Παρόλον ότι σχεδόν ο μισός πληθυσμός της Κύπρου επηρεάζεται από το νομοσχέδιο που αφορά τις κοινόκτητες οικοδομές με δεδομένο ότι αφορά την καθημερινότητά αλλά και την ασφάλεια τους, όταν κατατέθηκε ενώπιον της Βουλής προς συζήτηση και έγκριση, διαπιστώθηκε από την Πυροσβεστική ότι δεν καλύπτει θέματα πυρασφάλειας. Κι αυτό παρόλον ότι είχε υποβάλει σχετικές εισηγήσεις από τον Ιούνιο του 2023.

Το θέμα της απουσίας προνοιών για πυρασφάλεια, ήγειρε ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εσωτερικών ο επί του Τύπου εκπρόσωπος της Πυροσβεστικής κ. Ανδρέας Κεττής, παραπέμποντας στο ενδεχόμενο να θρηνήσουμε θύματα. Αξίζει να σημειωθεί, πως με βάση την τελευταία απογραφή, στην ελεύθερη Κύπρο, υπάρχουν 156.614 πολυκατοικίες.

Το ανησυχητικό με τα κτήρια αυτά είναι ότι έλεγχος από την Πυροσβεστική για θέματα πυρασφάλειας, διενεργείται όταν θα εκδοθεί πιστοποιητικό τελικής έγκρισης, αλλά με δεδομένο ότι μεγάλο ποσοστό κτηρίων δεν διαθέτουν πιστοποιητικό τελικής έγκρισης, γίνεται αντιληπτό πως δεν ελέγχονται όλες ως προς το κατά πόσον πληρούν τις απαραίτητες προϋποθέσεις.  Ωστόσο, όπως επεσήμανε και ενώπιον της Βουλής ο κ. Κεττής, ακόμη και όταν ελεγχθούν τα κτήρια στη φάση της έκδοσης του πιστοποιητικού τελικής έγκρισης, στη συνέχεια ουδείς ελέγχει τι επικρατεί. Γίνεται επίσης αντιληπτό, πως ακόμη και αν η Πυροσβεστική ήταν υποχρεωμένη να ελέγξει τα κτήρια αυτά, λόγω του μεγάλου αριθμού τους, πρακτικά ήταν αδύνατο να ελέγχονται σε σχετικά τακτά χρονικά διαστήματα.

Όμως, υπάρχει και ένας άλλος παράγοντας, ο οποίος δεν απασχολεί κανένα, πλην της Πυροσβεστικής, η οποία κάθεται σε αναμμένα κάρβουνα. Όπως ανέφερε στον «Φ» ο κ. Κεττής, ακόμη και όταν εκδοθούν όλες οι άδειες και διενεργηθούν όλοι οι έλεγχοι, ουδείς γνωρίζει κατά πόσον στο διάστημα που ακολουθεί, κάποιος ή κάποιοι θα προχωρήσουν σε προσθηκομετατροπές σε ένα κτήριο (κάτι το οποίο δεν είναι ασύνηθες) και αν αυτές, πέραν της πολεοδομικής παρανομίας που συντελείται, εμποδίζουν την πρόσβαση της Πυροσβεστικής στο κτήριο, σε περίπτωση εκτάκτου ανάγκης. Επειδή είτε δεν υπάρχουν διαχειριστικές σε όλες τις πολυκατοικίες, είτε επειδή κι εκεί που υπάρχουν υπολειτουργούν ή δεν έχουν αρμοδιότητα να επιληφθούν κάποιων ζητημάτων, η Πυροσβεστική θεωρεί ότι με το νομοσχέδιο το οποίο έχει κατατεθεί (και νοουμένου ότι θα περιληφθούν και πρόνοιες για την πυρασφάλεια) οι διαχειριστικές επιτροπές μπορούν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο σε θέματα πυρασφάλειας. Μετά τη μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, σημαντικό ρόλο μπορούν να διαδραματίζουν και στελέχη των ΕΟΑ, τα οποία εκπαιδεύτηκαν σε θέματα πυρασφάλειας.

Πάντως, όσον αφορά τα έπιπλα και άλλα αντικείμενα που τοποθετουνται ή εγκαταλείπονται σε κλιμακοστάσια ή σε άλλα κοινόχρηστα σημεία των πολυκατοικιών, όταν περιπέσουν στην αντίληψη της Πυροσβεστικής ενημερώνονται οι ΕΟΑ, οι οποίοι, ωστόσο, αδυνατούν να ανταποκριθούν. Όπως ανέφερε ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εσωτερικών εκπρόσωπος των ΕΟΑ, στο παρόν στάδιο η πίεση για έκδοση πολεοδομικών αδειών είναι τόσο μεγάλη, ώστε δεν υπάρχει χρόνος και προσωπικό για τη μετακίνηση των αντικειμένων ή για τη διενέργεια ελέγχων.

