Σε θρίλερ εξελίσσεται η νομιμοποίηση της Μονής στο Κάβο Γκρέκο – Νέες παρέμβασεις προς Υπουργό Εσωτερικών και ΣΥΜΕΠΑ

Σε μια κρίσιμη καμπή βρίσκεται το θρίλερ που αφορά την εξέταση της αίτησης χορήγησης πολεοδομικής άδειας κατά παρέκκλιση και της εκ των υστέρων νομιμοποίησης των αυθαίρετων επεμβάσεων και παράνομων οικοδομών της Ιεράς Μητρόπολης Κωνσταντίας και Αμμοχώστου στον Δήμο Αγίας Νάπας.

Με κοινή επιστολή τους ημερομηνίας 29 Οκτωβρίου 2026, οι περιβαλλοντικές οργανώσεις Terra Cypria και BirdLife Cyprus απευθύνονται με επείγοντα χαρακτήρα προς τον Υπουργό Εσωτερικών και το Συμβούλιο Μελέτης Παρεκκλίσεων (ΣΥΜΕΠΑ), υποβάλλοντας αιτιολογημένη εισήγηση για απόρριψη της αίτησης και ζητώντας την επανεξέταση της υπόθεσης και την υποβολή αρνητικής γνωμοδότησης προς το Υπουργικό Συμβούλιο. Σημειώνεται ότι το ΣΥΜΕΠΑ θα συνέλθει στις 13 Νοεμβρίου 2026 για επικύρωση των πρακτικών και τη λήψη απόφασης, μετά από αίτημα της Ιεράς Μητρόπολης να προσκομίσει νέα στοιχεία για την υπόθεση.

Terra Cypria και BirdLife Cyprus καλούν το ΣΥΜΕΠΑ να επανεξετάσει την υπόθεση και να υποβάλει αρνητική γνωμοδότηση προς το Υπουργικό Συμβούλιο, λαμβάνοντας ουσιωδώς υπόψη τα πραγματικά και νομικά δεδομένα της υπόθεσης, καθώς και τις αιτιολογημένες εισηγήσεις της Περιβαλλοντικής και της Πολεοδομικής Αρχής, προειδοποιώντας παράλληλα ότι τα δικαιώματα τους, ως νομικά πρόσωπα στα καταστατικά των οποίων ορίζεται ως κύριος σκοπός της ίδρυσης και λειτουργίας τους η προστασία του περιβάλλοντος, επιφυλάσσονται σε κάθε περίπτωση.

Η παρέμβαση των περιβαλλοντικών οργανώσεων έρχεται ως απάντηση στην εξέλιξη της 16ης Οκτωβρίου 2026, κατά την οποία το ΣΥΜΕΠΑ εξέτασε την αίτηση και αποφάσισε με πλειοψηφία 4 προς 1 να γνωμοδοτήσει υπέρ της χορήγησης πολεοδομικής άδειας κατά παρέκκλιση. Η μοναδική αρνητική ψήφος προήλθε από την εκπρόσωπο του Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου (ΕΤΕΚ).

Παρά τη γνωμοδότηση, η τελική απόφαση ανήκει αποκλειστικά στο Υπουργικό Συμβούλιο, το οποίο αναμένεται να λάβει υπόψη του τα πρακτικά της συνεδρίας και τη γνωμοδότηση του ΣΥΜΕΠΑ.

Εννέα πολεοδομικές παραβάσεις

Στην πολυσέλιδη επιστολή τους, Terra Cypria και BirdLife Cyprus υπενθυμίζουν ότι τόσο το Τμήμα Περιβάλλοντος όσο και το Τμήμα Πολεοδομίας και Οικήσεως έχουν ταχθεί κατηγορηματικά εναντίον του έργου. Συγκεκριμένα, επισημαίνεται ότι η προτεινόμενη ανάπτυξη συγκρούεται με τη γενική στρατηγική του Τοπικού Σχεδίου και δεν τηρεί τις ακόλουθες εννέα βασικές πολεοδομικές πρόνοιες:

• Προτείνεται συντελεστής δόμησης 2301 τ.μ. και ποσοστό κάλυψης 2529 τ.μ., αντί όχι πέραν των 127 τ.μ., αριθμός ορόφων δύο αντί όχι πέραν του ενός και ύψος έξι μέτρα αντί όχι πέραν των πεντέμισι μέτρων.

• Η προτεινόμενη ανάπτυξη δεν διαθέτει κατάλληλη, ικανοποιητική, άνετη και ασφαλή δημόσια προσπέλαση.

• Η προτεινόμενη ανάπτυξη βρίσκεται εκτός ορίου υδατοπρομήθειας και δεν έχει διασφαλιστεί επαρκής, κατάλληλη και συνεχής ιδιωτική υδατοπρομήθεια.

