Ήταν το πολύ μακρινό 1949, όταν οι ηγέτες 12 χωρών του δυτικού κόσμου συνυπέγραψαν στην Ουάσιγκτον την ίδρυση μιας αμυντικής συμμαχίας με στόχο την προάσπιση της ασφάλειας και των γεωπολιτικών τους συμφερόντων και προπαντός την αποτροπή μιας πιθανής ένοπλης επίθεσης εναντίον κάποιας χώρας-μέλους από άλλες.

Από τότε πέρασε πολύς καιρός και σήμερα το ΝΑΤΟ είναι ένας οργανισμός που αποτελείται από 32 χώρες και που βρίσκεται στον πυρήνα της άμυνας των ΗΠΑ και των συμμάχων τους.

Οι ηγέτες της Συμμαχίας συγκεντρώθηκαν στην αμερικανική πρωτεύουσα για να γιορτάσουν τα 75χρονα της, μέσα σε συνθήκες μεγάλων αλλαγών και έντονων ανακατατάξεων. Σε ένα κόσμο γεμάτο αβεβαιότητες το ΝΑΤΟ αναζητά πως θα ανταποκριθεί σε αυτές και ποιο ρόλο έχει πλέον να παίξει.

Στις συζητήσεις θα κυριαρχήσει ο πόλεμος στην Ουκρανία και το ζήτημα της στρατιωτικής βοήθειας προς το Κιεβο, η αντιπαλότητα με τη Ρωσία, η ανάδυση της Κίνας ως παγκόσμιας δύναμης, ζητήματα κυβερνοασφάλειας και κυβερνοπολέμου. Οι ηγέτες του ΝΑΤΟ θα θυμηθούν ενδεχομένως την ιστορία τους, τι τους έφερε κοντά και θα επιδιώξουν να δώσουν κοινές απαντήσεις σε αυτές τις προκλήσεις.

Μιλώντας, όμως, για το μέλλον, κανείς εύλογα αναρωτιέται τι θα συμβεί στην περίπτωση που ο Ντόναλντ Τραμπ κερδίσει τον ερχόμενο Νοέμβριο. Ο πρώην πρόεδρος έδειξε πως δεν έχει σε μεγάλη εκτίμηση το ΝΑΤΟ και πως δεν θα διστάσει να το υπονομεύσει ή ακόμη και να βγάλει έξω τις ΗΠΑ. Και δεν είναι μόνο το ότι αν εκλεγεί ξανά θα απαιτήσει από τις ευρωπαϊκές χώρες να αυξήσουν σημαντικά τις αμυντικές τους δαπάνες, αλλά κυρίως ότι είναι πολύ πιθανόν επιβάλει ένα νέο δόγμα με στόχο τον ριζικό επαναπροσδιορισμό της Συμμαχίας.

Τι μπορεί να σημαίνει αυτό είναι νωρίς να εκτιμηθεί, αφού ο Αμερικανός πρώην πρόεδρος κρατά κλειστά τα χαρτιά του. Αλλά δεν είναι δύσκολο να φανταστούμε ένα ΝΑΤΟ επί προεδρίας του αποδυναμωμένο και στο περιθώριο των εξελίξεων. Ο Τζο Μπάιντεν το μετεξέλιξε στον ουσιαστικότερο παράγοντα στην παγκόσμια σύγκρουση μεταξύ δημοκρατίας και απολυταρχίας. Ο αντίπαλός του που δεν δίνει δεκάρα για δημοκρατικά ιδεώδη θα δράσει εντελώς διαφορετικά.

Είναι πάντως, ειρωνικό, πως οι αμφιβολίες αν θα μακροημερεύσει ακόμη περισσότερο, γιγαντώνονται ακριβώς τη στιγμή που το ΝΑΤΟ ισχυροποιήθηκε με την ένταξη της Σουηδίας και της Φινλανδίας, δύο χωρών που για δεκαετίες δήλωναν ουδέτερες. Στους εορτασμούς για τα 75χρονα υπάρχει μια έντονη αίσθηση ευαλώτητας.

Παρά το γεγονός πως είναι μακράν η πιο επιτυχημένη αμυντική συμμαχία στην ιστορία της ανθρωπότητας, το μέλλον του δεν είναι καθόλου εξασφαλισμένο.