Πλησιάζει η λήξη του 20ού αιώνα και «Ο Φιλελεύθερος» εμφανίζεται ως η πρώτη εφημερίδα της Κύπρου. Πιο πληθωρική εφημερίδα από πριν, με περιοδικά, ένθετα για την πολιτική, οικονομία, κοινωνία, για τον αθλητισμό, οι κινήσεις ανανέωσης ήταν συνεχείς, που έφερναν τον πλουραλισμό σε όλα τα θέματα, και με μόδα, συνταγές, γυμναστική. Η αλλαγή της σκυτάλης, με τον θάνατο του Χριστόφορου Ν. Παττίχη, στον Νίκο Χρ. Παττίχη (Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος τότε) και στη Μυρτώ Μαρκίδου (υπήρξε βοηθός αρχισυντάκτη και το 1995 έγινε Γενικός Διευθυντής), έφερε τον Οργανισμό στον αναγκαίο –από τις απαιτήσεις που δημιουργούνταν με τον ερχομό του νέου, 21ου αιώνα– εκμοντερνισμό της έντυπης δημοσιογραφίας. Παρουσιάζουν σύγχρονα ιλουστρασιόν περιοδικά υψηλής ποιότητας.

Το περιοδικό «Σελίδες» προτάσσει εξώφυλλα με είδωλα της εποχής σε μοντέρνες φωτογραφίσεις και με μοντέρνο σχεδιασμό από εξειδικευμένους φωτογράφους και σχεδιαστές, όπου μαζί με τους συντάκτες και τον Άριστο Μιχαηλίδη ως αρχισυντάκτη, πάντα κάτι ξεχωριστό προβαλλόταν, ανανεωμένο, δροσερό.

Φίλιππος ντε Καστάν, Χρήστος Αρβανίτης, Βούλα Κοκκίνου, Γαλάτεια Χαβουζάρη ήταν οι σχεδιαστές που υλοποίησαν τις πρωτοπόρες αυτές ιδέες, φωτογράφοι ο Δημήτρης Βαττής και η Μαρίνα Σιακόλα. Το τεχνικό τμήμα –η σελίδωση, το ρετουσάρισμα των φωτογραφιών κ.ά.– παρήγαγε τα έντυπα στο τελικό τους στάδιο πριν από την εκτύπωση, μετά τη σύνταξη και το εμπορικό τμήμα, το οποίο ανέλαβε τον όγκο των διαφημίσεων. Νέα κομπιούτερ και νέα προγράμματα. Η ύλη σε όλα τα έντυπα και στην εφημερίδα διεκπεραιώνεται το 1995 ηλεκτρονικά, νέος τεχνικός εξοπλισμός, νέα λογισμικά εμφανίζονται στην αγορά και «Ο Φιλελεύθερος» επενδύει τεράστια ποσά και αναβαθμίζεται. Η έκδοση κάθε Παρασκευή στα μέσα της δεκαετίας του ‘90 της εφημερίδας «Λεμεσός», με νέα από την καθημερινή ζωή της πόλης, ήταν ένα ακόμη εγχείρημα. Για τον νέο αιώνα, οι «Σελίδες» προσφέρθηκαν μέσα σε κουτί για το Μιλένιουμ, μαζί με δώρα, ένθετα κ.ά., και ως αφιέρωμα για τα «Πρόσωπα του 20ού αιώνα» κυκλοφόρησαν την ομότιτλη συλλεκτική έκδοση σε συνεχόμενα τεύχη.

 

Σύγχρονη δημοσιογραφία, τραγικά νέα

«Ο Φιλελεύθερος» επένδυε στη σύγχρονη δημοσιογραφία και βρισκόταν μπροστά από την εποχή και με τις «Σελίδες» έγραψε σύγχρονη ιστορία: Στο τεύχος 194, στις 30 Σεπτεμβρίου 1994, είχε κυκλοφορήσει με ένα σπουδαίο εξώφυλλο, ως μπροστάντζα για αφιέρωμα στον κινηματογράφο, το πρώτο που έγινε ηλεκτρονικά στον Οργανισμό, στο οποίο δόθηκε η αίσθηση του τρισδιάστατου.

