Ο Στέφανος κλείνει το μάτι στην Σοφία: Τα φλερτ συνεργασιών και τα δεδομένα με Γιασεμίδη, Μαυρογιάννη και κομματικό υποψήφιο

Η Κεντρική Επιτροπή του ΑΚΕΛ άνοιξε τη διαδικασία των προεδρικών εκλογών και το κόμμα της Αριστεράς μπήκε πλέον και επίσημα στον χορό της προεκλογικής εκστρατείας. Η συνεδρία της προηγούμενης εβδομάδας κινήθηκε σε ένα πλαίσιο πολύ προκαταρκτικών διεργασιών, εγκρίνοντας το γενικό πολιτικό πλαίσιο πάνω στο οποίο το κόμμα θέλει να χτίσει συνεργασίες και να βρει το πρόσωπο εκείνο με το οποίο θα πορευθεί στη μάχη του 2028.

Το κλειδί στην πιο πάνω εξίσωση είναι οι κομματικές συνεργασίες. Ο Στέφανος Στεφάνου έχει ορίσει ως πρώτιστο και κυρίαρχο στόχο στην πορεία προς τις προεδρικές εκλογές τη σύναψη συνεργασίας με άλλες πολιτικές δυνάμεις, ούτως ώστε, πρώτα και κύρια, το κόμμα να βγει από την απομόνωση στην οποία βρίσκεται από το 2013 και μετά.

Το «κλείσιμο» του ματιού προς συγκεκριμένες κατευθύνσεις είναι πλέον φανερό, ως αποτέλεσμα μιας διαφορετικής ανάγνωσης του πολιτικού σκηνικού. Αυτό το οποίο λέχθηκε, όπως πληροφορούμαστε, κατά τη διάρκεια της συνεδρίας της Κεντρικής Επιτροπής είναι πως τα δεδομένα είναι πλέον πολύ διαφορετικά σε σχέση με το παρελθόν, σε ό,τι αφορά το ενδεχόμενο συνεργασιών.

Ακόμα και το γεγονός ότι το ΑΚΕΛ βρίσκει πλέον πόρτες ανοικτές για να βολιδοσκοπήσει έστω την πιθανότητα σύμπλευσης με άλλες πολιτικές δυνάμεις θεωρείται σημαντικό.

Εάν αυτή η προοπτική οδηγήσει τελικά στη δημιουργία ενός προοδευτικού πόλου, στον οποίο, πέραν του ΑΚΕΛ, προσωπικοτήτων και κοινωνικών συνόλων, θα περιλαμβάνονται και άλλα πολιτικά κόμματα, είναι άγνωστο.

Είναι, όμως, το βασικό στοίχημα του κόμματος της Εζεκίας Παπαϊωάννου. Από την εξέλιξη αυτή κυρίως, αλλά και σε συνδυασμό με άλλους παράγοντες, θα εξαρτηθεί και το όνομα του εκλεκτού του κόμματος για τις προεδρικές εκλογές.

Το πολιτικό φλερτ με τη Σοφία και γαμπρό τον Γιασεμίδη

Η αλλαγή σκυτάλης στην ΕΔΕΚ έχει δημιουργήσει μια νέα κατάσταση πραγμάτων. Είναι πλέον οφθαλμοφανές ένα άτυπο, στην παρούσα φάση, πολιτικό φλερτ, που ενίοτε φτάνει και στα όρια της… πολιορκίας προς την ΕΔΕΚ και τη νέα πρόεδρο του κόμματος.

Είναι επίσης γεγονός ότι η νέα ηγεσία της ΕΔΕΚ, η οποία βέβαια προς το παρόν είναι προσωρινή, έχει φέρει έναν νέο πολιτικό αέρα στο κόμμα, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα μετουσιωθεί σε ουσιαστική αλλαγή πολιτικής πλεύσης.

Καταγράφεται, όμως, διαφορετική ρητορική και ένα πολιτικό αφήγημα με πιο έντονη την κοινωνική ατζέντα. Δεν μπορεί επίσης να περάσει απαρατήρητη η χρήση του όρου «επανένωση» στην ανακοίνωση για την επέτειο της Ανεξαρτησίας.

