Άλλο η κατεύθυνση και άλλο το «ταξίδι» προς τον στόχο

Η σημερινή ενεργειακή κρίση θα ωθήσει την Ευρώπη να εντείνει τις προσπάθειες για μεγαλύτερη διείσδυση της «πράσινης ενέργειας» στο μείγμα της; Όπως είχε γίνει με την ενεργειακή κρίση μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία και την απόφαση της ΕΕ να απεξαρτηθεί άρον-άρον από τα ρωσικά καύσιμα; Καλύπτοντας την αναπόφευκτη «τρύπα» στον εφοδιασμό της με ακριβότερα, έστω, πετρελαιοειδή και φυσικό αέριο από άλλους προμηθευτές;

Πόσο πιο γρήγορα μπορεί να κινηθεί η Ένωση για να περιορίσει περισσότερο τη χρήση ορυκτών καυσίμων, με όλα αυτά τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα μέλη της;

Με τα ανεπαρκή δίκτυα μεταφοράς και διανομής ηλεκτρισμού (που οδήγησαν και οδηγούν στο ψυγείο ή στην πλημμελή αξιοποίηση -λόγω περικοπών- τεράστιες επενδύσεις αξιοποίησης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας), με την έλλειψη επαρκών συστημάτων αποθήκευσης, με το τεράστιο κόστος για διατήρηση εφεδρειών συμβατικού ηλεκτρισμού και εξισορρόπηση ενέργειας, με τις περιορισμένες ή δυσλειτουργικές ηλεκτρικές διασυνδέσεις, με την τεράστια διείσδυση του ντίζελ στις μεταφορές και κατ’ επέκταση στη λειτουργία των εφοδιαστικών αλυσίδων;

Αλλά, επίσης, πώς θα διαχειριστούν η Ευρωπαϊκή Ένωση και οι κυβερνήσεις το υψηλό κόστος συμβίωσης των ΑΠΕ και του άνθρακα στο ηλεκτρικό σύστημα, που κρατά σε υψηλά επίπεδα τις τιμές για τους καταναλωτές (όταν δεν τις εκτοξεύει με την πρώτη διεθνή αναταραχή), παρ’ ότι η πράσινη ενέργεια παράγεται πολύ φθηνότερα;

Και τι θα γίνει με την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών βιομηχανιών, που καθίσταται όλο και πιο δύσκολη έναντι άλλων μεγάλων αγορών; Πιο γρήγορη πράσινη μετάβαση και μικρότερη οικονομία, βραχυπρόθεσμα και μεσοπρόθεσμα; Είναι κάτι συζητήσιμο για τις ευρωπαϊκές κοινωνίες;

Περισσότερη ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές σημαίνει μικρότερη εξάρτηση της ΕΕ από τις εισαγωγές ορυκτών καυσίμων από ξένες αγορές και μικρότερο επηρεασμό από γεωπολιτικές αβεβαιότητες ή διεθνείς κρίσεις, επισημαίνει η Κομισιόν.
Την ίδια ώρα, μια ταχύτερη κίνηση προς την πράσινη ενέργεια, με τα σημερινά προβλήματα που αυξάνουν το κόστος της μετάβασης) οδηγεί σε μεγάλη εξάρτηση από τους κατασκευαστές της «καθαρής» τεχνολογίας, κυρίως στην Κίνα. Όπως τα φωτοβολταϊκά πάνελ (το 90% εισήχθησαν από την Κίνα το ‘25, κατά τη Eurostat), οι ανεμογεννήτριες (περίπου 60% από Κίνα) και η μαζική αγορά και εγκατάσταση εξοπλισμού για συστήματα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, η δημιουργία νέων ηλεκτρικών διασυνδέσεων, η στροφή στα ηλεκτρικά ή υβριδικά αυτοκίνητα, η προώθηση μέσων μαζικής μεταφοράς χωρίς ή με λιγότερο άνθρακα, η προμήθεια και εγκατάσταση φορτιστών ηλεκτρικών οχημάτων σε εκατομμύρια υποδομές και σε οδικά δίκτυα.

Και όλος αυτός ο εξοπλισμός αντικαθίσταται με νέο, σταδιακά. Δεν είναι μια φορά και ξεγνοιάζεις.

Χθες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκκίνησε έναν διάλογο με την ευρωπαϊκή βιομηχανία, ιδιαίτερα στον τομέα της ενέργειας, στο πλαίσιο συνεργασίας των επιτροπών Ενέργειας και Άμυνας. Για τι νομίζετε; Για να μετατραπούν τα ευρωπαϊκά διυλιστήρια στρατηγικός πυλώνας ενεργειακής ασφάλειας και αμυντικής ετοιμότητας της ΕΕ, με περισσότερα και φθηνότερα διαθέσιμα (ορυκτά) καύσιμα και με μικρότερη εξάρτηση από εισαγωγές έτοιμων πετρελαϊκών προϊόντων.

Προτεραιότητα των δύο Επιτρόπων (Γιόργκενσεν και Κουμπίλιους) η μεγιστοποίηση της παραγωγής ντίζελ και καυσίμων για τα αεροσκάφη. Και για χρήση τους στην αμυντική βιομηχανία και το στράτευμα. Προφανώς καλά κάνει και ενεργοποιεί άμυνες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Αλλά τις ενεργοποιεί αναζητώντας στήριξη από την ευρωπαϊκή πετρελαϊκή βιομηχανία ή την παγκόσμια. Αναζητεί καταφύγιο -και αυτή- στα ορυκτά καύσιμα, έστω ως προσωρινή λύση. Ως μεσοπρόθεσμο στάδιο καλύτερης προσαρμογής στις ειλημμένες αποφάσεις για αμετάκλητη πορεία προς την πράσινη μετάβαση. Πολύ καλά κάνει. Και όφειλε νωρίτερα να διασφαλίσει ομαλότερη και πιο ελεγχόμενη κίνηση προς την απανθρακοποίηση.

Άλλο η κατεύθυνση και άλλο το «ταξίδι» προς τον στόχο. Αυτό έδειξαν δυσκολία να αντιληφθούν οι Βρυξέλλες και πολλές κυβερνήσεις. Δημιουργώντας ένα ανταγωνιστικό ενεργειακό περιβάλλον, εντός της ευρωπαϊκής αγοράς του Target Model και της εισαγωγής-εμπορίας καυσίμων κίνησης και θέρμανσης, τιμολογιακά σκανδαλωδώς άδικο για τους καταναλωτές ηλεκτρισμού (παρά τις αραιές παρεμβάσεις κυβερνήσεων για οροφές τιμών, φοροελαφρύνσεις και επιδοτήσεις), τους χρήστες αυτοκινήτων εσωτερικής καύσης, τους καταναλωτές της εφοδιαστικής αλυσίδας και τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες.

Και χθες, στο περιθώριο της σύσκεψης για τα ευρωπαϊκά διυλιστήρια, ο Επίτροπος Γιόργκενσεν δήλωσε πως ζούμε πάλι μια σοβαρή ενεργειακή κρίση, που θα κάνει πολύ δύσκολο τον χειμώνα για εκατομμύρια Ευρωπαίους, λόγω των υψηλών τιμών. Και λίγες ώρες αργότερα, απόγευμα Τετάρτης, το φυσικό αέριο στην Ευρώπη ξεπέρασε τα 100 ευρώ τη μεγαβατώρα, για πρώτη φορά από τον Δεκέμβριο του 2022.