Το εξώφυλλό τους για τα τραγικά γεγονότα στη Δερύνεια στις 11 Αυγούστου 1996, στην πορεία των μοτοσυκλετιστών, με την άγρια δολοφονία με ξύλα και ρόπαλα του Τάσου Ισαάκ από Τούρκους εξτρεμιστές της οργάνωσης «Γκρίζοι Λύκοι», είχε πολυσυζητηθεί, διότι δημοσίευσε τις φωτογραφίες των δολοφόνων του. Εκείνη την περίοδο η εφημερίδα είχε παρουσιάσει «ζωντανά» θέματα και το προσωπικό είχε στρατευτεί στους ρόλους του, αφού και η χρονιά του 1996 ήταν έντονη σε γεγονότα. Ήταν η πολύκροτη δίκη, που κράτησε σε αγωνία και προκάλεσε πολιτικές αντιπαραθέσεις και κατέληξε στη φυλάκιση του κυβερνητικού εκπροσώπου Άκη Φάντη, για τη διαχείριση του Ταμείου Διαφώτισης («Φ», 14/ 1/1996). Αργότερα θα αποφυλακιζόταν, μετά από την έφεση που υπέβαλε, λόγω του χειρισμού που έτυχε από τα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας. Τον Ιανουάριο του 1996, η Ελλάδα και η Τουρκία είχαν φτάσει στα πρόθυρα πολέμου, εξαιτίας των τουρκικών προκλήσεων στα Ίμια. Κρίση ξέσπασε και στην Εκκλησία της Κύπρου για τη διαδοχή στη Μητρόπολη Μόρφου. Ο αρχιμανδρίτης Παγκράτιος κρίθηκε από την Ιερά Σύνοδο ακατάλληλος για να διεκδικήσει τη θέση, γεγονός που πυροδότησε έντονες αντιδράσεις, έτσι πλήθος κόσμου συγκεντρώθηκε στην Αρχιεπισκοπή, αξιώνοντας την ακύρωση της απόφασης («Φ», 7/2/1996).

Τη δολοφονία του Τάσου Ισαάκ, ακολούθησε του Σολωμού Σολωμού, εξαδέλφου του, πέντε ημέρες μετά, στο ίδιο σημείο, με την εικόνα να πέφτει νεκρός από σφαίρες όπως ανέβαινε στον ιστό για να κατεβάσει την τουρκική σημαία («Φ», 15/8/1996). Το ίδιο εκείνο διάστημα, στη Λευκωσία, νέοι έσπαζαν τον κλοιό στο ΣΟΠΑΖ και σε άλλα σημεία και έμπαιναν στην περιοχή της Νεκρής Ζώνης, διαδηλώνοντας για τους δύο φόνους και τη συνεχιζόμενη κατοχή. Κάτω από αυτές τις συνθήκες, ο πρωθυπουργός της Ελλάδας, Κώστας Σημίτης, επισκέφτηκε την Κύπρο και επαναβεβαίωσε την πολιτική του casus belli, ότι αποτελεί αιτία πολέμου για την Ελλάδα κάθε επιθετική ενέργεια της Τουρκίας στην Κύπρο («Φ», 17/8/1996). Η Κύπρος δικαιώθηκε στο πρόσωπο της Τιτίνας Λοϊζίδου, η οποία προσέφυγε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, για τη στέρηση της περιουσίας της στην Κερύνεια («Φ», 19/12/1996).

Είχε προηγηθεί το 1995, η δολοφονία του Ονησιφόρου Χαραλάμπους Φορή (16.10.1995) και το 1998 των αδελφών Άντρου Αεροπόρου (31.7.1998) και Χαμπή Αεροπόρου (16.12.1998). Στις 3 Ιανουαρίου 1997, «Ο Φιλελεύθερος» είχε δημοσιεύσει τη συμφωνία για την αγορά των ρωσικών πυραύλων S300 από την κυβέρνηση Γλαύκου Κληρίδη, πράγμα που προκάλεσε αντιδράσεις και στις 14 Νοεμβρίου 2000, παρουσίασε το εκκλησιαστικό ζήτημα με τον Μητροπολίτη Λεμεσού, Αθανάσιο. Κατηγορείτο για «αρσενοκρατία». Συζητείτο επίσης πως υπήρξε συνωμοσία εναντίον του από μέλη της Ιεράς Συνόδου.
 
