ονομασία «Χαλλούμι/Halloumi/Hellim», η οποία, ως γνωστό, έχει καταχωριστεί ως Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης (ΠΟΠ) στα μητρώα της Ευρωπαϊκής Ένωσης για ονομασίες προέλευσης ή γεωγραφικές ενδείξεις.
Βάσει του σχετικού Κανονισμού, ο οποίος εγκρίθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις 12 Απριλίου 2021, μόνο το χαλλούμι που παράγεται στην Κύπρο σύμφωνα με συγκεκριμένες προδιαγραφές επιτρέπεται να φέρει την εν λόγω καταχωρισμένη ονομασία, με προφανή οικονομικά και άλλα οφέλη για τη χώρα μας.
Μια από τις σημαντικές (ουσιώδεις) προδιαγραφές του προϊόντος είναι η ποσόστωση των ειδών γάλακτος που περιέχονται σε αυτό, με τον Κανονισμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να προβλέπει, στη βάση του φακέλου που υποβλήθηκε από την Κύπρο, ότι το αιγοπρόβειο γάλα θα υπερτερεί (50%+) σε κάθε περίπτωση του αγελαδινού.
Δυστυχώς, για διάφορους λόγους, οι ποσότητες αιγοπρόβειου γάλακτος που παράγονται στην Κύπρο δεν μπορούν να ικανοποιήσουν την προδιαγραφή αυτή, με αποτέλεσμα να αναζητούνται λύσεις για να μην υπάρξει πρόβλημα στην παραγωγή χαλλουμιού ΠΟΠ.
Μια από τις λύσεις είναι και η επέκταση της μεταβατικής περιόδου για συμμόρφωση με τη σχετική προδιαγραφή μέχρι το 2029.
Η επέκταση δόθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, κατόπιν ενεργειών της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Από το 2029 και μετά, το αιγοπρόβειο γάλα θα πρέπει να ξεπερνά το αντίστοιχο αγελαδινό σε όλες τις διαδικασίες παραγωγής χαλλουμιού ΠΟΠ.
Στο μεσοδιάστημα, η ποσόστωση θα ρυθμίζεται με Διατάγματα που θα εκδίδει ο Υπουργός Εμπορίου, έτσι ώστε η παραγωγή χαλλουμιού ΠΟΠ να θεωρείται νόμιμη και με χαμηλότερα ποσοστά αιγοπρόβειου γάλακτος από το 50%+.
Τι έδειξαν οι έλεγχοι της Υγειονομικής Υπηρεσίας
Σύμφωνα με έγγραφο που κατέχει ο Φιλελεύθερος, σε έλεγχο που πραγματοποιήθηκε από την Υγειονομική Υπηρεσία του Υπουργείου Υγείας τον Νοέμβριο του 2024 σε καντίνες σχολικών μονάδων, λήφθηκε δείγμα χαλλουμιού που παράγεται από γνωστή εταιρεία και έφερε σφραγίδα ΠΟΠ στη συσκευασία του.
Τα αποτελέσματα των εργαστηριακών εξετάσεων του δείγματος κατέδειξαν ότι το ποσοστό αιγοπρόβειου γάλακτος ήταν μόλις 5%, αντί 19% που προέβλεπε το σχετικό Διάταγμα του Υπουργού Εμπορίου.
Δηλαδή, όχι μόνο δεν τηρείται η επίσημη προδιαγραφή του προϊόντος για 50+% αιγοπρόβειου γάλακτος αλλά ούτε και το 19% που προβλέπει το Διάταγμα τηρείται.
Και όλα αυτά, λόγω της ανοχής που επιδεικνύει η Πολιτεία, μετά από πιέσεις που δέχεται από τα μεγάλα συμφέροντα.
Οι έλεγχοι της Υγειονομικής Υπηρεσίας, οι προειδοποιήσεις της για λήψη ποινικών μέτρων και οι αυστηρές οδηγίες της προς τις παρανομούσες εταιρείες να αποσύρουν όλα τα εκτός προδιαγραφών προϊόντα τους από την αγορά, αφήνουν λίγες μόνο ελπίδες για οριστική επίλυση του σοβαρού αυτού ζητήματος, αφού χρειάζεται συνεργασία και περισσότερη αυστηρότητα από όλους τους αρμόδιους φορείς και μηδενική ανοχή σε εξωτερικές πιέσεις.
Τα ιδιωτικά συμφέροντα και πάλι στο προσκήνιο
Η πανίσχυρη ομάδα των αγελαδοτρόφων και τα συνδεδεμένα με αυτήν τυροκομεία, για τους δικούς τους προφανείς λόγους, δεν επιθυμούν να εφαρμοστεί ο Κανονισμός ΠΟΠ στο θέμα της ποσόστωσης.
Για τον λόγο αυτό, βρίσκουν πάντα τον τρόπο να ασκούν πιέσεις στην Κυβέρνηση και στα κόμματα για μη συμμόρφωση με τον Κανονισμό.
Ως εκ τούτου, το Κράτος αποφεύγει να προχωρήσει ταχέως σε τρεις απαραίτητες ενέργειες που, σύμφωνα με ειδικό εμπειρογνώμονα ο οποίος επιθυμεί να κρατήσει την ανωνυμία του, αναμένεται να επιλύσουν το πρόβλημα.
Οι ενέργειες αυτές είναι:
1) Ενδελεχής έλεγχος σε όλες τις γραμμές παραγωγής και αυστηρές ποινές σε όλους τους παρανομούντες, χωρίς εξαιρέσεις και εκπτώσεις.
2) Δράσεις (και όχι μόνο λόγια) για αύξηση της παραγωγής αιγοπρόβειου γάλακτος, έτσι ώστε μέχρι το 2029 να μπορεί να «κοντράρει στα ίσα» την παραγωγή αγελαδινού και, κατά συνέπεια, να μπορεί να εφαρμοστεί η ποσόστωση 50%+ αιγοπρόβειου.
3) Διερεύνηση της πιθανότητας αποδοχής από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή της ποσόστωσης 50%-50% στο τελικό προϊόν αντί στις πρώτες ύλες, κάτι που σύμφωνα με τους ειδικούς μειώνει την ποσόστωση του αιγοπρόβειου γάλακτος ως πρώτη ύλη στο 35%-40%, λόγω της διαφορετικής σύνθεσης και υφής του από το αγελαδινό γάλα.