Χωρίς νομοθεσία, κριτήρια και έλεγχο, με μεταχειρισμένα μηχανήματα ξεπερασμένης τεχνολογίας για τα οποία δεν υπάρχουν πια ούτε εξειδικευμένοι συντηρητές και σε ορισμένες περιπτώσεις ούτε ανταλλακτικά, λειτουργούν κάποια (άγνωστο όμως ποια) από τα δεκάδες πλέον ακτινοδιαγνωστικά κέντρα στην Κύπρο. Βολές ακτινολόγων κατά ΠΙΣ, επίθεση διαγνωστικών κέντρων εναντίον άλλων διαγνωστικών κέντρων. Γιατροί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για λάθος αποτελέσματα μαγνητικών και αξονικών τομογραφιών που μπορεί να τους οδηγήσουν σε λάθος διαγνώσεις. Προ των ευθυνών του το υπουργείο Υγείας το οποίο ακόμα βρίσκεται στο στάδιο της ετοιμασίας νομοθετικού πλαισίου, σε θέση άμυνας ο Οργανισμός Ασφάλισης Υγείας (ΟΑΥ) κατά τη χθεσινή συνεδρίαση της Επιτροπής Υγείας της Βουλής. Αναφορές σε μίζες, σε αχρείαστες εξετάσεις αλλά και χειρουργικές επεμβάσεις, καταγγελίες για γιατρούς μετόχους και προειδοποιήσεις για τις σοβαρές επιπτώσεις μεγάλων επιπέδων ακτινοβολίας στην υγεία και την ζωή των πολιτών.
Οι σοβαρότερες καταγγελίες έγιναν από την ίδια την ακτινολογική εταιρεία Κύπρου με την πρόεδρο των ακτινολόγων, Χρύσα Τζακούρη, να τονίζει ότι η επιστημονική εταιρεία την οποία εκπροσωπεί, εδώ και καιρό έχει αποστείλει τόσο στον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο όσο και τον ΟΑΥ αίτημα για καθορισμό κριτηρίων που θα αφορούν τόσο την καταλληλόλητα του εξοπλισμού όσο και τα προσόντα των γιατρών που εργάζονται στα ακτινοδιαγνωστικά κέντρα. Δυστυχώς όμως, όπως είπε η κ. Τζακούρη, «ο ΟΑΥ μας λέει ότι ο ΠΙΣ δεν δέχεται τον καθορισμό των ιατρικών ειδικοτήτων που μπορούν να εργάζονται στα ακτινοδιαγνωστικά κέντρα και ο ΠΙΣ λέει ότι υπάρχουν πολλές εμπλεκόμενες ειδικότητες και δεν είναι εύκολο να γίνει αυτό».
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Καταγγελίες για μίζες γιατρών και μη στοχευμένης διάγνωσης σε διαγνωστικά κέντρα
«Καθημερινά ανοίγουν ακτινολογικά κέντρα χωρίς να υπάρχει νομοθεσία που να διέπει τη λειτουργία τους και εντάσσονται στο ΓεΣΥ. Κάποιοι έχουν μηχανήματα εκατομμυρίων ευρώ και κάποιοι άλλοι μερικών δεκάδων χιλιάδων. Ο ΟΑΥ δεν μπορεί να αντεπεξέλθει στις αχρείαστες και πολλές φορές με ειδικό συμφέρον παραπομπές ασθενών σε εξετάσεις και το μόνο που μπορεί να κάνει είναι να προχωρεί σε μείωση της μονάδας αποζημίωσης με αποτέλεσμα τα μεγάλα εργαστήρια που διαθέτουν εξοπλισμούς υπερσύγχρονους να πλήττονται οικονομικά. Δηλαδή, για τα μηχανήματα τελευταίας τεχνολογίας δίνεται η ίδια αποζημίωση η οποία δίνεται και για τους εξοπλισμούς που αξίζουν μερικές δεκάδες χιλιάδες ευρώ», είπε η πρόεδρος των ακτινολόγων με τη διευθύντρια του ΟΑΥ, Έφη Καμίτση, να αναφέρει ότι «ο Οργανισμός βρίσκεται εδώ και καιρό σε επαφή με όλους τους αρμόδιους για την ετοιμασία κριτηρίων τα οποία θα αφορούν κυρίως τους εξοπλισμούς». Ο ΟΑΥ ωστόσο, όπως είπε, «πρέπει να γίνει κατανοητό ότι σε τέτοιες περιπτώσεις βασίζεται στις αποφάσεις άλλων φορέων. Δηλαδή, για τις ειδικότητες των γιατρών, λαμβάνει υπόψη τον ΠΙΣ ο οποίος είναι ο αρμόδιος φορέας για να δίνει άδεια εξασκήσεως επαγγέλματος, για την λειτουργία των κέντρων λαμβάνει υπόψη το κατά πόσον υπάρχει άδεια από την αρμόδια Αρχή». «Από τη στιγμή που δεν έχει ετοιμαστεί νομοσχέδιο από το υπουργείο Υγείας και δεν έχει ψηφιστεί νόμος, ο Οργανισμός δεν μπορεί να εφαρμόσει το οτιδήποτε και αυτό είναι κάτι που ισχύει και για άλλους τομείς της Υγείας για τους οποίους επίσης δεν υπάρχει νομοθεσία», είπε χαρακτηριστικά.