Ένας μεγάλος Δημοσιογραφικός Οργανισμός
Η συνδεδεμένη εταιρεία «N & M Mediamorfosis Ltd» και άλλες επιχειρηματικές κινήσεις

Ο νέος αιώνας βρήκε τον «Φιλελεύθερο» πλήρως ανανεωμένο: Η πρώτη εφημερίδα σε κυκλοφορία στην Κύπρο, μια δεκάδα περιοδικών, ακόμη και με αντιπροσωπεία διεθνούς περιοδικού, συνεργασίες, νέα εταιρεία, η «N & M Mediamorfosis Ltd». Η εταιρεία δημιουργήθηκε από τους εκδότες Νίκο Χρ. Παττίχη και Μυρτώ Μαρκίδου –ο μεν Πρόεδρος, Διευθύνων Σύμβουλος και Διευθυντής στην εφημερίδα, η δε ήταν Γενικός Διευθυντής του Οργανισμού και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου– τον Μάρτιο του 1995, με σκοπό να στεγάσει τα περιοδικά του Οργανισμού, τα οποία, αν και μέρος του «Φιλελεύθερου», αποτελούν ξεχωριστό κομμάτι ως προς τη φύση και τη δημιουργία τους. Το 2000 «Ο Φιλελεύθερος» σύναψε συνεργασία με τον Δημοσιογραφικό Οργανισμό Λαμπράκη (ΔΟΛ) στην Αθήνα και είναι από αυτή τη συνεργασία που προέκυψαν το διεθνές περιοδικό «Cosmopolitan» και το ελληνικό «RAMcy». Για το Cosmopolitan εξασφαλίστηκαν τα δικαιώματα από τον εκδοτικό κολοσσό «Hearst» των Ηνωμένων Πολιτειών. Η συνεργασία με τον ΔΟΛ επικεντρωνόταν στον εκδοτικό τομέα με την έκδοση στην Κύπρο ελληνικών και διεθνών τίτλων που εξέδιδε ο ΔΟΛ στην Ελλάδα, όπως και στο διαδίκτυο, με στόχο τη δημιουργία διαδικτυακής πύλης στο πρότυπο της ελληνικής «in.gr», η οποία είχε ως αποτέλεσμα τη λειτουργία της ιστοσελίδας www.phileleftheros.com και της πύλης ενημέρωσης «Ειδήσεις τώρα».

Στα μέσα του 2000, ο Οργανισμός εξαγόρασε ποσοστό 75% της εταιρείας «Προσύν Λτδ», του Πρόδρομου Προδρόμου και εξέδιδε αντί αυτής την εβδομαδιαία πολιτικοοικονομική εφημερίδα «Νέος Τύπος» και επίσης απέκτησε το 75% της εταιρείας «Νόμισμα Εκδοτική Λτδ», του Ιωσήφ Ιωσήφ, εκδίδοντας για την εταιρεία το μηνιαίο περιοδικό «Χρηματιστηριακή». «Ο Φιλελεύθερος», με τις εκδόσεις του, συμμετείχε στη Διεθνή Έκθεση Κύπρου, προβάλλοντας και τις προσφορές του, τη σειρά του «National Geographic» σε CD, ταξιδιωτικά βιβλία για διάφορους προορισμούς, με συμμετοχή σε διαγωνισμό των «Σελίδων» και με την εξειδικευμένη έκθεση «Φίλαθλος Φιλελεύθερος», το δημοφιλές ένθετο του Οργανισμού τότε για τον αθλητισμό. Τα αθλητικά του «Φιλελεύθερου» είχαν κερδίσει μια ξεχωριστή θέση στην καρδιά των φιλάθλων, τα οποία αποσκίρτησαν από την εφημερίδα με δωρεάν ένθετο κάθε Δευτέρα, αργότερα κάθε ημέρα (επέστρεψαν με σελίδες στην εφημερίδα μέχρι που έγιναν και πάλι ένθετο). Σε νέες βάσεις μπήκε και η λογιστική διαχείριση των οικονομικών του Οργανισμού. Το λογιστήριο είχε εγκαταστήσει λογιστικό σύστημα, τέθηκαν διαδικασίες τιμολόγησης, ελέγχονταν οι τραπεζικοί λογαριασμοί, γίνονταν πληρωμές.