Όλα αυτά έχουν δημιουργήσει κάποιες προσδοκίες στην Εζεκίας Παπαϊωάννου ότι θα μπορούσαν να χτιστούν ξανά γέφυρες με ένα κόμμα με το οποίο παραδοσιακά υπήρχαν συνεργασίες στο παρελθόν και με το οποίο υπάρχουν ιδεολογικά κοινά σε θέματα οικονομίας και κοινωνικής πολιτικής.

Πέραν, όμως, αυτού, η ταμπέλα μιας πολιτικής συνεργασίας ΑΚΕΛ – ΕΔΕΚ στις προεδρικές εκλογές δίνει αυτόματα μια άλλη διάσταση στον όρο «συνασπισμός προοδευτικών δυνάμεων», με τον οποίο θέλει να πορευτεί στις εκλογές το κόμμα της Αριστεράς, βγαίνοντας και από την απομόνωση.

Από την άλλη, διαφαίνεται ότι και η νέα ηγεσία της ΕΔΕΚ αντιλαμβάνεται αυτή την προσέγγιση από πλευράς ΑΚΕΛ. Ακόμα και οι δημόσιες τοποθετήσεις στελεχών του κόμματος της Αριστεράς, τα οποία αποφεύγουν την κριτική και την επίθεση στην ΕΔΕΚ, δεν περνούν απαρατήρητες.

Παράλληλα, δεν κρύβεται μια δυσαρέσκεια από μέρους της ΕΔΕΚ με τον Νίκο Χριστοδουλίδη και με το πώς έχουν διαμορφωθεί τα δεδομένα μετά τον τελευταίο ανασχηματισμό.

Αυτό το οποίο διαρρέεται πολλές φορές από τα κομματικά γραφεία της ΕΔΕΚ και ασφαλώς διοχετεύεται προς τα έξω με τρόπο που διαμηνύει πως δεν είναι δεδομένη για κανέναν, αλλά ταυτόχρονα είναι και ανοικτή σε συζήτηση με όλους, είναι πως η ΕΔΕΚ θέλει να έχει έναν πιο ουσιαστικό ρόλο στο πολιτικό σκηνικό, που να της επιτρέπει να διαμορφώνει καταστάσεις, όπως άλλωστε αρμόζει και στον ιστορικό της ρόλο.

Ταυτόχρονα, όμως, θέλει να έχει και πιο ουσιαστικό ρόλο σε μια κυβέρνηση, καθώς αυτή τη στιγμή δεν εκπροσωπείται στο κυβερνητικό σχήμα.

Κάπου εδώ συντηρείται, σε φιλολογικό και θεωρητικό επίπεδο, και το όνομα του οικονομολόγου Τάσου Γιασεμίδη. Είναι γεγονός πως επίσημα το ΑΚΕΛ δεν μπήκε σε ονοματολογία και δεν έγινε καμία συζήτηση στην Κεντρική Επιτροπή. Ούτε έχει γίνει οποιαδήποτε επίσημη βολιδοσκόπηση προς οποιονδήποτε.

Ο ίδιος ο Τάσος Γιασεμίδης, όταν ρωτήθηκε σε τηλεοπτική παρέμβασή του για το θέμα, το άφησε ανοικτό με τρόπο που έδειξε ότι δεν είναι αρνητικός, αλλά και ότι δεν τον ενοχλεί η συντήρηση του ονόματός του στην προεδρολογία. Επίσημα δεν έχει γίνει καμία κουβέντα ούτε με την ΕΔΕΚ.

Στο ερώτημα, όμως, εάν η περίπτωση του Τάσου Γιασεμίδη μπορεί να παίξει ως σενάριο, ιδιαίτερα στην περίπτωση συνεργασίας ΑΚΕΛ – ΕΔΕΚ, η απάντηση είναι ασφαλώς θετική. Ίσως να ήταν και το ιδανικό σενάριο για την Εζεκίας Παπαϊωάννου, αφού η συγκεκριμένη περίπτωση θα ήταν μια πολύ καλή πρόταση υποψηφιότητας για το κόμμα, ακόμα και εάν δεν υπάρξει θετική κατάληξη στη συνεργασία με την ΕΔΕΚ.

