Συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση: Ενίσχυση επαγγελματικών ταμείων και ιδιωτικής ασφάλισης ζητεί ο Γεωργιάδης

Η ενίσχυση των χαμηλών συντάξεων μέσω του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων αποτελεί κυρίως άσκηση κοινωνικής πολιτικής και δεν αρκεί για να διασφαλίσει την επάρκεια των συντάξεων, δήλωσε ο Πρόεδρος του Συμβουλίου Οικονομίας και Ανταγωνιστικότητας Κύπρου, Δημήτρης Γεωργιάδης, ζητώντας να διευρυνθεί η συζήτηση για τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση.

Μιλώντας σε διάσκεψη Τύπου για την παρουσίαση της έκθεσης πεπραγμένων του Συμβουλίου για το 2025, ο κ. Γεωργιάδης ανέφερε ότι η προσπάθεια επικεντρώνεται σήμερα στον πρώτο πυλώνα, δηλαδή το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων, και στη διαφοροποίηση των συντάξεων.

«Είναι μεν μέρος μιας μεταρρύθμισης, αλλά περισσότερο είναι κοινωνική πολιτική», είπε, προσθέτοντας ότι η συγκεκριμένη παρέμβαση «δεν θα σου λύσει το μεγάλο πρόβλημα».

Κατά τον ίδιο, η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι η συνταξιοδοτική επάρκεια απαιτεί την ανάπτυξη περισσότερων πυλώνων. Η μεγάλη αδυναμία της Κύπρου, σημείωσε, εντοπίζεται στον δεύτερο και τον τρίτο πυλώνα, γι’ αυτό και χρειάζονται μεταρρυθμίσεις που θα διευρύνουν τα επαγγελματικά συνταξιοδοτικά ταμεία και την ιδιωτική ασφάλιση.

Εποπτεία και σταδιακή καταβολή των αποταμιεύσεων

Ο Πρόεδρος του Συμβουλίου έθεσε ως προτεραιότητα τη δημιουργία ενός ισχυρού θεσμικού και εποπτικού πλαισίου, επικαλούμενος προβλήματα και σκάνδαλα του παρελθόντος στη διαχείριση ταμείων προνοίας και συνταξιοδοτικών ταμείων. Όπως ανέφερε, η λήψη σχετικών αποφάσεων παραμένει δύσκολη εδώ και χρόνια.

Παράλληλα, εντόπισε κενά στις νομοθεσίες, υποστηρίζοντας ότι ενθαρρύνεται η λήψη εφάπαξ ποσού κατά την αφυπηρέτηση, αντί της σταδιακής μηνιαίας καταβολής των συνταξιοδοτικών αποταμιεύσεων. Αναφέρθηκε επίσης στο ζήτημα της μεταφοράς του ταμείου προνοίας όταν ένας εργαζόμενος αλλάζει εργασία.

Χαιρέτισε την ανάπτυξη του θεσμού των πολυεπιχειρησιακών ταμείων, εκτιμώντας ότι δίνει εν μέρει απάντηση στο πρόβλημα. «Αυτά τα μικρά – μικρά βήματα πρέπει να γίνουν και αυτή θα είναι η μεταρρύθμιση», υπογράμμισε.

Ο κ. Γεωργιάδης ζήτησε συνολικό σχεδιασμό, με συγκεκριμένους στόχους για τη συμβολή κάθε πυλώνα και ορίζοντα ακόμη και 30 ετών. Όπως είπε, αυτή η συζήτηση δεν γίνεται, ενώ η Κύπρος υστερεί έναντι της Ευρώπης σε δείκτες όπως το ποσοστό αποταμίευσης και τα περιουσιακά στοιχεία του δεύτερου και του τρίτου πυλώνα.

Εκτίμησε ότι σε τέτοιους δείκτες η Κύπρος μπορεί να βρίσκεται στο ένα τρίτο των ευρωπαϊκών επιπέδων και διερωτήθηκε πώς θα πρέπει να αντιμετωπίζει το ζήτημα, όταν ευρωπαϊκές χώρες με τριπλάσια αποθεματικά και αποταμιεύσεις εκφράζουν ανησυχίες.