Το ραδιόφωνο, ειδήσεις και εξελίξεις

Στο πλαίσιο της μετεξέλιξης του Οργανισμού, λειτούργησε και το ραδιόφωνο «Sfera», το 2003. Είχε γίνει η ανάληψη του σταθμού από την Ραδιοτηλεοπτική Εταιρεία Ελληνική ΕΚΟ και η αλλαγή του ονόματος από Ράδιο Αμμόχωστος. Γίνονταν προγράμματα, παρουσίαζε τακτικά ειδήσεις, έπαιζε ελληνική μουσική, προσφέροντας μια ξεχωριστή νότα στα ερτζιανά, όπου, μαζί και με τους διαγωνισμούς και τα δώρα του, έφτανε κοντά στον ακροατή. Πολυφωνία, πολυπροσφορά, και με τα «ΦιλεΝέα», που κυκλοφορούσαν με τις εξελίξεις του Οργανισμού. Για την ενδοεπικοινωνία των μελών του, δημιουργήθηκε το «Intranet», το οποίο, ως μοχλός στη βελτίωση της λειτουργικότητας του Οργανισμού, ενημέρωνε για υπηρεσιακά ζητήματα, χρησιμοποιείτο για εξεύρεση φωτογραφιών (φυλάγονται σε αρχείο), προώθηση κειμένων για σελίδωση, εκδηλώσεις, συναυλίες. Η ιστορική στήλη «Σαν σήμερα» εντρυφούσε στις παλιές εφημερίδες.

1η Μαΐου 2004: Η Κύπρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Αφιερώματα, ένθετα, με το 2004 να αποτελεί και μεγάλο αθλητικό γεγονός, με το Euro2004 που κατέκτησε η ελληνική ποδοσφαιρική ομάδα, ιστορικό, με την Ολυμπιάδα στην Αθήνα. Πρωτιά πάλι για την Ελλάδα στην Eurovision, το 2005. Τίτλος για το Euro2004 από το αθλητικό τμήμα: «Θαύμα των Ελλήνων, θαύμα!». «Άθλος», η υπέροχη έκδοση με φωτογραφίες της Μαρίνας Σιακόλα, αθλητών των Ολυμπιακών.

Η Κύπρος το 2004, είχε τα ενδο-ζητήματά της, πέραν από την ευρωπαϊκή ένταξη, το Σχέδιο Ανάν και το δημοψήφισμα της 24ης Απριλίου. Ο λαός απάντησε «Όχι». Μετά το «ΟΧΙ» δουλειά για «ΝΑΙ», έγραψε ο «Φ».

Το 2004 έγινε και η πρώτη πορεία γυναικών με τις «ροζ φιγούρες», από την πρόεδρο της Europa Donna Κύπρου, Στέλλα Κυριακίδου, για ενίσχυση του αγώνα των γυναικών κατά του καρκίνου. Στις προεδρικές εκλογές του 2003, με τη νίκη του Τάσσου Παπαδόπουλου, «Ο Φιλελεύθερος» είχε δώσει το στίγμα του στις αναμετρήσεις των ηγετών, με συνεντεύξεις και συναντήσεις μαζί τους. Για τις ευρωεκλογές του 2004 πρόσφερε μια ειδική έκδοση για τις κομματικές αναμετρήσεις στην Ευρώπη, όπως και το αθλητικό τμήμα για τους Ολυμπιακούς της χρονιάς και για τους προηγούμενους στο Σίδνεϊ.

Για τις βουλευτικές εκλογές του 1996 και για τις προεδρικές του 1998 είχε εκδώσει τον «Εκλογοδηγό», στις οποίες προεδρικές αναδείχθηκε για δεύτερη 5ετία πρόεδρος ο Γλαύκος Κληρίδης, έναντι του Γιώργου Ιακώβου (15/2/1998).

Το 2003, επί προεδρίας Τάσσου Παπαδόπουλου, άνοιξαν τα πρώτα οδοφράγματα: Λήδρα Πάλας (23/4/2003), Στροβιλιών και Περγάμου (27/4/2003) και Αγίου Δομετίου (19/5/2003). Μετά από 29 χρόνια βλέπαμε τα κατεχόμενα μέρη μας.

 