Μπορεί η ΕΔΕΚ να συνεργαστεί;

Τα δεδομένα, βέβαια, δεν είναι τόσο απλά για μια συνεργασία της ΕΔΕΚ με το ΑΚΕΛ. Το κόμμα βρίσκεται στη συμπολίτευση. Μπορεί να μην εκπροσωπείται πλέον στο Υπουργικό Συμβούλιο, ωστόσο έχει εκπροσώπηση σε Δ.Σ. ημικρατικών οργανισμών και σε θέσεις επιτρόπων.

Πέραν αυτού, είναι γεγονός ότι ένα μεγάλο μέρος του κόσμου της ΕΔΕΚ, μεταξύ των οποίων και στελέχη που βρίσκονται εντός της πρωτοβουλίας που στήριξε τη νέα ηγεσία του κόμματος, είναι φιλικά προσκείμενο προς τον Νίκο Χριστοδουλίδη.

Ταυτόχρονα, όμως, μια συνεργασία με το ΑΚΕΛ εμπεριέχει μεγάλη δόση ρίσκου για την ΕΔΕΚ, η οποία θα πρέπει να αποχωρήσει από την κυβέρνηση, να περάσει στην αντιπολίτευση και να μπει σε μια συνεργασία με ένα κόμμα το οποίο, για πολλούς, μπορεί να απορροφήσει και ένα μεγάλο μέρος των ψηφοφόρων της. Και τι θα γίνει στην περίπτωση επανεκλογής του Νίκου Χριστοδουλίδη;

 Η όποια ηγεσία της ΕΔΕΚ θα χρεωθεί την απόφαση της αποχώρησης, η οποία έβγαλε και τυπικά το κόμμα από την κυβέρνηση. Είναι επίσης δεδομένο το χάσμα πολιτικών θέσεων της ΕΔΕΚ και του ΑΚΕΛ στο Κυπριακό, όπως διαφορετική είναι και η προσέγγιση των δύο κομμάτων σε θέματα εξωτερικής πολιτικής.

Σίγουρα, η επίτευξη μιας συνεργασίας σημαίνει μια «ταμπέλα», η οποία επικοινωνιακά για το ΑΚΕΛ αξίζει πολύ περισσότερα από τα πραγματικά ποσοστά που θα προσθέσει στον υποψήφιο των προεδρικών εκλογών η ΕΔΕΚ ως κόμμα. Η εξίσωση, όμως, παραμένει σύνθετη και για άλλους λόγους.

Το σημαντικότερο και πρακτικότερο ζήτημα που υπάρχει αυτή τη στιγμή έχει να κάνει με το γεγονός ότι η κατάσταση στην ΕΔΕΚ παραμένει ρευστή. Στις 12 Δεκεμβρίου το κόμμα έχει εκλογικό συνέδριο, εσωκομματικά υπάρχουν διάφορες διεργασίες και δεν είναι δεδομένο το πώς θα εξελιχθεί η επόμενη μέρα.

Συνεπώς, δεν μπορεί να υπάρξει οποιαδήποτε επίσημη κίνηση από πλευράς ΑΚΕΛ, το οποίο έχει μεταφέρει τη διαδικασία στον διάλογο με τις κομματικές ομάδες βάσης. Άρα, κερδίζει και χρόνο μέχρι να ξεκαθαρίσει το σκηνικό.

Ο Ανδρέας  Μαυρογιάννης και η νέα συγκυρία

Το όνομα του Ανδρέα Μαυρογιάννη δεν έφυγε ποτέ από το τραπέζι της σεναριολογίας των προεδρικών εκλογών για το ΑΚΕΛ. Δεν φαίνεται, όμως, να είναι η πρώτη επιλογή, παρά το γεγονός ότι επίσημη συζήτηση περί ονομάτων δεν έχει γίνει. Γύρω από την υποψηφιότητα του Ανδρέα Μαυρογιάννη υπάρχουν κάποια δεδομένα, θετικά αλλά και αρνητικά. Στα αρνητικά περιλαμβάνεται μια σειρά πολιτικών αλλά και εκλογικών προβληματισμών.

