Δες περισσότερα άρθρα του philenews όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google
Add philenews.com on Google
Στις 6 Νοεμβρίου 2026, η Fitch αναβάθμισε την Κύπρο από «Α−» σε «Α», μετά την αντίστοιχη αναβάθμιση της S&P τον Σεπτέμβριο. Δύο ανεξάρτητοι διεθνείς οίκοι επιβεβαιώνουν τη σημαντική πρόοδο της κυπριακής οικονομίας.
Το ουσιαστικό ερώτημα, όμως, είναι διπλό: γιατί η Κύπρος παρουσιάζει ανθεκτικότητα σε μια Ευρώπη που δοκιμάζεται από δημοσιονομικές, ενεργειακές και γεωπολιτικές πιέσεις και, κυρίως, πώς μπορούν οι θετικές αυτές επιδόσεις να ωφελήσουν περισσότερο τους πολίτες και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις;
Οι επιδόσεις σε ευρωπαϊκή σύγκριση
Σύμφωνα με τη Fitch, η αναβάθμιση της Κύπρου αντανακλά τις εξαιρετικές δημοσιονομικές επιδόσεις, τη σημαντική μείωση του δημόσιου χρέους, την ισχυρή οικονομική ανάπτυξη και τη συνετή δημοσιονομική πολιτική.
Για το 2026 προβλέπεται δημοσιονομικό πλεόνασμα 3,2% του ΑΕΠ, το υψηλότερο στην Ευρωζώνη. Για το 2027-2028 η Fitch προβλέπει μέσο πλεόνασμα 2,9%, έναντι διάμεσου ελλείμματος 3% στις χώρες με αξιολόγηση «Α». Το δημόσιο χρέος αναμένεται να μειωθεί στο 46,3% του ΑΕΠ το 2026 και στο 36,6% το 2028, έναντι διάμεσου 59,5% των συγκρίσιμων χωρών. Παράλληλα, η Fitch προβλέπει ανάπτυξη περίπου 3% ετησίως και μέση ανεργία μόλις 3,8% την περίοδο 2026-2028.
Η ιδιαίτερα θετική αυτή επίδοση ενισχύει την πιστοληπτική αξιοπιστία της χώρας και δημιουργεί ευνοϊκότερες προϋποθέσεις για τη χρηματοδότηση του Δημοσίου, την προσέλκυση επενδύσεων και τη δυνατότητα άσκησης αποτελεσματικότερης κοινωνικής πολιτικής.
Στην ίδια βαθμίδα «Α» της Fitch βρίσκεται η Ισπανία, ενώ στην ευρύτερη κατηγορία «Α» περιλαμβάνονται η Γαλλία και η Πορτογαλία («Α+»), καθώς και η Πολωνία και η Σλοβακία («Α−»).
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η σύγκριση με τις δύο μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προβλέπει για τη Γαλλία δημοσιονομικό έλλειμμα 5,1% του ΑΕΠ το 2026 και δημόσιο χρέος 118,1%. Μάλιστα, η Fitch αναθεώρησε στις 30 Οκτωβρίου 2026 τις προοπτικές της Γαλλίας σε αρνητικές. Η Γερμανία, παρά την κορυφαία αξιολόγηση «ΑΑΑ», αντιμετωπίζει ασθενή ανάπτυξη, μόλις 0,6%, και προβλεπόμενο έλλειμμα 3,7%.
Ασφαλώς, οι οικονομίες αυτές διαφέρουν σημαντικά σε μέγεθος και δομή από την κυπριακή. Ωστόσο, η σύγκριση αναδεικνύει τη σημασία της συνετούς οικονομικής διαχείρισης: ενώ η Γαλλία αντιμετωπίζει πιέσεις από το υψηλό δημόσιο χρέος και η Γερμανία από την ασθενή ανάπτυξη, η Κύπρος συνδυάζει ισχυρή ανάπτυξη με δημοσιονομικά πλεονάσματα και ταχεία μείωση του χρέους. Πρόκειται για ιδιαίτερα σημαντικό επίτευγμα για μια μικρή και ανοικτή οικονομία, σε μια Ευρώπη που αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις.
Γιατί παρουσιάζει ανθεκτικότητα;
Η μεγαλύτερη διαφοροποίηση της οικονομίας, ιδιαίτερα η ανάπτυξη της τεχνολογίας, του τουρισμού και των επιχειρηματικών υπηρεσιών, οι επενδύσεις και η υψηλή απασχόληση στηρίζουν την ανάπτυξη και τα δημόσια έσοδα.
Παράλληλα, η συνετή δημοσιονομική πολιτική και η σημαντική μείωση του χρέους έχουν ενισχύσει την οικονομική ασφάλεια της χώρας. Η Fitch καταγράφει ταμειακό απόθεμα 7,3% του ΑΕΠ, το οποίο προσφέρει πρόσθετη ευελιξία σε περιόδους κρίσεων.