Πληθώρα περιοδικών και εντύπων

Οι «Σελίδες» και το «TVΜανία» αποτέλεσαν την αρχή για τη δημιουργία πολλών άλλων περιοδικών από τον Οργανισμό, όπως το περιοδικό «SuperKid», για τα παιδιά και τους έφηβους, το οποίο αρχικά ήταν ένθετο στις «Σελίδες» και αργότερα κυκλοφόρησε ως αυτόνομη έκδοση. Αργότερα κυκλοφόρησαν και τα περιοδικά «SuperGirl» και «SuperSport». Το 1995 κυκλοφόρησε το περιοδικό με τη μεγάλη επιτυχία «Χρυσές Συνταγές», με συνταγές μαγειρικής και ζαχαροπλαστικής από τη Νίνα Θεοχαρίδου. Η εποχή των lifestyle περιοδικών για τον Οργανισμό σηματοδοτήθηκε με το «Όμικρον», που άρχισε να εκδίδεται από τον Μάιο του 1996 από τη «N & M Mediamorfosis Ltd», των Νίκου Χρ. Παττίχη και Μυρτώς Μαρκίδου. Είναι ένα περιοδικό πολυτελείας, με έμφαση στην καλοστημένη φωτογραφία και με πρωτοποριακά εξώφυλλα. Στην κυκλοφορία το 1998 βρισκόταν το ένθετο για τον Πολιτισμό, «Οίκαδε» και το «Ελεύθερος» (αναφερόταν και στην πολιτική) με τον «Φιλελεύθερο της Κυριακής» (σε διαφορετικό χρονικό διάστημα το ένθετο «Πολιτική», διεκπεραιωνόταν μαζί με τον «Ελεύθερο» από την Ανδρούλα Ταραμουντά). Από το 1999, στην «N & M Mediamorfosis» ανήκουν οι «Συνθέσεις», το πρώτο περιοδικό αρχιτεκτονικής και διακόσμησης στην Κύπρο.

Το 2000 εκδόθηκε το «Όμικρον Άντρας», ως τριμηνιαία έκδοση και από τον Μάιο του 2005 ως μηνιαία. Από το τελευταίο τρίμηνο του 2000 είχαν αρχίσει να εκδίδονται και το παγκοσμίως γνωστό περιοδικό «Cosmopolitan» και το πρώτο τότε με διαφορά στην Ελλάδα περιοδικό υπολογιστών και τεχνολογίας, «RAMcy». Το Ramcy περιλάμβανε τέσσερα περιοδικά σε ένα και πρόσφερε υλικό για τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, το Internet, τον ήχο και την εικόνα (περιοδικό Hitech), παιχνίδια (περιοδικό Bit), κινητή τηλεφωνία, ψηφιακή φωτογραφία και προϊόντα της αγοράς (περιοδικό Market & ΨΦ). Το πρώτο τρίμηνο του 2004 είχε κυκλοφορήσει το περιοδικό αστρολογίας και καλής ζωής, «Άστρα & Ζωή», με προβλέψεις γνωστών αστρολόγων από την Ελλάδα και την Κύπρο, θέματα υγείας, καλοζωίας, ανθρωπίνων σχέσεων και αναλύσεις φαινομένων. Ήταν και το «Automania», για τη μοτοκίνηση, κάθε πρώτη Πέμπτη του μήνα, δωρεάν με τον «Φιλελεύθερο» και με τον «Φιλελεύθερο της Κυριακής» το ένθετο «Κύπρος/Ιστορία» (2002-2003). Μέσα στην εφημερίδα ενσωματώθηκε η «Καριέρα», για εξεύρεση εργασίας, κάθε Τετάρτη. Απήχηση είχε και το περιοδικό αυτοκινήτου «TOP GEAR», σε συνεργασία με το BBC Λονδίνου. Οι Σελίδες δίνονταν δωρεάν με τον Φιλελεύθερο της Κυριακής.

 

ΣΤΟΝ ΚΥΒΕΡΝΟΧΩΡΟ: www.phileleftheros.com

Ως φυσιολογική προέκταση των εκδόσεων του Δημοσιογραφικού Οργανισμού «Ο Φιλελεύθερος», ώστε να είναι προσιτές στους ελληνόφωνους παγκοσμίως, δημιουργήθηκε τον Απρίλιο του 2001 η ιστοσελίδα www.phileleftheros.com. Στην ίδια ηλεκτρονική διεύθυνση, τον Σεπτέμβριο του ίδιου χρόνου, συνδέθηκε η διαδικτυακή πύλη «Ειδήσεις τώρα», μία ενημερωτική ιστοσελίδα με ανανεωμένες τις ειδήσεις από όλα τα πεδία. Η τεχνολογία, ραγδαία αναπτυσσόμενη, είχε κρίνει από μόνη της πως η κατάκτηση και του κυβερνοχώρου ήταν το βήμα που έπρεπε να γίνει παράλληλα με την έντυπη ενημέρωση και ψυχαγωγία, ώστε να ολοκληρωθεί ο Οργανισμός ως προς τον σκοπό του προς το κοινό. Η ιστοσελίδα των ειδήσεων θα εξελισσόταν στην www.philenews.com και θα γεννιούνταν τέσσερις άλλες ιστοσελίδες: like.com.cy, incyprus, sentragoal και cosmopolitan.com.cy. Διευθυντής του τμήματος είναι ο Τάσος Γιαβρούτας.