Σε ό,τι αφορά την ανυπαρξία νομοθεσίας, η εκπρόσωπος του υπουργείου Υγείας είπε από πλευράς της ότι έχει συσταθεί ειδική ομάδα η οποία κάνει αυτή τη στιγμή την απαραίτητη προετοιμασία ώστε να ετοιμαστεί νομοσχέδιο και να κατατεθεί στη Βουλή.
«Εμπορικοποιήθηκε η υγεία»
Ενδιαφέρον προκάλεσαν κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης και οι καταγγελίες στις οποίες προέβη ο ιδιοκτήτης του Ακτινοδιαγνωστικού Κέντρου «Άγιος Θέρισσος», Θύρσος Ποσπορής: «Δημιουργήθηκαν κέντρα με γιατρούς μετόχους και βλέπουμε τώρα να γίνονται αχρείαστες εξετάσεις αλλά και αχρείαστα χειρουργεία. Εμπορικοποιήθηκε η υγεία και πρέπει να το παλέψουμε όλοι μας για να σταματήσει αυτό. Ο ΟΑΥ μπορεί να δει, ποιοι γιατροί παραπέμπουν που, ποια τα αποτελέσματα και ποιοι κάνουν τα χειρουργεία». Για την ετοιμασία νομοσχεδίου, είπε ο κ. Ποσπορής, «παλεύουμε 8 χρόνια πριν την εφαρμογή του ΓεΣΥ χωρίς να έχουμε πετύχει κάτι μέχρι σήμερα».
Στις καταγγελίες του κ. Ποσπορή εναντίον γιατρών, κλήθηκε να απαντήσει ο πρόεδρος της επιτροπής δεοντολογίας του ΠΙΣ, Μιχάλης Αναστασιάδης, ο οποίος ανέφερε ότι «αν υπάρχουν συγκεκριμένες καταγγελίες για θέματα μελών μας τα οποία είναι συμπεριφέρονται αντιδεοντολογικά, παρακαλώ τον όποιον τα κατέχει να μας τα καταθέσει επίσημα και εμείς θα τα εξετάσουμε».
Στον κίνδυνο στον οποίο τίθενται οι ασθενείς λόγω αυξημένων επιπέδων ακτινοβολίας εξαιτίας είτε της υπερχήρησης των ακτινοδιαγνωστικών εξετάσεων είτε των ξεπερασμένων τεχνολογικά εξοπλισμών αναφέρθηκε ο εκπρόσωπος του ΟΚΥπΥ, Πρόδρομος Καπλάνης, λέγοντας ότι «μια ολόσωμη αξονική τομογραφία, που έγιναν της μόδας τώρα οι αξονικές, σε κάθε 200 άτομα που διενεργείται, οδηγεί στο θάνατο το ένα ενώ έχουμε και αυξημένο κίνδυνο για την εμφάνιση καρκίνου».