Η σημασία αυτής της πολιτικής είναι ιδιαίτερα μεγάλη σε περιόδους γεωπολιτικής αβεβαιότητας. Το χαμηλότερο χρέος και τα δημοσιονομικά αποθέματα περιορίζουν την ανάγκη προσφυγής σε πρόσθετο δανεισμό όταν προκύπτουν κρίσεις.
Παράλληλα, η συνετή αξιοποίηση των πλεονασμάτων για παραγωγικές επενδύσεις και στοχευμένες κοινωνικές παρεμβάσεις, αντί για υπέρμετρη αύξηση μόνιμων δαπανών, ενισχύει τη μακροχρόνια ανθεκτικότητα της οικονομίας.
Τι κερδίζουν πολίτες και ΜμΕ;
Ο πολίτης δικαιολογημένα διερωτάται: «Εγώ τι κερδίζω από την αναβάθμιση;». Η αναβάθμιση δεν μειώνει αυτόματα το κόστος ζωής ή τις δόσεις των δανείων. Δημιουργεί όμως ευνοϊκότερες συνθήκες ώστε η πολιτεία να ενισχύει το διαθέσιμο εισόδημα και να αντιμετωπίζει αποτελεσματικότερα τις οικονομικές πιέσεις που δέχονται τα νοικοκυριά.
Το κράτος έχει ήδη προχωρήσει σε σημαντικές παρεμβάσεις για τη στήριξη πολιτών και επιχειρήσεων. Πέραν της φορολογικής μεταρρύθμισης, που αύξησε το αφορολόγητο στις €22.000, σύμφωνα με δήλωση του Προέδρου της Δημοκρατίας τον Οκτώβριο του 2026, τα μέτρα στήριξης που έχουν ανακοινωθεί και υλοποιούνται ξεπερνούν συνολικά το €1 δισ. Περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, παρεμβάσεις στο κόστος ηλεκτρισμού και βασικών αγαθών, καθώς και στοχευμένη ενίσχυση ευάλωτων νοικοκυριών. Οι παρεμβάσεις αυτές αναδεικνύουν τη σημασία των ισχυρών δημοσίων οικονομικών για τη στήριξη της κοινωνίας σε περιόδους οικονομικών πιέσεων.
Για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, η αναβάθμιση ενισχύει την εμπιστοσύνη των επενδυτών και δημιουργεί ευνοϊκότερες συνθήκες χρηματοδότησης, χωρίς αυτό να συνεπάγεται αυτόματα χαμηλότερα επιτόκια. Η βελτίωση της πρόσβασης σε χρηματοδότηση, σε συνδυασμό με τη μείωση του ενεργειακού κόστους, μπορεί να ενθαρρύνει νέες παραγωγικές επενδύσεις, να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα και να δημιουργήσει περισσότερες θέσεις εργασίας.
Σημαντική είναι και η κοινωνική πρόοδος. Ο δείκτης κινδύνου φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού (AROPE) μειώθηκε από 22,8% το 2015 σε 18,2% το 2020 και 17,1% το 2025, έναντι 20,9% στην ΕΕ, κατατάσσοντας την Κύπρο μεταξύ των επτά χωρών της ΕΕ με τα χαμηλότερα ποσοστά.
Η μακροχρόνια αυτή βελτίωση αποτελεί θετική εξέλιξη. Τα ισχυρά δημόσια οικονομικά επιτρέπουν την περαιτέρω ενίσχυση της κοινωνικής πολιτικής, με έμφαση σε στοχευμένες παρεμβάσεις που αυξάνουν την αποτελεσματικότητα των διαθέσιμων πόρων και στηρίζουν όσους έχουν μεγαλύτερη ανάγκη.
Η επόμενη πρόκληση
Η αναβάθμιση της Fitch αποτελεί σημαντική διεθνή αναγνώριση της οικονομικής προόδου της Κύπρου και της συνετούς δημοσιονομικής πολιτικής. Σε μια Ευρώπη που αντιμετωπίζει σημαντικές οικονομικές προκλήσεις, η Κύπρος διαθέτει σήμερα ισχυρότερες βάσεις για να ανταποκριθεί σε μελλοντικούς κλυδωνισμούς.
Το επόμενο στοίχημα είναι να αξιοποιηθεί αυτή η επιτυχία για υψηλότερο βιοτικό επίπεδο, περισσότερες ευκαιρίες για τις επιχειρήσεις και διατηρήσιμη κοινωνική ευημερία, διαφυλάσσοντας παράλληλα τη δημοσιονομική αξιοπιστία της χώρας.
* Ph.D., CMA (USA), FCPA (Aust)
Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικών
Πανεπιστήμιο Κύπρου
http://www.ucy.ac.cy/~charitou.aspx
http://ssrn.com/author=33395
