Με πολλά χρόνια καθυστέρηση, ετοιμάστηκε και βρίσκεται τις τελευταίες ημέρες στη διαδικασία της δημόσιας διαβούλευσης νομοσχέδιο που προβλέπει για την παροχή υπηρεσιών ανακουφιστικής φροντίδας σε ασθενείς των οποίων η κατάσταση δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί με την οποιαδήποτε επιπρόσθετη ιατρική ή φαρμακευτική παρέμβαση.
Μέχρι σήμερα στην Κύπρο, η φροντίδα αυτή παρέχεται κυρίως σε καρκινοπαθείς με τις σχετικές υπηρεσίες να προσφέρονται από τους αρμόδιους συνδέσμους ασθενών. Ως εκ τούτου, και στο ΓεΣΥ οι υπηρεσίες ανακουφιστικής φροντίδας είναι, προς το παρόν, περιορισμένες καθώς λόγω έλλειψης νομοθεσίας δεν υπάρχουν αδειοδοτημένα κέντρα αποκατάστασης, τα οποία να μπορούν, νόμιμα, να ενταχθούν στο σύστημα για ασθενείς άλλων κατηγοριών, κάτι το οποίο αναμένεται ότι θα αλλάξει με την ψήφιση του σχετικού νόμου.
Η παροχή ανακουφιστικής φροντίδας, όπως αναφέρεται στο νομοσχέδιο, «στοχεύει στη βελτίωση της ποιότητας της ζωής των ασθενών και των οικογενειών τους που αντιμετωπίζουν προβλήματα που σχετίζονται με απειλητικές για τη ζωή ασθένειες ή σύνθετα και πολύπλοκα προβλήματα υγείας, μέσω της πρόληψης και ανακούφισης του υποφέρειν, χάρη στον πρώιμο εντοπισμό και την κατάλληλη αξιολόγηση και αντιμετώπιση του πόνου και των άλλων σωματικών, ψυχοκοινωνικών, πνευματικών προβλημάτων και αναγκών από εξειδικευμένη διεπιστημονική ομάδα».
Η ανακουφιστική φροντίδα, επισημαίνεται, «δεν απευθύνεται μόνο σε ασθενείς με προκαθορισμένες διαγνώσεις» και σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας «η ανακουφιστική φροντίδα παρέχει ανακούφιση από τον πόνο και άλλα συμπτώματα που ταλαιπωρούν τους ασθενείς, επιβεβαιώνει τη ζωή και θεωρεί το θάνατο ως μια φυσιολογική διαδικασία, δεν σκοπεύει ούτε να επισπεύσει ούτε να αναβάλει τον θάνατο, ενσωματώνει τις ψυχολογικές, κοινωνικές και πνευματικές πτυχές της φροντίδας των ασθενών, παρέχει ένα σύστημα υποστήριξης για να βοηθήσει τους ασθενείς να ζήσουν όσο το δυνατό πιο ενεργά μέχρι το θάνατο, προσφέρει ένα σύστημα υποστήριξης για να βοηθήσει την οικογένεια να αντιμετωπίσει την ασθένεια του ασθενούς και το δικό της πένθος, χρησιμοποιεί μια ομαδική προσέγγιση για την αντιμετώπιση των αναγκών των ασθενών και των οικογενειών τους, συμπεριλαμβανομένης της παροχής συμβουλών πένθους, εφόσον ενδείκνυται».
Η παροχή των συγκεκριμένων υπηρεσιών, όπως αναφέρεται, «θα βελτιώσει την ποιότητα ζωής και μπορεί επίσης να επηρεάσει θετικά την πορεία της ασθένειας. Εφαρμόζεται νωρίς, από την αρχή της διάγνωσης, σε συνδυασμό με άλλες θεραπείες που αποσκοπούν στην παράταση της ζωής, και περιλαμβάνει την διερεύνηση που απαιτείται για την καλύτερη κατανόηση και αντιμετώπιση των δυσάρεστων κλινικών επιπλοκών».
Σε εξειδικευμένα κέντρα και δομές
Η παροχή ανακουφιστικής φροντίδας «συνιστά απαραίτητο και αναπόσπαστο μέρος της παροχής υπηρεσιών φροντίδας υγείας και πρέπει να προσφέρεται σε εξειδικευμένα Κέντρα και/ή Δομές ανακουφιστικής φροντίδας από διεπιστημονικές ομάδες που να λειτουργούν στη βάση υψηλών προτύπων και προδιαγραφών».
Η ανακουφιστική φροντίδα, σύμφωνα με τις πρόνοιες του νομοσχεδίου, θα προσφέρεται από ξενώνες, κατ’ οίκον υπηρεσίες, μονάδες ενδονοσοκομειακής φροντίδας, κινητές ομάδες ενδονοσοκομειακής ανακουφιστικής φροντίδας και μονάδες ημερήσιας νοσηλείας.
Παράλληλα, προβλέπεται η σύσταση «εθνικού συμβουλίου ανακουφιστικής φροντίδας», το οποίο θα «συμβουλεύει, καθοδηγεί και επικουρεί τον Έφορο και την Συμβουλευτική Επιτροπή Τεχνικών Θεμάτων (που επίσης προβλέπονται) στην εκτέλεση των καθηκόντων, αρμοδιοτήτων και εξουσιών τους».
Στο νομοσχέδιο καθορίζονται κριτήρια και προϋποθέσεις για την αδειοδότηση των συγκεκριμένων δομών αλλά και ο τρόπος λειτουργίας των συμβουλίων και επιτροπών, η σύσταση των οποίων επίσης προβλέπεται.