• Το τεμάχιο χωροθετείται σε Πολεοδομική Ζώνη Προστασίας Τοπίο Κάβο Γκρέκο (Δα1-ΤΚΓ) και σε Ακτή και Περιοχή Προστασίας της Φύσης, όπου «απαιτείται απόλυτη προστασία και δεν θα επιτρέπεται ανάπτυξη». Στην προκειμένη περίπτωση, προτείνεται η χωροθέτηση χρήσης μη συμβατής με την εν λόγω πολεοδομική ζώνη και προστατευόμενη περιοχή, η οποία είναι εκτεταμένης έκτασης και δεν εμπίπτει στις περιπτώσεις που κατ’ εξαίρεση θα μπορούσε να επιτραπούν.

• Η προτεινόμενη ανάπτυξη δεν αποτελεί επιτρεπόμενη ανάπτυξη, ενώ παράλληλα η ένταση, η χωροθέτηση και οι επιτόπου εκτεταμένες επιχωματώσεις, όπως αναφέρει το καθ’ ύλην αρμόδιο Τμήμα Περιβάλλοντος, έχουν ήδη προκαλέσει ουσιώδη βλάβη στο φυσικό περιβάλλον και στο τοπίο.

• Βασικός σκοπός του ισχύοντος Τοπικού Σχεδίου είναι η αποτελεσματική προστασία, αναβάθμιση και συνετή διαχείριση των φυσικών πόρων, του περιβάλλοντος, της βιοποικιλότητας, της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς, καθώς και του τοπίου, το οποίο αναγνωρίζεται ως βασικό στοιχείο του φυσικού περιβάλλοντος και της ταυτότητας της περιοχής. Παράλληλα, μέσω των προνοιών του ισχύοντος Τοπικού Σχεδίου, επιδιώκεται η αποτροπή πιέσεων σε περιβαλλοντικά ευαίσθητες περιοχές και περιοχές αξιόλογου τοπίου. Στην προκειμένη περίπτωση, η ανάπτυξη προτείνεται σε γεωργική γη υψηλής φυσικής αξίας, η οποία εμπίπτει εντός δύο περιοχών του δικτύου Natura 2000 και όπως αναφέρει το καθ’ ύλην αρμόδιο Τμήμα Περιβάλλοντος επηρεάζει δυσμενώς το τοπίο, το περιβάλλον και τους φυσικούς πόρους.

• Με βάση την αίτηση χορήγηση πολεοδομικής άδειας κατά παρέκκλιση, προτείνεται η ανέγερση εκκλησία μεγάλης κλίμακας (832 τ.μ.) εκτός Ορίου Ανάπτυξης, η οποία δεν διαθέτει ικανοποιητική προσπέλαση, δεν εντάσσεται ορθά στο περιβάλλον και δεν πληροί τους συντελεστές ανάπτυξης της πολεοδομικής ζώνης προστασίας. Τόσο ο χώρος λατρείας μεγάλης κλίμακας όσο και οι ξενώνες κοινωνικής μέριμνας χωροθετούνται εκτός Ορίου Ανάπτυξης, κάτι το οποίο δεν επιτρέπεται.

• Με βάση την αίτηση χορήγηση πολεοδομικής άδειας κατά παρέκκλιση, προτείνεται η παροχή υπηρεσιών κοινωνικής μέριμνας εκτός Ορίου Ανάπτυξης, χωρίς αυτό να επιτρέπεται από το ισχύον Τοπικό Σχέδιο.

• Στην ανάπτυξη δεν προτείνονται χώροι στάθμευσης, ενώ με βάση τις πιο πάνω πρόνοιες απαιτείται η χωροθέτηση 37 χώρων στάθμευσης για μικρά οχήματα και 4 χώρων στάθμευσης για χρήση από άτομα με αναπηρία.

Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις υπενθυμίζουν το προηγούμενο ιστορικό της υπόθεσης, όπου ο Υπουργός Εσωτερικών είχε απορρίψει την ιεραρχική προσφυγή της Μητρόπολης, επικυρώνοντας την Ειδοποίηση Επιβολής και τους Όρους Κατεδάφισης, ενώ και το Διοικητικό Δικαστήριο απέρριψε την ενδιάμεση αίτηση αναστολής της Μητρόπολης κρίνοντας ότι δεν στοιχειοθετείται ανεπανόρθωτη βλάβη ή έκδηλη παρανομία.

Επιπλέον, τονίζεται ότι η νομιμοποίηση του έργου συνιστά κατάφωρη παραβίαση των Οδηγιών της ΕΕ για τους Φυσικούς Οικοτόπους, τα Άγρια Πτηνά και την Εκτίμηση Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, καθώς και των αντίστοιχων εναρμονιστικών νόμων της Κυπριακής Δημοκρατίας.