Ηλεκτρικά σκούτερ: 8.800 καταγγελίες σε 10 μήνες, δύο νεκροί και χάος στους δρόμους – Στη Βουλή πέντε προτάσεις νόμου

Την ανεξέλεγκτη κατάσταση που επικρατεί στους κυπριακούς δρόμους με την κυκλοφορία των ηλεκτρικών σκούτερ, αλλά και την επιτακτική ανάγκη αυστηροποίησης του νομοθετικού πλαισίου, ανέδειξε η σημερινή συνεδρία της κοινοβουλευτικής Επιτροπής Μεταφορών, ενώπιον της οποίας τέθηκαν πέντε προτάσεις νόμου για αλλαγές στο νομοθετικό πλαίσιο που διέπει την κυκλοφορία τους. Οι χαρακτηρισμοί «κινητές βόμβες», «χάνι του πάντζαρου» και «αταξία», που ακούστηκαν από βουλευτές, αποτυπώνουν την έντονη ανησυχία της νομοθετικής εξουσίας για τους κινδύνους που μπορεί να επιφέρει η χρήση των συγκεκριμένων συσκευών, ιδιαίτερα από ανηλίκους.

Τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν ενώπιον της Επιτροπής είναι αποκαλυπτικά. Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο του Τμήματος Τροχαίας του Αρχηγείου Αστυνομίας, Τάσο Ασσιήκη, από την 1η Ιανουαρίου μέχρι τις 31 Οκτωβρίου 2026 καταγράφηκαν 8.800 καταγγελίες για παραβάσεις που σχετίζονται με τα ηλεκτρικά σκούτερ, αριθμός που καταδεικνύει την κατακόρυφη αύξηση των εξώδικων προστίμων. Από αυτές, οι 2.800 αφορούσαν την οδήγηση σε μη επιτρεπόμενους χώρους, αδίκημα το οποίο, σύμφωνα με την Αστυνομία, θεωρείται το σοβαρότερο.

Ακόμη πιο ανησυχητικός είναι ο απολογισμός των τροχαίων συγκρούσεων. Από την αρχή του έτους δύο χρήστες ηλεκτρικών σκούτερ έχασαν τη ζωή τους, ενώ μέχρι το τέλος Αυγούστου καταγράφηκαν πέντε σοβαρά τραυματίες, εκ των οποίων οι δύο ανήλικοι.

Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε η παρέμβαση της Βιργινίας Χρίστου, εκπροσώπου του Κυπριακού Συνδέσμου Καταναλωτών, η οποία αναφέρθηκε στην τραγική περίπτωση του 16χρονου Άρη Παπαχαραλάμπους, που έχασε τη ζωή του τον περασμένο Σεπτέμβριο έπειτα από οδική σύγκρουση με σκούτερ. Η αναφορά της ανέδειξε με τον πιο δραματικό τρόπο τις συνέπειες που μπορεί να έχει η χρήση ηλεκτρικών σκούτερ.

Πέντε προτάσεις νόμου για αυστηρότερο πλαίσιο

Στο επίκεντρο της συνεδρίας βρέθηκαν πέντε προτάσεις νόμου, οι οποίες επιχειρούν να αντιμετωπίσουν τα κενά του υφιστάμενου νομοθετικού πλαισίου, εισάγοντας αυστηρότερες προϋποθέσεις χρήσης, αυξημένες ποινές, υποχρεωτική εγγραφή και ασφάλιση των συσκευών, καθώς και δυνατότητα περιορισμού της κυκλοφορίας τους.

Η πρώτη πρόταση νόμου, που κατατέθηκε από τον βουλευτή Χρύσανθο Σαββίδη, προβλέπει τη δημιουργία μητρώου εγγραφής συσκευών προσωπικής κινητικότητας και τη θέσπιση αδικήματος για τη χρήση τους από πρόσωπα που δεν έχουν συμπληρώσει το προβλεπόμενο ηλικιακό όριο.

