Ο Μηχανισμός Ανάκαμψης αποτελεί το μεγαλύτερο χρηματοδοτικό εργαλείο στην ΕΕ (€750 δισ.) προς τα κράτη-μέλη για την αντιμετώπιση οικονομικών και κοινωνικών επιπτώσεων από την πανδημία. Στις διαπραγματεύσεις που κράτησαν πάνω από ένα χρόνο, ήμουν ο διαπραγματευτής (Επιτροπή Οικονομικών) της Πολιτικής μου Ομάδας στο Ευρωκοινοβούλιο κι είχα εμπλακεί από την αρχή μέχρι τέλους. Τελικά, συμφωνήθηκε (2021) ένα ευρωπαϊκό πλαίσιο πυλώνων (επιτρεπόμενων στόχων) και κάθε κράτος-μέλος μπορούσε να υποβάλει το δικό του Σχέδιο Ανάκαμψης, για επενδύσεις ή/και μεταρρυθμίσεις βάσει δικών του προτεραιοτήτων. Ένας επιλέξιμος στόχος αφορούσε την δυνατότητα των Κυβερνήσεων να συμπεριλάβουν κοινωνικά θέματα όπως την στέγαση στο Σχέδιο τους. Όταν αργότερα προέκυψε ο πόλεμος στην Ουκρανία, προστέθηκε ειδικό κεφάλαιο που διευκόλυνε την δυνατότητα των κρατών να αναπροσαρμόσουν το Σχέδιο τους, βάσει των νέων δυσμενών συνθηκών π.χ. αυξημένο κόστος ενέργειας, πρώτων υλών, κατασκευαστικού κόστους και γενικά του πληθωρισμού.

Η στέγαση έχει πολλαπλές θετικές κοινωνικο-οικονομικές επιδράσεις, που φτάνουν μέχρι το δημογραφικό πρόβλημα π.χ. ζευγάρια χωρίς δική τους στέγη, δυσκολεύονται να μεγαλώσουν παιδιά. Εξαρχής, δεδομένου του καυτού προβλήματος, παρότρυνα με επιστολές και προφορικά την Κυπριακή Κυβέρνηση (ΔΗΣΥ) να συμπεριλάβει ή να αναπροσαρμόσει το Σχέδιο της συμπεριλαμβάνοντας την στέγαση (π.χ. κατοικίες στην ύπαιθρο, φοιτητικές εστίες κ.ά.), αλλά υπήρξε κάθετη αντίθεση ιδίως του Υπουργείου Οικονομικών. Δείγμα της στάσης του τότε υπουργού Οικονομικών ήταν η έντονη «ενόχλησή» του όταν σε συζήτηση στο Ευρωκοινοβούλιο έθεσα το ζήτημα της κοινωνικής πολιτικής στο Σχέδιο της Κύπρου. Το τραγελαφικό είναι που οι διάφορες «εξηγήσεις» που δίνονταν για τον αποκλεισμό της στέγασης άλλαζαν κάθε φορά. Ένα όμως δεν άλλαξε: Η Κύπρος δεν συμπεριέλαβε για την στέγαση ούτε ένα ευρώ από τα 1,2 δισεκατομμύρια ευρώ που της αναλογούν. Ωστόσο, για άλλα κράτη της ΕΕ, η στέγαση υπήρξε κορυφαίος τομέας επενδύσεων και μεταρρυθμίσεων στο Σχέδιο Ανάκαμψης τους, όπως Πορτογαλία, Ισπανία, Ιταλία, Σλοβενία, ενώ πέντε κράτη συμπεριέλαβαν και μεταρρυθμίσεις για τη στέγαση. 

Το θέμα της στέγασης προέκυψε έντονα και κατά τον προεκλογικό στις πρόσφατες Ευρωεκλογές (2024), οπόταν έθετα πάλι θέμα στέγασης επισημαίνοντας ότι από ολόκληρο το ποσό (€1,2 δισ.) για την Κύπρο, είναι άδικο που ένα γινάτι ή ιδιοτελή συμφέροντα στερούν ένα τόσο μεγάλο κοινωνικό όφελος για την Κύπρο. Επιπλέον, το πρόβλημα αναγνωρίζεται ως τέτοιο που στη νέα σύνθεση της Ευρ. Επιτροπής θα έχουμε Επίτροπο για την στέγαση, στον οποίο έθεσα ήδη το θέμα, ενώ στην Κύπρο έγινε… της μόδας να προβάλλουν προτάσεις για την στέγαση, ακόμη κι εκείνοι που αρνούνταν το πρόβλημα και για χρόνια το «έθαβαν» για λόγους που δεν μάθαμε ποτέ. Τουλάχιστον, η παρούσα Κυβέρνηση ανακοίνωσε τις προάλλες την αξιοποίηση του Σχεδίου Ανάκαμψης για φοιτητικές εστίες εντός των τειχών της Λευκωσίας (15 εκατομμύρια ευρώ) και με πρόθεση για διεύρυνση του Σχεδίου σε άλλες περιοχές.

*Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ- S&D