Περιορισμοί στις αναλήψεις και στον δανεισμό από τα ταμεία

Αναφερόμενος στην περίοδο 2014-2015, ο κ. Γεωργιάδης είπε ότι η Τρόικα απορούσε για το υψηλό επίπεδο κατανάλωσης στην Κύπρο. Το απέδωσε στη χρήση αποταμιεύσεων από ταμεία προνοίας για την κάλυψη καταναλωτικών αναγκών, προειδοποιώντας ότι αυτή η πρακτική θα έχει συνέπειες.

Στο πλαίσιο αυτό, υποστήριξε ότι χρειάζονται μηχανισμοί ώστε να μην είναι εύκολη η ανάληψη χρημάτων ή ο δανεισμός από τα ταμεία.

Πρόσθεσε ότι το συγκεκριμένο σκέλος έμεινε εκτός του διαλόγου για τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση και ότι το Συμβούλιο θα επιχειρήσει να το επαναφέρει.

Σύνδεση των αποταμιεύσεων με τη χρηματοδότηση επιχειρήσεων

Ο Πρόεδρος του Συμβουλίου συνέδεσε την ανάπτυξη των ταμείων και με τη χρηματοδότηση καινοτόμων επιχειρήσεων, την οποία χαρακτήρισε πρόβλημα τόσο για την Κύπρο όσο και για την Ευρώπη.

Όπως ανέφερε, η Ευρώπη και, ακόμη περισσότερο, η Κύπρος βασίζονται σχεδόν αποκλειστικά στις τράπεζες, οι οποίες είναι εκ φύσεως συντηρητικές. Μέρος των πόρων των ταμείων προνοίας, πρόσθεσε, θα μπορούσε να διοχετευθεί σε επενδυτικά κεφάλαια ή να στηρίξει την ανάπτυξη της κεφαλαιαγοράς, δημιουργώντας έναν εναλλακτικό μηχανισμό χρηματοδότησης.

Σημείωσε ακόμη ότι η παρουσία θεσμικών επενδυτών συμβάλλει στην επιβολή καλύτερων συστημάτων εταιρικής διακυβέρνησης.

Από την πλευρά του, ο Αντιπρόεδρος του Συμβουλίου, Γιώργος Συρίχας, ανέφερε ότι οι εθνικές αποταμιεύσεις στην Κύπρο βρίσκονται σε πολύ χαμηλά επίπεδα σε σύγκριση με την Ευρώπη. Αυτό, εξήγησε, δείχνει προσανατολισμό στην κατανάλωση και ανάγκη προσέλκυσης αποταμιεύσεων από το εξωτερικό, μέσω ξένων επενδυτών, για τη χρηματοδότηση επενδύσεων.

Κατά τον κ. Συρίχα, το συνταξιοδοτικό σύστημα μπορεί να ενισχύσει την εγχώρια αποταμίευση. Ζήτησε επίσης να σχεδιαστούν τα επόμενα βήματα της μεταρρύθμισης με μακροπρόθεσμους στόχους, ακόμη και αν δεν εφαρμοστούν άμεσα.

Επιφυλάξεις για τη φόρμουλα του κατώτατου μισθού

Ερωτηθείς για τον Εθνικό Κατώτατο Μισθό, ο κ. Γεωργιάδης ανέφερε ότι πρέπει να εξεταστεί κατά πόσον χρειάζεται ένας μηχανισμός ή μια φόρμουλα για τον καθορισμό του.

Εξέφρασε επιφυλάξεις, σημειώνοντας ότι το μέγεθος της αδήλωτης οικονομίας δεν επιτρέπει την πλήρη αποτύπωση των πραγματικών δεδομένων. Για τον λόγο αυτό, είπε, απαιτείται προσοχή τόσο στον καθορισμό του κατώτατου μισθού όσο και στην επιδοματική πολιτική.

Διατυπώνοντας προσωπική άποψη, έθεσε το ερώτημα πώς θα συνυπολογίζονται οι μεταβατικές θέσεις εργασίας. Αναφέρθηκε επίσης στις διαφορές των οικονομικών δεδομένων μεταξύ των πόλεων, όπως στα ενοίκια, σημειώνοντας ότι ο καθορισμός ενός κοινού εθνικού κατώτατου μισθού δεν είναι εύκολο ζήτημα.

Πηγή: ΚΥΠΕ