Παράλληλα, προτείνεται αυστηροποίηση των ποινών για ιδιοκτήτες, πρόσωπα που έχουν κατά νόμο την ευθύνη διαχείρισης ή φύλαξης των συσκευών, καθώς και γονείς ή κηδεμόνες, εφόσον δεν λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα για να αποτρέψουν τη χρήση τους από άτομα κάτω των 17 ετών.

Η δεύτερη πρόταση, επίσης του κ. Σαββίδη, εστιάζει στην επιβολή εξώδικων προστίμων. Συγκεκριμένα, προνοεί τη θέσπιση εξώδικου προστίμου για χρήση συσκευής προσωπικής κινητικότητας από πρόσωπο που δεν έχει συμπληρώσει την ελάχιστη προβλεπόμενη ηλικία, καθώς και αύξηση των προστίμων για ιδιοκτήτες, υπευθύνους φύλαξης και γονείς που παραλείπουν να αποτρέψουν τη χρήση από ανηλίκους κάτω των 17 ετών.

Η τρίτη πρόταση νόμου, την οποία κατέθεσε ο Δημήτρης Σούγλης, προβλέπει τη δημιουργία ειδικού μητρώου εγγραφής των συσκευών προσωπικής κινητικότητας, την παραχώρηση διακριτικών σημείων ταυτότητας και την καθιέρωση υποχρεωτικής ασφάλισης.

Η τέταρτη πρόταση, του Σωτήρη Ιωάννου, αφορά τη διαδικασία κατακράτησης των ηλεκτρικών σκούτερ. Συγκεκριμένα, προτείνεται η κατάργηση της διάταξης που προβλέπει τη ρύθμιση της διαδικασίας με υπουργικό διάταγμα και η ενσωμάτωση των σχετικών διαδικασιών κατακράτησης και αποδέσμευσης απευθείας στον βασικό νόμο.

Η πέμπτη πρόταση νόμου, που κατατέθηκε από τον Ανδρέα Κωνσταντίνου, προχωρεί ένα βήμα παραπέρα, προβλέποντας προσωρινή απαγόρευση της κυκλοφορίας συσκευών προσωπικής κινητικότητας εντός δημοτικών διαμερισμάτων ή κοινοτήτων. Η απαγόρευση θα μπορεί να αίρεται μόνον εφόσον διαπιστώνεται ότι υπάρχει επαρκές και ασφαλές δίκτυο για τη διακίνησή τους.

Θετική υποδοχή, αλλά με σοβαρές επιφυλάξεις

Εκ πρώτης όψεως, θετική ήταν η προσέγγιση του Υπουργείου Μεταφορών, της Νομικής Υπηρεσίας και των υπόλοιπων εμπλεκόμενων φορέων στις προτεινόμενες αλλαγές. Ωστόσο, κατά τη συζήτηση αναδείχθηκαν νομικά, διοικητικά και πρακτικά ζητήματα, με τους αρμοδίους να ζητούν πρόσθετο χρόνο για ενδελεχή εξέταση των προτάσεων.

Κομβικό ζήτημα παραμένει η έκδοση του διατάγματος για την κατακράτηση των ηλεκτρικών σκούτερ, το οποίο, σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν ενώπιον της Επιτροπής, θεωρείται καθοριστικό για την αποτελεσματικότερη εφαρμογή του νομοθετικού πλαισίου.

Η ανώτερη λειτουργός του Υπουργείου Μεταφορών, Αφροδίτη Κοφτερού, αναφερόμενη στην πρώτη και την τρίτη πρόταση νόμου, υπενθύμισε ότι η αρμόδια υπουργός, Εύη Τσολάκη, έχει ήδη τοποθετηθεί θετικά επί της αρχής για τη δημιουργία μητρώου εγγραφής.

Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι το ζήτημα θα εξεταστεί μετά την έκδοση του διατάγματος κατακράτησης, καθώς η λειτουργία ενός τέτοιου μητρώου προϋποθέτει τη δημιουργία νέας διοικητικής υπηρεσίας, με τις αντίστοιχες ανάγκες σε προσωπικό, τεχνολογικές υποδομές και νομοθετικές ρυθμίσεις.

«Πρέπει να δούμε πού ακριβώς θα τοποθετηθεί και τι χρειάζεται για να λειτουργήσει σε σχέση με θέματα προσωπικού, νομοθεσίας και τεχνολογίας. Δεν το απορρίπτουμε, απλά δεν είμαστε έτοιμοι να προχωρήσουμε», υπογράμμισε.

Παράλληλα, ήγειρε ζητήματα συνταγματικότητας αναφορικά με τις δύο προτάσεις, καθώς και προβληματισμούς για την ενδεχόμενη επιβάρυνση του κρατικού προϋπολογισμού.

Σε σχέση με τη δεύτερη πρόταση νόμου, η κ. Κοφτερού ανέφερε ότι δεν υπήρξε επαρκής χρόνος για διαβούλευση με τη Νομική Υπηρεσία και άλλες αρμόδιες υπηρεσίες. Επισήμανε, πάντως, ότι κατά τον καθορισμό των προστίμων πρέπει να τηρείται η αρχή της αναλογικότητας.

Στη Νομική Υπηρεσία το διάταγμα κατακράτησης

Σε ό,τι αφορά την τέταρτη πρόταση νόμου, η εκπρόσωπος του Υπουργείου Μεταφορών γνωστοποίησε ότι το διάταγμα για την κατακράτηση των ηλεκτρικών σκούτερ έχει ήδη ετοιμαστεί και διαβιβαστεί στη Νομική Υπηρεσία.

Όπως εξήγησε, το κείμενο τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση τον περασμένο Αύγουστο και στη συνέχεια τροποποιήθηκε, ώστε να ληφθούν υπόψη οι παρατηρήσεις της Αστυνομίας και των δήμων.

«Το έχουμε οριστικοποιήσει και το βγάλαμε σε δημόσια διαβούλευση τον Αύγουστο. Λάβαμε υπόψη όλες τις θέσεις των Δήμων και Αστυνομίας και κάναμε αλλαγές», διευκρίνισε.

Από πλευράς Νομικής Υπηρεσίας επιβεβαιώθηκε ότι το διάταγμα παραλήφθηκε την περασμένη εβδομάδα, με την εκπρόσωπό της να εκτιμά ότι θα απαιτηθεί περίπου ένας μήνας για την ολοκλήρωση της νομικής του εξέτασης.

Προβληματισμό προκαλεί και η πρόταση για προσωρινή απαγόρευση της κυκλοφορίας των ηλεκτρικών σκούτερ σε δήμους και κοινότητες.

Η κ. Κοφτερού επισήμανε ότι η δημιουργία των αναγκαίων υποδομών αποτελεί χρονοβόρα διαδικασία και προειδοποίησε ότι μια τέτοια ρύθμιση θα μπορούσε στην πράξη να οδηγήσει σε σχεδόν καθολική απαγόρευση της χρήσης τους.

«Το να απαγορεύσουμε τη χρήση των σκούτερ εντός δημοτικών διαμερισμάτων, ουσιαστικά σημαίνει πως απαγορεύουμε καθολικά τη χρήση τους. Επίσης η ευθύνη για κάποιες υποδομές δεν ανήκει στο Υπουργείο αλλά στους Δήμους», ανέφερε.

Επιφυλάξεις για πρόστιμο €300 σε ανηλίκους

Επιφυλάξεις ως προς το ύψος των προτεινόμενων εξώδικων προστίμων διατύπωσε το Υπουργείο Δικαιοσύνης.