«Δυστυχώς, επικρατεί ένας αθέμητος ανταγωνισμός. Ο ΟΚΥπΥ ο οποίος είναι υποχρεωμένος να αγοράζει σύγχρονα και καινούρια συστήματα, αποζημιώνεται με τον ίδιο τρόπο που αποζημιώνεται ένα πεπαλαιωμένο τεχνολογικά μηχάνημα από τον ΟΑΥ». «Συμφωνώ ότι υπάρχει μεγάλη κενό λόγω νομοθεσίας αλλά υπάρχει και θέμα λόγω μη υιοθέτησης ποιοτικών κριτηρίων για τα ακτινολογικά μηχανήματα. Θέλω να πω ότι με τον ΟΑΥ και άλλους εμπλεκόμενους έχουν δημιουργήσει κάποια κριτήρια και πρέπει αυτά να υιοθετηθούν», είπε.
Την τοποθέτηση αυτή σχολίασε η διευθύντρια του ΟΑΥ, Έφη Καμίτση, η οποία ανέφερε ότι ο Οργανισμός, προτίθεται σύντομα να προχωρήσει και στον καθορισμό διαφορετικών αποζημιώσεων ανάλογα με την τεχνολογία που διαθέτει το κάθε διαγνωστικό κέντρο. «Αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε στο στάδιο της χαρτογράφησης των μηχανημάτων που διαθέτουμε στην Κύπρο και στη συνέχεια σίγουρα πρόθεση μας είναι να προχωρήσουμε και στα περαιτέρω», είπε.
Σ. Κούμας: Αποτελέσματα αμφιβόλου αξιοπιστίας
«Η χρήση μεταχειρισμένων μηχανημάτων τα οποία σε κάποιες περιπτώσεις είναι και εκτός παραγωγής ενέχει πολλούς κινδύνους αφού δεν υπάρχουν άτομα εξειδικευμένα στη συντήρηση τους και δεν υπάρχουν και ούτε ανταλλακτικά», ανέφερε εκπρόσωπος του συνδέσμου ιατροτεχνολογικού εξοπλισμού και εξήγησε «για αυτό τον παλιό εξοπλισμό από τη στιγμή που δεν γίνεται σωστή συντήρηση, δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι ούτε για τα αποτελέσματα που δίνει και για την αξιοπιστία αυτών των αποτελεσμάτων. Και έχει δίκαιο ο ΟΚΥπΥ ο οποίος είναι υποχρεωμένος να τηρεί τα ψηλότερα επίπεδα και επωμίζεται το κόστος έναντι άλλων οι οποίοι λειτουργούν με τέτοια παλιά μηχανήματα».
Τις επισημάνσεις των εισαγωγέων ιατροτεχνολογικού εξοπλισμού σχολίασε από πλευράς του ο πρόεδρος της ΠΑΣΥΚΙ, Σωτήρης Κούμας, ο οποίος μιλώντας όπως είπε, «ως αιματολόγος ο οποίος έχω να κάνω και με ογκολογικά περιστατικά, άρχισα να τρομάζω. Δηλαδή εάν δεν μπορώ να είμαι σίγουρος για το αποτέλεσμα μιας ακτινοδιαγνωστικής εξέτασης, τι διάγνωση θα κάνω και ποιος εγγυάται στον γιατρό ότι μια διάγνωση του θα είναι σωστή εάν έχουμε αυτά τα δεδομένα;».
Ο εκπρόσωπος τύπου της ΟΣΑΚ, Δημήτρης Λαμπριανίδης, σχολιάζοντας τα όσα λέχθηκαν κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης, ανέφερε απευθυνόμενος προς τον ΟΑΥ ότι «έχει υποχρέωση να διασφαλίσει την ποιότητα των υπηρεσιών που προσφέρει στους δικαιούχους του ΓεΣΥ». Σχολίασε, παράλληλα, το γεγονός ότι «όπως είπε η πρόεδρος της ακτινολογικής εταιρείας, ο ΠΙΣ δεν συνεργάζεται για να μπουν τα σωστά κριτήρια. Αυτός ο ΠΙΣ διεκδικεί και συμμετοχή του στο Διοικητικό Συμβούλιο του ΟΑΥ, κατά τ’ άλλα», είπε. «Χρήματα για την αγορά σωστών υπηρεσιών υπάρχουν, άρα πρέπει όλοι να διασφαλίσουν και την ποιότητα», κατέληξε.