Σήμερα ο Ανδρέας Μαυρογιάννης, στη βάση και των πληροφοριών, φαίνεται να καταγράφει μια ισχυρή δυναμική σε ποσοστά πρώτου γύρου. Άρα, θεωρείται ότι έχει το πρώτο βασικό στοιχείο μιας υποψηφιότητας, που είναι η προοπτική επιτυχίας την πρώτη Κυριακή των εκλογών.

Είναι πλέον γνωστός στο ευρύ κοινό, άρα δεν θα χρειαστεί χρόνος μέχρι ο κόσμος να τον μάθει και, παράλληλα, υπάρχει το προηγούμενο της συνεργασίας των δύο πλευρών, που σε γενικές γραμμές ήταν επιτυχημένη. Εξάλλου, είτε με τον Ανδρέα Μαυρογιάννη είτε με άλλον υποψήφιο, το μοντέλο του 2023 είναι αυτό που αναμένεται να ακολουθήσει και αυτή τη φορά το ΑΚΕΛ.

Στην εξίσωση, όμως, μπαίνουν και τα εξής στοιχεία:

1. Το 2023 υπήρχε μια συγκυρία στον β’ γύρο των προεδρικών εκλογών, η οποία αφορούσε αφενός τον θυμό μιας μερίδας συναγερμικών ψηφοφόρων με τον Νίκο Χριστοδουλίδη και αφετέρου το υπόγειο σπρώξιμο που έκαναν στελέχη του ΔΗΣΥ προς την υποψηφιότητά του, για να εκδικηθούν τον Νίκο Χριστοδουλίδη. Το 2028 τα δεδομένα δεν θα είναι τα ίδια.

Άρα, μπορεί να είναι μια υποψηφιότητα που περνά άνετα στον β’ γύρο, αλλά δεν είναι δεδομένο ότι κερδίζει. Για κάποιους υπάρχει και ο κίνδυνος να πάρει ακόμα και χαμηλότερα ποσοστά από την προηγούμενη φορά.

2. Δεν είναι μια υποψηφιότητα που θα αποτελέσει πόλο έλξης για κομματικές συνεργασίες. Δεν κατέστη κατορθωτή οποιαδήποτε συνεργασία το 2023, ενώ τα δεδομένα δεν είναι εύκολα ούτε και σήμερα. Έχει προαποκλειστεί από το ΑΛΜΑ ως επιλογή, ενώ δύσκολα αφήνει περιθώρια συνεργασίας με το VOLT.

3. Η ενέργειά του να προαναγγείλει πρόθεση υποψηφιότητας για τις προεδρικές εκλογές, πριν ακόμα ξεκινήσουν οι διαδικασίες στο ΑΚΕΛ, ήταν μια κίνηση που δεν άρεσε στην Εζεκίας Παπαϊωάννου. Κάποιοι την ερμήνευσαν και ως προσπάθεια δέσμευσης του κόμματος.

4. Υπάρχουν ακόμα έντονες, ή και εντονότερες από το 2023, αντιδράσεις για τις θέσεις που εκφράζει στο Κυπριακό και το αφήγημα για το Κραν Μοντανά, το οποίο δεν συνάδει με το αφήγημα του ΑΚΕΛ. Για ορισμένους, «ξεπλένει» τον Αναστασιάδη για τους χειρισμούς στο Κυπριακό.

5. Η επιλογή του θα δείξει αδιέξοδο και αδυναμία εξεύρεσης εναλλακτικής υποψηφιότητας, υποστηρίζουν αρκετοί.

Παρ’ όλα αυτά, η περίπτωση Μαυρογιάννη είναι μια ισχυρή επιλογή για το ΑΚΕΛ. Ίσως να μην είναι η πρώτη, αλλά σίγουρα θα είναι στη μικρή λίστα ονομάτων που θα οδηγηθούν στο τελικό στάδιο. Εάν δεν προκύψει άλλη επιλογή, ο Μαυρογιάννης θα είναι η καλύτερη εναλλακτική.

Η περίπτωση Στέφανου Στεφάνου

Ο γ.γ. του ΑΚΕΛ είναι αρκετά δημοφιλής ως πολιτικό πρόσωπο και διαθέτει μια πολύ καλή εικόνα ευρύτερα στην κοινωνία. Έχει υψηλή αποδοχή στον κόσμο του ΑΚΕΛ και σίγουρα μια δική του υποψηφιότητα θα επιτύχει ένα υψηλό ποσοστό συσπείρωσης για το κόμμα.