Ο εκπρόσωπός του, Φίλιππος Θεοδώρου, ξεκαθάρισε ότι το Υπουργείο δεν διαφωνεί επί της αρχής με τις προτεινόμενες αλλαγές, ωστόσο θεωρεί υπερβολική την αύξηση του προστίμου από €85 σε €300 για παραβάσεις από ανηλίκους κάτω των 17 ετών.

«Το θεωρούμε υπερβολικό, οι ανήλικοι δεν έχουν εισόδημα», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Επιπλέον, διατύπωσε επιφυλάξεις για την πρακτική δυνατότητα ελέγχου και εφαρμογής της προτεινόμενης απαγόρευσης κυκλοφορίας σε δημοτικά διαμερίσματα και κοινότητες.

Από πλευράς Αστυνομίας, ο Τάσος Ασσιήκης ανέφερε ότι η Δύναμη υιοθετεί τις θέσεις των δύο υπουργείων και συμφωνεί με την ανάγκη αυστηρότερων ρυθμίσεων. Ζήτησε, ωστόσο, πρόσθετο χρόνο για να εξεταστούν οι προτάσεις και να πραγματοποιηθούν οι αναγκαίες διαβουλεύσεις.

Δήμοι: Νομικά κενά και δυσκολίες στην εφαρμογή

Τη στήριξη της Ένωσης Δήμων στην καθιέρωση μητρώου εγγραφής, διακριτικών σημείων ταυτότητας και υποχρεωτικής ασφάλισης των ηλεκτρικών σκούτερ εξέφρασε η Κατερίνα Φραγκουλίδου.

Παράλληλα, όμως, ανέδειξε τα νομοθετικά κενά που εξακολουθούν να υπάρχουν, ιδιαίτερα σε σχέση με τις εξουσίες των δημοτικών τροχονόμων.

Όπως γνωστοποίησε, η Ένωση Δήμων ζήτησε σχετική νομική γνωμάτευση για τη δυνατότητα κατακράτησης ηλεκτρικών σκούτερ από δημοτικούς τροχονόμους. Η απάντηση που έλαβε ήταν ότι το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο δεν τους παρέχει τέτοια εξουσία.

Επιπρόσθετα, εξέφρασε επιφυλάξεις για την πρόταση απαγόρευσης της κυκλοφορίας σε δημοτικά διαμερίσματα, υποδεικνύοντας τις σημαντικές πρακτικές δυσκολίες που θα προκύψουν.

Συγκεκριμένα, επισήμανε ότι θα απαιτηθεί η δημιουργία μηχανισμού ενημέρωσης, ώστε όλοι οι χρήστες να γνωρίζουν με σαφήνεια σε ποιες περιοχές επιτρέπεται και σε ποιες απαγορεύεται η κυκλοφορία των συσκευών.

Παράλληλα, δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να επηρεαστούν υφιστάμενες άδειες που έχουν παραχωρηθεί σε εταιρείες για τη στάθμευση ηλεκτρικών σκούτερ.

Στόχος η άμεση προώθηση στην Ολομέλεια

Παρά τους προβληματισμούς που διατυπώθηκαν, η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Μεταφορών εμφανίζεται αποφασισμένη να επιταχύνει τις διαδικασίες, με φόντο τα θανατηφόρα και σοβαρά τροχαία περιστατικά που έχουν καταγραφεί.

Ο πρόεδρος της Επιτροπής, Σωτήρης Ιωάννου, έδωσε προθεσμία μίας εβδομάδας στους εμπλεκόμενους φορείς που ζήτησαν πρόσθετο χρόνο, προκειμένου να υποβάλουν γραπτώς τις θέσεις και τις παρατηρήσεις τους.

Ξεκαθάρισε, παράλληλα, ότι πρόθεση της Επιτροπής είναι να προχωρήσει χωρίς καθυστερήσεις η εξέταση των πέντε προτάσεων νόμου, ώστε να προωθηθούν το συντομότερο δυνατόν ενώπιον της Ολομέλειας της Βουλής.