Ως προς τη διαδικασία που υπάρχει για έλεγχο των υπό ανέγερση κτηρίων, ο κ. Κεττής ανέφερε, πως όταν ετοιμαστούν τα αρχιτεκτονικά σχέδια, η αρμόδια Τοπική Αρχή (πριν την ανάληψη της αρμοδιότητας από του ΕΟΑ) ή το Τμήμα Πολεοδομίας, έπρεπε να τα στέλνουν στην Πυροσβεστική Υπηρεσία, προκειμένου να εκφράσει απόψεις για θέματα πυρασφάλειας (κλιμακοστάσια, τυλιχτήρες νερού, ανελκυστήρες πυρόσβεσης, κουρτίνες, καταιονιστήρες, σιδεροσωλήνες πυρόσβεσης, πλάτος κλιμακοστασίων και ο εξαερισμός τους, οι πόρτες επαναφοράς, οι πυρίμαχες πόρτες  κοκ). Τα μέτρα διαφοροποιούνται αναλόγως και του ύψους του κτηρίου. Δηλαδή, άλλα μέτρα απαιτούνται όταν το ύψος ενός κτηρίου είναι 15 μέτρα, άλλα όταν είναι 22, άλλα όταν είναι 28 μέτρα κοκ.

Όταν ολοκληρωθεί το κτήριο, υπό κανονικές συνθήκες, η πολεοδομική αρχή (Δήμος ή Πολεοδομία) έπρεπε να απευθύνεται στην Πυροσβεστική και να την ενημερώνει σχετικά, ώστε να διενεργήσει έλεγχο ως προς το κατά πόσον έχουν τηρηθεί οι όροι και οι προϋποθέσεις που είχαν τεθεί.

Το θέμα είναι κατά πόσον ήταν τυπικές όλες οι πολεοδομικές αρχές και αν ενημέρωναν σε όλες τις περιπτώσεις την Πυροσβεστική. Ο κ. Κεττής ερωτηθείς σχετικά ανέφερε ότι οι πολεοδομικές αρχές κατά βάση ενημέρωναν την Πυροσβεστική για να προσθέσει, πως δεν μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο να μην ενημερώθηκε σε κάποιες περιπτώσεις και κατά συνέπεια να μην έλεγξε αριθμό κτηρίων μετά την ολοκλήρωση της ανέγερσης τους.

Ο κ. Κεττής ανέφερε επίσης, πως έλεγχος για σκοπούς πυρασφάλειας πρέπει να διενεργείται και όταν μετά την κατασκευή ενός κτηρίου γίνουν προσθηκομετατροπές.

Πέραν των πιο πάνω και αν για χάρη συζήτησης θεωρήσουμε πως όλα έγιναν στην εντέλεια και το σύστημα πυρασφάλειας λειτουγεί κανονικά κατά τον έλεγχο, ουδείς διασφαλίζει ότι θα λειτουργεί το ίδιο αποτελεσματικά και ύστερα από πέντε ή δέκα ή και 20 χρόνια.

Τεράστια ευθύνη φέρουν και οι ίδιοι οι πολίτες

Ο κ. Κεττής τόνισε πως πέραν της ευθύνης των υπηρεσιών, ευθύνη έχουν και οι ίδιοι οι πολίτες, των οποίων σε περίπτωση πυρκαγιάς δυνατόν να απειληθεί η ζωή ή και η περιουσία τους. Δεν τοποθετούμε ντουλάπες και γενικά αντικείμενα στο κλιμακοστάσιο για να μην παρεμποδίζουν τους ίδιους να διαφύγουν σε περίπτωση πυρκαγιάς αλλά και τους πυροσβέστες να δράσουν, είπε ο εκπρόσωπος της Πυροσβεστικής.

Παρατήρησε επίσης, πως ακόμη και αν η οικεία τοπική αρχή (και εφεξής ο οικείος ΕΟΑ) ή ακόμη και η Πυροσβεστική ελέγξουν σήμερα μια οικοδομή από πλευράς πυρασφάλειας και κριθεί πως όλα είναι στη θέση τους και λειτουργούν σωστά, δεν σημαίνει ότι θα είναι και την επομένη. Στο σημείο αυτό διευκρίνισε, πως οι εμπλεκόμενες υπηρεσίες δεν είναι σε θέση να γνωρίζουν ανά πάσα στιγμή κατά πόσο λίγη ώρα ή μια μέρα μετά τον έλεγχο, κάποιος έκλεισε την πρόσβαση στο κλιμακοστάσιο.

Τέλος ανέφερε, ότι η Πυροσβεστική είναι πάντα έτοιμη να βοηθήσει και πρόσθεσε, πως η βοήθεια των πολιτών με την τήρηση των αυτονόητων προληπτικών μέτρων, θα βοηθήσει πρωτίστως τους ίδιους.