Θα αποτελεί επίσης μια πολιτική πρόταση με καθαρότητα θέσεων για το ΑΚΕΛ. Είναι, όμως, προοπτική νίκης; Είναι μια υποψηφιότητα που θα φέρει συνεργασίες;

Ο Στέφανος Στεφάνου χαίρει εκτίμησης στο πολιτικό σκηνικό, ακόμα και μεταξύ των πολιτικών του αντιπάλων. Παρ’ όλα αυτά, είναι ο γ.γ. του ΑΚΕΛ και, άρα, ως υποψήφιος είναι ο απόλυτος εκφραστής της πολιτικής πρότασης του ΑΚΕΛ.

Αυτό περιορίζει και το κοινό αποδοχής του και τις δυνατότητες προσέλκυσης ψηφοφόρων από άλλους πολιτικούς χώρους, σε ένα πολιτικό σκηνικό το οποίο μετατοπίζεται διαρκώς δεξιότερα. Αυτό αποτελεί τροχοπέδη, όχι μόνο για να κερδίσει τις εκλογές το ΑΚΕΛ, αλλά και για να επιτευχθούν εκλογικές συνεργασίες γύρω από την υποψηφιότητά του.

Τα ίδια δεδομένα ισχύουν και στην περίπτωση καποιου άλλου κομματικού υποψηφίου. Γι’ αυτό και το σενάριο αυτό δεν ευνοείται ούτε από την ηγεσία του ΑΚΕΛ ούτε και ευρύτερα από τα στελέχη του. Κάποιοι ταυτίζουν μια τέτοια επιλογή με επιλογή ήττας ή παραδοχής της παραφιλολογίας πως το ΑΚΕΛ δεν θέλει να κυβερνήσει.

Το σενάριο, ωστόσο, μιας κομματικής υποψηφιότητας δεν μπορεί να βγει εκτός κάδρου επιλογών.

Ο Οδυσσέας Μιχαηλίδης, η Ειρήνη και το ΑΛΜΑ

Σε όλες τις εκλογικές αναμετρήσεις των προεδρικών εκλογών, το ΑΚΕΛ δεν κατάφερε να συνάψει συμφωνία συνεργασίας με κανένα άλλο κόμμα. Σήμερα, οι ενδείξεις του πολιτικού σκηνικού είναι ασφαλώς πιο ευνοϊκές.

Οι εκλογές για την τοπική αυτοδιοίκηση το 2024 είχαν αρκετές συνεργασίες σε τοπικό επίπεδο, αλλά και σε μεγάλους δήμους για το ΑΚΕΛ, με την ιδιομορφία πάντα των δεδομένων της συγκεκριμένης εκλογικής αναμέτρησης.

Στις διεργασίες για την Προεδρία της Βουλής, το ΑΚΕΛ κατάφερε να εξασφαλίσει τη συνεργασία και τη στήριξη του ΑΛΜΑ στην υποψηφιότητα του Στέφανου Στεφάνου. Μια εξέλιξη η οποία ήρθε και καταγράφηκε ως πολιτικό δεδομένο μετά από αρκετά χρόνια για το ΑΚΕΛ.

Σημείο αναφοράς των τότε διεργασιών αποτέλεσαν οι συζητήσεις που έγιναν με το ΔΗΚΟ και η βολιδοσκόπηση από μέρους του Νικόλα Παπαδόπουλου για την πρόθεση στήριξης της υποψηφιότητάς του.

Πρακτικά, από τα κοινοβουλευτικά κόμματα, το κόμμα με το οποίο μπορεί να υπάρξει συνεργασία είναι το ΑΛΜΑ. Ο Στέφανος Στεφάνου και ο Οδυσσέας Μιχαηλίδης είχαν ήδη μια συνάντηση, η οποία πραγματοποιήθηκε σε πολύ καλό κλίμα. Κάτι στο οποίο έγινε αναφορά στην Κεντρική Επιτροπή του κόμματος.

Βέβαια, στην πράξη δεν είναι εύκολο. Ο Οδυσσέας έθεσε μια σειρά από αποκλεισμούς για το ποιους δεν ψηφίζει. Αυτό δεν αποκλείει, βέβαια, τη συνεργασία με ένα τρίτο πρόσωπο.

Ποιο, όμως, θα είναι αυτό; Θα αποδεχθεί μια από τις επιλογές που θα βάλει στο τραπέζι το ΑΚΕΛ ή θα βάλει ο ίδιος τη δική του λίστα ονομάτων; Θα είναι σε αυτή και η Ειρήνη Χαραλαμπίδου;

Η τελευταία, βέβαια, με τις ενέργειες, τις αναρτήσεις και τις τοποθετήσεις της, δείχνει ότι δεν θέλει μια συνεργασία του ΑΛΜΑ με το ΑΚΕΛ. Η δήλωσή της γύρω από τις ικανότητες του Αβέρωφ να κυβερνήσει προκάλεσε συζητήσεις και ανάγκασε τον Οδυσσέα Μιχαηλίδη, σε συνέντευξή του σε τοπικό κανάλι, να κάνει διευκρινίσεις και επεξηγήσεις για το τι εννοούσε.

Κάποιοι θεωρούν πως, όσο διπλωματικά και να έθεσε το θέμα με τον Αβέρωφ, ήταν μια έμμεση αποκάλυψη προθέσεων. Όχι κατ’ ανάγκη συνεργασία του ΑΛΜΑ με τον Αβέρωφ.

Όμως, ένα ναυάγιο συνεργασίας του ΑΛΜΑ με το ΑΚΕΛ σημαίνει πιθανότατα υποψηφιότητα είτε του Οδυσσέα Μιχαηλίδη είτε της Ειρήνης Χαραλαμπίδου και, άρα, αυτό σηματοδοτεί πίεση προς το ΑΚΕΛ και λειτουργεί ευνοϊκά προς μια πιθανή υποψηφιότητα Αβέρωφ Νεοφύτου, εάν και εφόσον αυτός πάρει το χρίσμα στον ΔΗΣΥ.

Γι’ αυτό και πολλοί στο ΑΚΕΛ θέτουν ζήτημα αντιφατικότητας της στάσης της Ειρήνης Χαραλαμπίδου σε σχέση με το θέμα Παμπορίδη στις προηγούμενες προεδρικές εκλογές και τη στάση της έναντι του Αβέρωφ.

«Πώς γίνεται στη μία περίπτωση να μην μπορούσε για ιδεολογικούς λόγους να ψηφίσει συναγερμικό υποψήφιο, αλλά τον Αβέρωφ, που ήταν δέκα χρόνια πρόεδρος του ΔΗΣΥ και ταυτισμένος με τα συμφέροντα των τραπεζών και του νεοφιλελευθερισμού, να τον θεωρεί ικανό να κυβερνήσει;», σημείωναν πηγές από το ΑΚΕΛ.

Στην περίπτωση της Άμεσης Δημοκρατίας, τα δεδομένα είναι ακόμα πιο δύσκολα, λόγω και του ιδιόμορφου πολιτικού τρόπου σκέψης της ηγεσίας, αλλά και λόγω του ότι ο Φειδίας Παναγιώτου είναι φιλικά διακείμενος προς τον Αβέρωφ Νεοφύτου. Εναλλακτικά, μπορεί να στραφεί και στην επιλογή Τζον Χριστοδούλου.

Το VOLT είναι μια επιλογή με την οποία μπορεί να δημιουργηθούν προϋποθέσεις συνεργασίας, όμως φαίνεται ότι η νέα ηγεσία του κόμματος γέρνει περισσότερο προς τον Αβέρωφ παρά προς το ΑΚΕΛ.

Πιο πιθανή επιλογή συνεργασίας φαίνεται να είναι οι Οικολόγοι, αν και είναι ακόμα άγνωστη η επόμενη μέρα για το κόμμα μετά το αποτέλεσμα των βουλευτικών εκλογών. Προς το παρόν, οι Οικολόγοι βρίσκονται σε διαδικασία ανάδειξης νέας ηγεσίας.